fix(ui): program ayrıntı çekmecesi — önbellekli açılışta sahne atlanır, sahne ≈1,2 s, istihdam cümlesi büyük harfle

Tasarımcı B1/B3/B5 (7 Eki). Çekmece ikinci kez açılınca AcilisSahnesi
hazir=true ile monte oluyor, logo kareleri sayfa ekrana kaymadan oynuyor,
gövde ~1 s boş kalıyordu: `hazir` verilmiş bileşende sahne yalnız
false → true geçişinde oynar; montajda true ise (önbellek) 0,25 s solma.
Verilmezse (akademik göstergeler, sunucudan hazır) her açılışta oynar.
Kartsız sahne süresi ≈2 s'den ≈1,2 s'ye: kare ve blok aralığı 0,05 s,
netleşme 0,35 s, logo belir/dur/sön 0,28/0,16/0,3 s. "Mezun istihdamı"
paragrafının ilk harfi büyük (tr-TR). DESIGN.md §4.19 gerçek sürelerle.

Co-Authored-By: Claude Fable 5.1 <noreply@anthropic.com>

docs/tasarim/DESIGN.md

@@ -661,8 +661,14 @@ sihirbaz modalı içindir; yeni bir ayrıntı için `Dialog` açılmaz.
   gelince başlığın altında üç logo karesi (`data-logo` kabı, `relative mx-auto h-16 w-16`)
   belirir, kısa durur, sönerek kaybolur (scale 0.6 + opacity 0; kap sıfır boya iner), içerik
   blokları (`data-sonra`: künye, kontenjan türleri, netler, koşullar, istihdam, üniversite,
-  kaynak) 0,08 s arayla bulanıktan netleşir; toplam ≈ 1 s. Hareketi azalt: logo yok, 0,25 s
-  solma (§6). Akademik göstergeler çekmecesi (§4.9) aynı bileşenin kartlı modunu kullanır.
+  kaynak) 0,05 s arayla bulanıktan netleşir; toplam ≈ 1,2 s (kareler 0,1–0,2 s'de belirir,
+  0,94 s'de sönmüş olur; ilk blok ≈ 0,95 s'de, sonuncusu ≈ 1,3 s'de net — 8 Eki 2026, önceki
+  0,08'lik aralık ≈ 2 s tutuyordu). Sahne yalnız veri ilk geldiğinde (`hazir` false → true)
+  oynar; önbellekli yeniden açılışta sahne atlanır, içerik 0,25 s solmayla gelir — gövde hiçbir
+  an boş kalmaz (iskelet ya da içerik). Hareketi azalt: logo yok, 0,25 s solma (§6). Akademik
+  göstergeler çekmecesi (§4.9) aynı bileşenin kartlı modunu kullanır (her açılışta oynar).
+  Gövde kaydırılınca içerik tutamaç ve çarpının altına maskesiz girmesin diye `AltSayfaGovde`
+  üst kenarında 20 px saydam → dolu `mask-image` var (§4.10; tüm çekmeceler).
 
 ### 4.20 Danışman sohbeti — `sohbet-client.tsx`, `arac-pilleri.tsx`
 - **Soru formu hazırlanırken** (7 Eki 2026): `soru_sor` aracı tamamlanana dek cevap iskeleti değil

src/components/ui/acilis-sahnesi.tsx

@@ -10,7 +10,11 @@
 //   `[data-logo]` kabındaki üç `[data-logo-kare]` belirir, kısa durur, sonra
 //   sönerek kaybolur (scale 0.6 + opacity 0; Bilal, 7 Eki 2026) ve
 //   `[data-sonra]` bloklar netleşerek gelir.
-// "Hareketi azalt"ta logo ve büyüme yok, yalnız 0,25 s solma (§6).
+// "Hareketi azalt"ta logo ve büyüme yok, yalnız 0,25 s solma (§6). Veri
+// bekleyen çekmecede (`hazir` verilmiş) sahne yalnız veri ilk geldiğinde
+// (false → true) oynar; önbellekli yeniden açılışta aynı 0,25 s solma
+// (8 Eki 2026: ikinci açılışta kareler çekmece ekrana kaymadan oynuyor,
+// gövde ~1 s boş kalıyordu).
 
 import { useLayoutEffect, useRef, type ReactNode } from "react";
 import { animate, useReducedMotion } from "motion/react";
@@ -36,15 +40,25 @@ const ICERIK_BASI = 0.95;
 const GUCLU_CIKIS = [0.23, 1, 0.32, 1] as const;
 const YERLESME = [0.32, 0.72, 0, 1] as const;
 
-// Kartsız mod: logo karesi belir → dur → sön. Belirme ve duruş kartlı
-// modla aynı anlara denk gelir (KARE_SURE·0.24, ·0.52); sönme 0,4 s.
-const LOGO_SURE = KARE_SURE * KARE_ZAMANLARI[2] + 0.4;
+// Kartsız mod (saniye): logo karesi belir → dur → sön; kareler 0,05 s arayla
+// gelir, içerik blokları sönmeyle çaprazlanarak 0,05 s arayla netleşir.
+// Toplam ≈ 1,2 s: son logo karesi 0,2'de başlar, sönme 0,94'te biter, ilk
+// blok ≈ 0,95'te net, 7–8 blokla sonuncusu ≈ 1,3'te (8 Eki 2026; önceki
+// 0,08'lik aralıklarla ≈ 2 s sürüyor, DESIGN.md §4.19 "≈ 1 s" ile çelişiyordu).
+const LOGO_BELIRME = 0.28;
+const LOGO_DURUS = 0.16;
+const LOGO_SONME = 0.3;
+const LOGO_SURE = LOGO_BELIRME + LOGO_DURUS + LOGO_SONME;
 const LOGO_ZAMANLARI = [
   0,
-  (KARE_SURE * KARE_ZAMANLARI[1]) / LOGO_SURE,
-  (KARE_SURE * KARE_ZAMANLARI[2]) / LOGO_SURE,
+  LOGO_BELIRME / LOGO_SURE,
+  (LOGO_BELIRME + LOGO_DURUS) / LOGO_SURE,
   1,
 ];
+const KARTSIZ_SLOT_ADIMI = 0.05;
+const KARTSIZ_ICERIK_BASI = 0.6;
+const KARTSIZ_BLOK_ADIMI = 0.05;
+const KARTSIZ_NETLESME = 0.35;
 
 /** Kartsız modun logo kareleri, belirme sırasıyla (`data-logo-kare` değerleri). */
 export const LOGO_SLOTLARI = SLOT_SIRASI;
@@ -80,13 +94,16 @@ export function logoKareStili(slot: Slot, kapBoyu = 64) {
  * Kareler yalnız transform ile oynar (yerleşim ölçülür, bozulmaz); içerik o
  * sırada görünmez olduğu için kare ölçeklenirken yazı ezilmez.
  *
- * `hazir`: false iken sahne oynamaz (iskelet görünür kalır), true olunca
- * oynar — veri bekleyen çekmece için. Varsayılan true (içerik sunucudan
- * hazır gelen çekmece).
+ * `hazir`: veri bekleyen çekmece için. false iken sahne oynamaz (iskelet
+ * görünür kalır); sahne yalnız false → true geçişinde oynar. Bileşen
+ * `hazir={true}` ile monte olursa veri önbellektedir (çekmece yeniden
+ * açıldı): sahne atlanır, içerik 0,25 s solmayla gelir — kareler o sırada
+ * çekmece daha ekrana kaymadan oynuyor, gövde boş kalıyordu. Verilmezse
+ * (içerik sunucudan hazır gelen çekmece) sahne her montajda oynar.
  */
 export function AcilisSahnesi({
   children,
-  hazir = true,
+  hazir,
   className = "mt-5",
 }: {
   children: ReactNode;
@@ -95,12 +112,16 @@ export function AcilisSahnesi({
 }) {
   const kapRef = useRef<HTMLDivElement>(null);
   const azHareket = useReducedMotion();
+  // Montajda veri hazır mıydı? (ref: Strict Mode'un çift effect'inde de
+  // aynı kalır; yeniden montajda — çekmece yeniden açılınca — yeniden ölçülür)
+  const onbellekli = useRef(hazir === true);
+  const oynat = hazir ?? true;
 
   useLayoutEffect(() => {
     const kap = kapRef.current;
     // hazir false → true tek geçiş: sahne o geçişte bir kez oynar (ref
     // tutulmaz; Strict Mode'un çift effect'i temizlik sonrası yeniden kurar).
-    if (!kap || !hazir) return;
+    if (!kap || !oynat) return;
     const sahne = kap.querySelector<HTMLElement>("[data-sahne]");
     const logo = kap.querySelector<HTMLElement>("[data-logo]");
     const kareler = Array.from(
@@ -117,8 +138,10 @@ export function AcilisSahnesi({
     const kartli = !!sahne && kareler.length > 0;
     const kartsiz = !kartli && !!logo && logoKareleri.length > 0;
 
-    if (azHareket || (!kartli && !kartsiz)) {
-      // Logo kabı sahnesiz anlamsız: yer kaplamasın.
+    if (azHareket || onbellekli.current || (!kartli && !kartsiz)) {
+      // Sahnesiz yol (hareketi azalt, önbellekli açılış): içerik solarak
+      // gelir, gövde hiçbir an boş kalmaz. Logo kabı sahnesiz anlamsız: yer
+      // kaplamasın.
       if (logo) {
         logo.style.display = "none";
         dokunulan.push(logo);
@@ -133,7 +156,7 @@ export function AcilisSahnesi({
     }
 
     // Bulanıklıktan netleşerek, hafifçe aşağıdan gelen satır.
-    const netlestir = (el: HTMLElement, gecikme: number) => {
+    const netlestir = (el: HTMLElement, gecikme: number, sure = 0.5) => {
       el.style.opacity = "0";
       dokunulan.push(el);
       const k = animate(
@@ -143,7 +166,7 @@ export function AcilisSahnesi({
           filter: ["blur(10px)", "blur(0px)"],
           y: [10, 0],
         },
-        { duration: 0.5, delay: gecikme, ease: GUCLU_CIKIS },
+        { duration: sure, delay: gecikme, ease: GUCLU_CIKIS },
       );
       k.then(() => {
         el.style.filter = "";
@@ -168,11 +191,12 @@ export function AcilisSahnesi({
 
     if (kartsiz) {
       // Kartsız: logo kareleri belirir, durur, söner; kap sönerken sıfır boya
-      // iner ki altında boşluk kalmasın; içerik ICERIK_BASI'ndan itibaren gelir.
+      // iner ki altında boşluk kalmasın; içerik KARTSIZ_ICERIK_BASI'ndan
+      // itibaren, sönmeyle çaprazlanarak gelir.
       let sonKare = 0;
       logoKareleri.forEach((el) => {
         const slot = (el.dataset.logoKare ?? "sol") as Slot;
-        const gecikme = BASLANGIC + SLOT_SIRASI.indexOf(slot) * SLOT_ADIMI;
+        const gecikme = BASLANGIC + SLOT_SIRASI.indexOf(slot) * KARTSIZ_SLOT_ADIMI;
         sonKare = Math.max(sonKare, gecikme);
         el.style.opacity = "0";
         dokunulan.push(el);
@@ -197,14 +221,16 @@ export function AcilisSahnesi({
       const kapat = animate(
         logo!,
         { height: [logo!.offsetHeight, 0] },
-        { duration: 0.4, delay: sonmeBasi, ease: YERLESME },
+        { duration: LOGO_SONME, delay: sonmeBasi, ease: YERLESME },
       );
       kapat.then(() => {
         logo!.style.display = "none";
       });
       kontroller.push(kapat);
 
-      sonra.forEach((el, i) => netlestir(el, ICERIK_BASI + i * 0.08));
+      sonra.forEach((el, i) =>
+        netlestir(el, KARTSIZ_ICERIK_BASI + i * KARTSIZ_BLOK_ADIMI, KARTSIZ_NETLESME),
+      );
       return temizle;
     }
 
@@ -298,7 +324,7 @@ export function AcilisSahnesi({
     );
 
     return temizle;
-  }, [azHareket, hazir]);
+  }, [azHareket, oynat]);
 
   return (
     <div ref={kapRef} className={className}>

src/features/katalog/components/program-ayrinti.tsx

@@ -7,8 +7,9 @@
 // türleri, son yerleşenin netleri, yerleşme koşulları, TÜİK mezun istihdamı,
 // üniversite özeti. API'nin `gecmis` (yıllara göre sıra/puan/kontenjan)
 // alanı burada gösterilmez (Bilal, 7 Eki 2026: yıl tablosu kaldırıldı;
-// backlog). Açılış: veri gelince logo kareleri belirir, söner, içerik
-// bloklar hâlinde netleşir (AcilisSahnesi kartsız modu).
+// backlog). Açılış: veri ilk gelince logo kareleri belirir, söner, içerik
+// bloklar hâlinde netleşir (AcilisSahnesi kartsız modu); veri önbellekteyken
+// (çekmece yeniden açıldı) sahne yok, içerik 0,25 s solmayla gelir.
 // Kadın-erkek dağılımı program düzeyinde bilinçli olarak yok: YÖK Atlas 2026
 // SPA'sına geçerken cinsiyet panelini yayından kaldırdı (bkz. scripts/detay.ts).
 // Çekmece içerik ağırlıklı olduğu için liste çekmecesi gibi kaydırılır (§4.10
@@ -226,7 +227,7 @@ function AyrintiIcerik({ durum, veri }: { durum: Durum; veri: ProgramAyrintisi |
     );
   }
   // Sıra = AcilisSahnesi'nin `data-sonra` sırası: logo söner, bloklar
-  // yukarıdan aşağıya 0,08 s arayla netleşir.
+  // yukarıdan aşağıya 0,05 s arayla netleşir.
   return (
     <>
       {/* Logo kareleri: sahne sırasında görünür, sönünce kap sıfır boya iner. */}
@@ -473,12 +474,15 @@ function Istihdam({ veri }: { veri: ProgramAyrintisi }) {
     v.kazanc ? `kazanç grubu ${v.kazanc.toLocaleLowerCase("tr-TR")}` : null,
   ].filter(Boolean);
   if (parcalar.length === 0) return null;
+  // Cümle başı büyük (§10.4); hangi parçanın başa geldiği veriye bağlı.
+  const birlesik = parcalar.join(", ");
+  const cumle = birlesik.charAt(0).toLocaleUpperCase("tr-TR") + birlesik.slice(1);
   const ort = v.ortalama.istihdam != null ? ` Türkiye ortalaması %${ondalik(v.ortalama.istihdam)}.` : "";
   return (
     <div data-sonra>
       <h3 className={BOLUM_BASLIK}>Mezun istihdamı</h3>
       <p className={NOT}>
-        {parcalar.join(", ")} (TÜİK {v.yil}, ülke geneli, {v.duzey === "lisans" ? "lisans" : "ön lisans"}{" "}
+        {cumle} (TÜİK {v.yil}, ülke geneli, {v.duzey === "lisans" ? "lisans" : "ön lisans"}{" "}
         mezunları; üniversiteye göre değişir, kırılım yok).{ort}
       </p>
     </div>