fix(havuz): "ilk N" ölçütü yalnız ilk N satırı belirler; öncelikliye kırpmada N+pay kota

"İlk 5 İstanbul" isteğinde öncelikliler dilim içinde sınırsız öne alınınca
havuz 60/60 İstanbul oluyor, 24 satırın hepsi İstanbul'a kayıyordu. Kırpma
artık öncelikliye yalnız adet+2 yer ayırır (dilimlere sırayla), kalan kota
sihirbaz süzgecine uyan adaylara gider. revizyon-denetim ilk5-istanbul
senaryosu kalan 19'un çoğunluğunu sihirbaz illerinden bekliyor; 5/5 geçti.

Co-Authored-By: Claude Fable 5.1 <noreply@anthropic.com>

scripts/eval/revizyon-denetim.ts

@@ -114,15 +114,24 @@ function eklenenEsit(r: Rapor, n: number): string[] {
   return r.tani?.ilkNEklenen === n ? [] : [`tani.ilkNEklenen ${r.tani?.ilkNEklenen} ≠ ${n}`];
 }
 
+/** İlk N'den sonraki satırların çoğunluğu sihirbaz illerinden mi ("ilk N" listenin kalanını kaydırmaz). */
+function kalanSihirbazdan(r: Rapor, adet: number, iller: string[]): string[] {
+  const kalan = r.rapor.tercihler.slice(adet);
+  const sihirbaz = kalan.filter((t) => iller.map(tr).includes(tr(r.rapor.programlar[t.programId]?.il))).length;
+  return sihirbaz * 2 > kalan.length ? [] : [`kalan ${kalan.length} satırın yalnız ${sihirbaz}'i sihirbaz illerinden (${iller.join("/")})`];
+}
+
 const SENARYOLAR: Senaryo[] = [
   {
-    // Bilal'in 7 Eki denemesi. Not: İstanbul her dilimde 20+ programla havuz
+    // Bilal'in 7 Eki denemesi. İstanbul her dilimde 20+ programla havuzu tek
-    // kırpmasının öncelikli kotasını tek başına doldurur → havuz 60/60 İstanbul
+    // başına doldurabilirdi (eskiden 60/60 İstanbul → 24/24 İstanbul); şimdi
-    // olur, sahte uç öncelikli olmayan satır bulamaz, takas gerekmez
+    // kırpma öncelikliye yalnız N + pay yer ayırır (rapor-havuzu.ts
-    // (ilkNEklenen 0). Garantinin takas yolu "ilk5-takas" senaryosunda ölçülür.
+    // oncelikliyeKotaAyir), kalan havuz Ankara/İzmir'den kurulur. Sahte uç
+    // İstanbul'u atlar, kod 5'ini takaslar; kalan 19'un çoğunluğu sihirbaz
+    // illerinden olmalı ("ilk N yalnız ilk N'yi belirler" ürün kararı).
     ad: "ilk5-istanbul",
     params: taban({ ilkTercihler: { adet: 5, iller: ["İSTANBUL"] }, not: "ilk 5 İstanbul" }),
-    dogrula: (r) => ilkNIl(r, 5, "İSTANBUL"),
+    dogrula: (r) => [...ilkNIl(r, 5, "İSTANBUL"), ...eklenenEsit(r, 5), ...kalanSihirbazdan(r, 5, ["ANKARA", "İZMİR"])],
   },
   {
     // Takas yolu: Yalova 100.000 say'da havuza 0/3/8 (hayal/dengeli/güvenli)

src/lib/rapor-havuzu.ts

@@ -177,6 +177,54 @@ function dilimBasinaKirp(havuz: AdayProgram[], n: number): AdayProgram[] {
     );
 }
 
+const DILIMLER: Dilim[] = ["hayal", "dengeli", "garanti"];
+
+/**
+ * Kırpmada "ilk N" ölçütüne uyan programlara ayrılan yer: N + pay. Pay,
+ * modelin ya da garanti takasının (revizyon-kurali.ts) N'yi bulabilmesi için
+ * küçük bir esneklik; fazlası kalan satırları da ölçüte kaydırırdı.
+ */
+const ONCELIKLI_PAY = 2;
+
+/**
+ * "İlk N" ölçütü yalnız ilk N satırı belirler; kalan satırlar sihirbaz
+ * seçimine göre kalır (ürün kararı, 7 Eki 2026). Önceden öncelikliler dilim
+ * içinde sınırsız öne alınıyordu: her dilimde 20+ programı olan il (İstanbul)
+ * havuzu 60/60 tek başına dolduruyor, "ilk 5 İstanbul" isteği 24 satırın
+ * hepsini İstanbul yapıyordu. Şimdi öncelikliye toplam `kota` yer ayrılır —
+ * dilimlere sırayla birer birer, adayı kalan dilime (hayal → dengeli →
+ * güvenli) — kalan kota sihirbaz süzgecine uyan sıradan adaylara gider;
+ * sıradan yetmezse boşluk yine öncelikliden dolar (dilimBasinaKirp öndekini
+ * tutar). Dizi sırası korunur: katman, sonra uyum/yakınlık.
+ */
+function oncelikliyeKotaAyir(
+  havuz: AdayProgram[],
+  oncelikli: (p: AdayProgram) => boolean,
+  kota: number,
+): AdayProgram[] {
+  const one: Record<Dilim, AdayProgram[]> = { hayal: [], dengeli: [], garanti: [] };
+  const siradan: Record<Dilim, AdayProgram[]> = { hayal: [], dengeli: [], garanti: [] };
+  for (const p of havuz) (oncelikli(p) ? one : siradan)[p.dilim].push(p);
+  const pay: DilimHedef = { hayal: 0, dengeli: 0, garanti: 0 };
+  let kalan = kota;
+  while (kalan > 0) {
+    let verildi = false;
+    for (const d of DILIMLER) {
+      if (kalan > 0 && one[d].length > pay[d]) {
+        pay[d]++;
+        kalan--;
+        verildi = true;
+      }
+    }
+    if (!verildi) break;
+  }
+  return DILIMLER.flatMap((d) => [
+    ...one[d].slice(0, pay[d]),
+    ...siradan[d],
+    ...one[d].slice(pay[d]),
+  ]);
+}
+
 /** Revizyonun "ekle" kimlikleri: dilim evreninde bulunanlar, katman 0 ile. */
 function ekstraSec(evren: AdayProgram[], idler?: readonly string[]): AdayProgram[] {
   if (!idler?.length) return [];
@@ -282,7 +330,9 @@ function dilimEkle(r: {
  * Sohbet revizyonunun havuza dokunan kısmı (lib/ai/rapor.ts kurar):
  * `cikar` eşleşenler hiçbir katmana girmez; `oncelikli` eşleşenler kırpmadan
  * önce dilim içinde öne alınır ("ilk 5 İstanbul olsun" için İstanbul havuzda
- * kalsın); `ekstraIdler` adayın açıkça istediği programlar — sihirbaz
+ * kalsın) — ama yalnız `params.revizyon.ilkTercihler.adet` + pay kadar yer
+ * alır (oncelikliyeKotaAyir), kalan havuz sihirbaz seçiminden kurulur;
+ * `ekstraIdler` adayın açıkça istediği programlar — sihirbaz
  * süzgecine takılsa bile (baraj ve özel kontenjan kuralı yine geçer) havuza
  * kendi dilimiyle eklenir.
  */
@@ -339,14 +389,22 @@ export function havuzOlustur(
   const ekstra = ekstraSec(ilsizHam, secenekler.ekstraIdler);
   // Revizyon önceliği gevşetme katmanından sonra, uyum puanından önce gelir:
   // kararlı sıralama, eşleşenler dilim içinde öne (kırpma öndekileri tutar).
-  const oncelikle = (havuz: AdayProgram[]) =>
+  // "İlk N" adedi biliniyorsa öncelikliye yalnız N + pay yer ayrılır; kalan
-    secenekler.oncelikli
+  // kırpma kotası sihirbaz seçimine uyan sıradan adaylara kalır.
-      ? [...havuz].sort(
+  const ilkNAdet = params.revizyon?.ilkTercihler?.adet ?? 0;
-          (a, b) =>
+  const oncelikliKota = ilkNAdet > 0 ? ilkNAdet + ONCELIKLI_PAY : null;
-            (a.katman ?? 0) - (b.katman ?? 0) ||
+  const oncelikle = (havuz: AdayProgram[]) => {
-            Number(secenekler.oncelikli!(b)) - Number(secenekler.oncelikli!(a)),
+    const oncelikli = secenekler.oncelikli;
-        )
+    if (!oncelikli) return havuz;
-      : havuz;
+    const sirali = [...havuz].sort(
+      (a, b) =>
+        (a.katman ?? 0) - (b.katman ?? 0) ||
+        Number(oncelikli(b)) - Number(oncelikli(a)),
+    );
+    return oncelikliKota == null
+      ? sirali
+      : oncelikliyeKotaAyir(sirali, oncelikli, oncelikliKota);
+  };
   // Ekstralar katman 0 ile başa; ötekilerin gevşetme katmanı korunur
   const ekstraIdKumesi = new Set(ekstra.map((p) => p.id));
   const kirpVe = (havuz: AdayProgram[]) =>