Rehbere mermaid şema desteği ve 4 yeni tercih dönemi yazısı ekle

Markdown'daki \`\`\`mermaid çitleri artık yazıyı parçalara bölüyor ve şemalar
üründeki ortak el çizimi bileşeniyle (ElCizimiSema) çiziliyor; çitte "%% aria:"
satırı zorunlu, "%% altyazi:" figcaption veriyor. Tercih dönemi aramalarına
dayanan dört yeni yazı: merkezi yerleştirme algoritması, OBP hesabı, üniversite
kayıt rehberi ve yerleşememe/istenmeyen bölüm karar ağacı — her biri risk renk
dilinde birer şemayla.

Co-Authored-By: Claude Fable 5 <noreply@anthropic.com>

content/rehber/merkezi-yerlestirme-nasil-calisir.md

@@ -0,0 +1,50 @@
+---
+baslik: Merkezi Yerleştirme Nasıl Çalışır? ÖSYM Seni Nasıl Yerleştirir?
+aciklama: "Üst sıraya yazarsam şansımı yakar mıyım?" korkusunun cevabı sistemin kendisinde. ÖSYM'nin yerleştirme mantığı, tek şemada ve öğrenci diliyle.
+tarih: 2026-07-26
+---
+
+Tercih döneminin en çok aranan sorularından biri şu: *"Tercihler nasıl değerlendiriliyor? Üst sıraya iddialı bir bölüm yazarsam alttaki şansımı kaybeder miyim?"* Kısa cevap: **hayır, kaybetmezsin.** Nedenini anlamak için ÖSYM'nin yerleştirme mantığını bir kez görmek yeter — sistem sandığından çok daha basit çalışır.
+
+## Sistem tek cümlede
+
+ÖSYM önce **adayları** puana göre sıralar, sonra sıra sana gelince **senin listeni** yukarıdan aşağı okur ve boş kontenjan bulduğu ilk satıra seni yerleştirir. Hepsi bu.
+
+```mermaid
+%% aria: Merkezi yerleştirme akış şeması: ÖSYM tüm adayları puana göre sıralar ve sıra puanı yüksekten düşüğe ilerler; sıra sana gelince tercih listen birinci satırdan başlayarak kontrol edilir, boş kontenjan bulunan ilk programa yerleşirsin ve alttaki satırlara hiç bakılmaz; 24 satırın hiçbirinde yer yoksa boşta kalırsın ama ek yerleştirme hakkın devam eder.
+%% altyazi: Sistem listene her zaman yukarıdan aşağı bakar; bir satıra yerleştiğin an alttaki satırlar devre dışı kalır.
+flowchart TD
+  P("ÖSYM tüm adayları puana göre sıralar<br/>sıra, puanı yüksekten düşüğe ilerler") --> S("Sıra sana geldi:<br/>listen 1. satırdan okunmaya başlar")
+  S --> T1{"1. tercihinde boş<br/>kontenjan var mı?"}
+  T1 -- "evet" --> Y("Yerleştin<br/>alttaki satırlara hiç bakılmaz")
+  T1 -- "hayır" --> T2{"2. tercihinde<br/>boş yer var mı?"}
+  T2 -- "evet" --> Y
+  T2 -- "hayır" --> D("aynı soru 24. satıra<br/>kadar tekrarlanır")
+  D --> B{"24 satırın hiçbirinde<br/>yer kalmadı mı?"}
+  B -- "boşta kaldın" --> E("Üzülme, bitmedi:<br/>ek yerleştirme hakkın saklı")
+
+  classDef garanti fill:#d1fae5,stroke:#10b981,color:#065f46
+  classDef uyari fill:#fef3c7,stroke:#f59e0b,color:#92400e
+  class Y garanti
+  class E uyari
+```
+
+## Bu mantıktan çıkan üç altın kural
+
+**1) Üst sıradaki "hayal" tercihi alttakilere zarar veremez.** Sistem 1. tercihinde yer bulamazsa hiç duraksamadan 2.'ye geçer. Hayal bölümünü en üste yazmanın tek "maliyeti" bir satırdır; alttaki dengeli ve garanti tercihlerinin ihtimali kılını bile kıpırdatmaz. Bu yüzden listenin başı gönlüne göre, sonu aklına göre kurulur — dilim mantığının tamamı [tercih listesi rehberinde](/rehber/tercih-listesi-nasil-yapilir) var.
+
+**2) Yerleştiğin satırın altı yok hükmündedir.** 3. tercihine yerleştiysen 4-24 arası hiç okunmaz. Bu yüzden listeyi *yerleşme ihtimaline göre değil, istek sırana göre* dizmelisin: en çok istediğin hep daha üstte durmalı. "Daha çok istediğim bölüm alttaydı, keşke" cümlesinin telafisi yoktur.
+
+**3) Taban sıralaması yerleştirme bittikten sonra oluşur.** Bir programın tabanı, o programa **yerleşen son kişinin** sıralamasıdır. Yani tabanlar önceden ilan edilen bir eşik değil, o yılın adaylarının tercih davranışının sonucudur — bu yüzden yıldan yıla oynar. Detayı [tabanlar nasıl değişir](/rehber/taban-siralamalar-nasil-degisir) yazısında.
+
+## Peki neden hâlâ "ölü tercih" diye bir şey var?
+
+Sistemin yukarıdan aşağı okuması, sıralamanın çok üstünde kapatan bir programı listenin *sonuna* yazmayı anlamsızlaştırır: o satıra sıra geldiyse zaten üstteki 20 satırda yer bulamamışsındır; tabanı senden çok iyi olan o program sana hiç açılmayacaktır. Bu satırlar listede yer kaplayan boş kurşunlardır — tanımı ve temizleme yöntemi için [ölü tercih nedir](/rehber/olu-tercih-nedir) yazısına bak.
+
+## Pratik sonuç
+
+- Listenin başına puanın "yetmeyecek gibi" duran ama çok istediğin programları çekinmeden yaz.
+- Ortayı sıralamana yakın programlarla doldur, sona gerçekten razı olacağın garantileri koy.
+- Sıralamanla hangi dilime neyin girdiğini görmek için [tercih robotuna](/tercih-robotu) sıralamanı girmen yeterli.
+
+Sistemi bilen aday, listeyi korkuyla değil stratejiyle kurar. Korku listesi hep aşağı yığılır; strateji listesi yukarıdan kazanır.