bilal/kolaytercih
1
0
Fork 0
Code Issues Pull Requests Actions Packages Projects Releases Wiki Activity
Files
2f01d0659223c3729faba4c954ac83f65babe498
kolaytercih/docs/arastirma/2026-09-24-ogrenci-senaryolari/06-yerlesemedim-burak.md
bilalgursen 2f01d06592
All checks were successful
Deploy / deploy (push) Successful in 7m12s
Details
docs: Türkiye'de sağlayıcı adayları, 26 Eyl kararları (onay ücretsiz, model Türkiye'de), rapor eki 
Co-Authored-By: Claude Fable 5.1 <noreply@anthropic.com>
2026-09-25 10:46:37 +03:00

48 KiB
Raw Blame History

Burak — 2026'da hiçbir yere yerleşemedi, ek tercih sonucunu bekliyor, "şimdi ne olacak?" diye soruyor

Tek cümlelik özet: Burak'ın asıl derdi "bir yılım çöpe mi gitti, ailemin yüzüne nasıl bakacağım?" sorusu. Ona tek bakışta üç sakinleştirici ve bir uyarıcı gerçek gösterebiliriz: yalnız değil (tercih yapanların %43'ü ilk turda hiçbir yere yerleşemedi), diploma notundan gelen puanı (OBP) duruyor, sıralamasıyla aslında onlarca devlet programına girebilirdi ama bunlar listesinde yoktu. Uyarı şu: ek tercihte bir yere yerleşip gitmezse bu puanın yarısını 2027'de kaybeder.

Hazırlayan notu (24 Eylül 2026): Kurallar ÖSYM'nin 2026 kılavuzlarından ve resmî duyurulardan birebir okundu. Sayılar ya ÖSYM'nin yayımladığı tablolardan ya da bizim data/yokatlas.db dosyamızdan (yalnızca okunarak) geliyor; hangisi olduğu her yerde yazıyor. Ek yerleştirme kontenjan toplamlarını ÖSYM'nin 17 Eylül 2026'da yayımladığı Tablo-3 ve Tablo-4 Excel dosyalarından biz topladık; ÖSYM bu toplamları ayrıca yayımlamadı. Burak kurgusal bir karakter; puan ve sıralama örnekleri bizim veritabanımızdaki gerçek 2026 tabanlarına göre seçildi. 24 Eylül 2026 itibarıyla ek yerleştirme sonuçları açıklanmadı.

1. Ben kimim

18 yaşındayım, 2008 doğumluyum. Orta Anadolu'da küçük bir il merkezinde Anadolu lisesinden bu yaz mezun oldum, diploma notum 71. Sayısalcıyım ama TYT'de matematikte bocaladım; TYT sıralamam 780 bin civarında çıktı, SAY sıralamam 400 binin üstünde. Bilgisayar mühendisliği istiyordum; tercih ekranında mühendislik için ilk 300 bin şartı olduğunu görünce onu bıraktım. Listeye Ankara, İstanbul, İzmir ve Eskişehir'deki Bilgisayar Programcılığı ile Web Tasarımı önlisanslarını yazdım, "memleketteki MYO'ya mı gideceğim" diye yakındakileri yazmadım. 18 Ağustos'ta ekranda "yerleşemediniz" yazıyordu. Ek tercihte bu sefer 12 program yazdım, 170 lirayı yatırdım, sonucu bekliyorum.

Babam uzun yol şoförü, annem yarım gün temizlik işinde çalışıyor; kız kardeşim bu yıl LGS'ye hazırlanıyor. 12. sınıfta dershaneye gidemedim, mezun grubu fiyatlarını duyunca hiç sormadım. Kafamdaki ses şunu söylüyor: "Herkes gitti, sen evde kaldın. Seneye de olmazsa?" Babam "bir yere yazılsaydın bari" diyor, annem akrabalara "hazırlanıyor" diyor ama ben ne hazırlandığımı bilmiyorum. İnternette biri "ek tercihte tabanlar düşer, kesin bir yer çıkar" diyor, biri "açıköğretime herkes girer" diyor, biri "mezuna kalınca askere alırlar" diyor. Hangisi doğru bilmiyorum.

2. Kafamdaki sorular

Aşağıdaki sorular Google'ın otomatik tamamlama önerilerinden (24 Eylül 2026'da Türkçe/Türkiye ayarıyla sorgulandı) [21], Şikâyetvar'daki "yerleşemediniz" başlıklı şikâyetlerden [25], Ekşi Sözlük başlıklarından [22][23] ve KızlarSoruyor soru başlıklarından [24] derlendi. Yazım Burak'ın ağzına uyarlandı; öz, kaynaktaki sorunun kendisi.

  1. "Yerleşemedim, OBP'm düşer mi?" — otomatik tamamlama; "tercih yapıp yerleşemedim OBP kırılır mı" biçimi de çıkıyor [21].
  2. "Ek tercih sonuçları ne zaman açıklanacak, kaç günde açıklanır?" — otomatik tamamlama [21].
  3. "Ek tercihte yerleşemeyenler ne yapacak?" / "İkinci ek tercih olacak mı?" — otomatik tamamlama; "ikinci ek tercihte yerleşemeyenler ne yapacak" önerisi de var [21].
  4. "Sıralamam yetiyordu, neden yerleşemedim?" — Şikâyetvar'daki "yerleşemediniz" şikâyetlerinin (en yenisi 18 Ağustos 2026 tarihli) ortak cümlesi [25]; otomatik tamamlamada "neden yerleşemedim" [21].
  5. "Açıköğretime yerleşemedim, açıköğretime sınavsız girilmiyor mu?" — otomatik tamamlama ("açıköğretime yerleşemedim", "açıköğretim sınavsız kayıt") [21].
  6. "Mezuna kaldım, askerlik tecili nasıl olacak?" — otomatik tamamlama ("mezuna kaldım askerliği nasıl ertelerim", "mezuna kalınca askerlik") [21].
  7. "Mezuna kalan öğrenci SGK'dan, öğrenci kartından, yeşil pasaporttan düşer mi?" — otomatik tamamlama ("mezuna kalan öğrenci sgk", "mezuna kalan öğrenci kartı kullanabilir mi", "mezuna kalınca yeşil pasaport iptal olur mu") [21].
  8. "Mezuna kaldım, dershaneye gitmeli miyim, evde mi çalışayım?" — otomatik tamamlama ("mezuna kaldım dershaneye gitmeli miyim", "dershane mi evde çalışmak mı", "mezun dershane fiyatları") [21].
  9. "Mezuna kalmak kalktı mı, yasaklandı mı?" — otomatik tamamlama; 2025 ve 2026 yıl ekli biçimleri de var [21].
  10. "2027 YKS ne zaman, başvuru ne zaman?" — otomatik tamamlama [21].
  11. "Mezuna kalan öğrencilere burs var mı?" — otomatik tamamlama [21].
  12. "Ailem mezuna kalmamı istemiyor / ikinci kez kalacağım, akrabalara ne diyeceğim?" — KızlarSoruyor soru başlıkları [24].
  13. "İkinci kez mezuna kalırsam OBP düşer mi?" — otomatik tamamlama [21].
  14. "Yurt dışında sınavsız üniversite var mı, KKTC'ye sınavsız girilir mi?" — otomatik tamamlama ("yurt dışında sınavsız üniversite", "kktc sınavsız üniversite") [21].
  15. "Ücreti yatırmadım / sistem ödemeye yönlendirmedi, tercihim geçersiz mi?" — Şikâyetvar'da 2024 ek yerleştirmesinden bir veli şikâyeti [25].

Reddit'te (r/Turkey, r/YKS) bu konuya dair gönderileri arama motorları üzerinden bulamadık; Reddit'in açık arama arayüzü de bizim ortamımızdan yanıt vermedi (doğrulanamadı). Ekşi Sözlük'ün arama sayfası erişimi engelledi; yalnızca başlık sayfalarını okuyabildik.

3. Gerçek durum: kurallar ve sayılar (2026)

Kaç kişi bu durumda?

ÖSYM'nin 2026 sayısal bilgilerine göre yerleştirme puanı hesaplanan 2.187.747 adaydan 1.279.439'u tercih yaptı, 730.854'ü bir programa yerleşti [1]. Aradaki fark, yani ilk turda tercih yapıp hiçbir yere yerleşemeyen 548.585 kişi, ÖSYM'nin ayrıca yazdığı bir sayı değil; iki resmî sayının farkı olarak biz hesapladık. Bu, tercih yapanların yaklaşık %43'ü demek. Bu grubun içinde bilerek az tercih yazanlar da var; yani herkes "kaybetmiş" değil.

Burak'ın seneye düşeceği grup ÖSYM tablosunda "Önceki Yıllarda Yerleşmemiş" diye geçiyor ve en kalabalık grup bu: 2026'da 954.596 kişinin puanı hesaplandı, bunların 672.226'sı tercih yaptı [1]. Tercih yapanların 378.664'ü (%56) bir yere yerleşti; örgün lisansa yerleşen 190.960 kişi (%28), örgün önlisansa 148.391 kişi (%22) [1]. Aynı yıl liseden yeni mezun olanlarda tercih yapanların %62'si yerleşti [1]. Oranları biz hesapladık. Bu iki grup aynı insanlardan oluşmadığı için "mezuna kalmak şansı düşürür" diye okunmamalı; söylediği şu: yeniden denemek kendiliğinden iyi sonuç getirmiyor.

2025'te tablo benzerdi: 1.412.734 tercih yapandan 778.298'i yerleşti, yani yaklaşık 634 bin kişi ilk turda açıkta kaldı (farkı biz hesapladık) [7].

Ek yerleştirme: kural ne diyor?

  • Kim tercih yapabilir? 2026 ana yerleştirmede hiçbir programa yerleştirilmemiş ve 2026 puanı hesaplanmış herkes. Bir programa yerleştirildiysen, kayıt yaptırmamış olsan bile ek tercih yapamazsın. Tek istisna: 2026'da özel yetenek sınavıyla bir programa yerleşenler ek tercih yapabilir. En fazla 24 tercih yazılır [2] (kılavuz 1.1 madde 4; 1.2 madde 1 ve 3).
  • Takvim ve ücret (2026): Tercihler 17 Eylül 16.00 ile 21 Eylül 23.59 arasında alındı. Ücret 170 TL, son ödeme 22 Eylül 23.59. Ücreti yatırmayanın tercihleri geçersiz sayılıyor [2][4].
  • Kontenjan nereden geliyor? Ana yerleştirmede boş kalan yerler ile yerleşip kayıt yaptırmayanların boşalttığı yerler [2]. Bir rehberlik uzmanının ÖSYM verisinden yaptığı hesaba göre 2025'te yaklaşık 79.560 kişi yerleştiği programa kayıt yaptırmamıştı (ikincil kaynak; 2026 için benzer bir sayı bulamadık) [27].
  • "Ek tercihte tabanlar düşer" doğru mu? Kılavuza göre kontenjanı ilk turda dolmuş ve en küçük puanı oluşmuş bir programı ek tercihte yalnızca o programın ilk turdaki en küçük puanına eşit veya daha yüksek puanı olanlar yazabilir. Kontenjanı dolmamış, en küçük puanı oluşmamış programları ise puanı hesaplanan herkes yazabilir [2]. Yani dolu bir devlet programında ek tercihin tabanı ilk turun altına inmez. Gevşeyen yerler, ilk turda zaten dolmamış programlardır.
  • Sonuç ne zaman? 24 Eylül 2026 itibarıyla ÖSYM tarih duyurmadı; ÖSYM'nin YKS duyuru listesindeki son kayıt 17 Eylül tarihli [9][10]. Kılavuz yalnızca sonuçların sonuc.osym.gov.tr'den duyurulacağını söylüyor [2]. Karşılaştırma için: 2025'te ek tercihler 25–30 Eylül arasında alındı, sonuçlar 6 Ekim'de açıklandı [8][10]. Bu bir tahmin değil, bir önceki yılın kaydı.
  • İkinci ek yerleştirme var mı? 2026 kılavuzunda ikinci bir ek yerleştirmeden söz edilmiyor ve ÖSYM böyle bir duyuru yapmadı [2][9]. "İkinci ek tercih" aramaları çok ama bunlar ek tercihin kendisini kastediyor gibi görünüyor (doğrulanamadı).

2026 ek yerleştirmede kaç koltuk vardı?

ÖSYM'nin ek yerleştirme tablolarındaki "Genel Ek Kontenjan" sütununu biz topladık (KKTC uyruklulara ayrılan satırlar, şehit-gazi yakını ve 34 yaş üstü kadın kontenjanları hariç) [3]. Türkiye'deki devlet üniversitelerinin Kıbrıs yerleşkeleri (İTÜ, ODTÜ ve Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi; hepsi ücretli ya da indirimli, 519 lisans ve 55 önlisans koltuğu) ücretli oldukları için bu tabloda "KKTC" satırına yazıldı. ÖSYM kendi sayısal bilgilerinde merkezi Türkiye'de olan üniversiteleri devlet saydığı için onun yöntemiyle devlet satırı 9.694 lisans ve 22.301 önlisans olur [1][3]:

Lisans Önlisans Toplam
Devlet (örgün) 9.175 22.246 31.421
Vakıf 28.287 26.188 54.475
KKTC 6.853 2.366 9.219
Diğer ülkeler 602 – 602
Örgün toplam 44.917 50.800 95.717
Açıköğretim 2.789 11.113 13.902

Üç okuma:

  1. Açıkta kalan kalabalığa göre koltuk az. İlk turda açıkta kalan yaklaşık 549 bin kişiye karşılık ek yerleştirmede açıköğretim dahil yaklaşık 110 bin koltuk vardı; kabaca her beş kişiye bir koltuk. Herkes ek tercih yapmadığı için gerçek oran daha iyi olabilir; ÖSYM ek tercih yapan aday sayısını yayımlamıyor (doğrulanamadı).
  2. Devlet koltuklarının çoğu "birer ikişer". Devlet önlisansta 22.246 koltuk 4.917 programa dağılmış, program başına ortalama 4,5 koltuk. Hiçbirinde "en küçük puan yok" durumu yok, yani her birine ilk turun tabanını geçen puanla girilebiliyor. Devlet Bilgisayar Programcılığı'nda 214 programda toplam 1.423 koltuk vardı; eşik puanların ortancası 292,8 (bizim hesabımız) [3].
  3. Herkese açık koltuklar çoğunlukla ücretli. Puanı olan herkesin yazabildiği (en küçük puanı oluşmamış) 52.752 örgün koltuğun 42.670'i vakıfta, 7.575'i KKTC'de [3]. Vakıf ek koltuklarının 46.189'u "%50 indirimli" programlardaydı; tam burslu olanlar yalnızca 607 [3]. Yani ek tercihte "yer bulmak" çoğu zaman "para ödemek" demek.

2025'in ek yerleştirmesinde 122.218 örgün koltuğa 55.021 kişi yerleşti, 67.197 koltuk yine boş kaldı; açıköğretime ayrıca 15.485 kişi yerleşti [8]. İlk turda açıkta kalan yaklaşık 634 bin kişiye göre bu, kabaca her dokuz kişiden birinin ekte bir yere yerleşmesi demek (oranı biz hesapladık).

Açıköğretim: "herkes girer" değil

Açıköğretime lise mezunu olarak ilk kez girmek için de ÖSYM yerleştirmesi gerekir; sınavsız kayıt yalnızca zaten bir yükseköğretim programına kayıtlı ya da mezun olanlar için "ikinci üniversite" yoluyla var [13]. Anadolu Üniversitesi Açıköğretim'de 2026 YKS ile yerleşenlerin kaydı 24 Ağustos–4 Eylül arasında yapıldı; ikinci üniversite başvuruları 17 Ağustos–19 Ekim 2026 arasında [13]. 2026 ek yerleştirme tablolarında açıköğretim programlarının hepsinde bir eşik puan vardı: önlisansta en düşüğü 243,95 (İlahiyat), ortancası 294,1; lisansta ortanca 274,0 [3]. Bizim verimizde Anadolu Üniversitesi Açıköğretim İlahiyat önlisansının 2026 taban sıralaması 1.585.423 [DB].

OBP: Burak'ın elindeki en değerli şey

  • Diploma notu 5 ile çarpılıp OBP'ye çevrilir; OBP 0,12 ile çarpılıp puana eklenir [5]. Burak'ın 71'lik diploması 355 OBP, yani 42,6 puan katkı.
  • 2026 YKS Kılavuzu'nun kuralı: bir önceki yıl ÖSYM tarafından bir programa yerleştirilen (kayıt olsun olmasın) ya da özel yetenek sınavıyla bir programa kayıt olan aday, bu yıl OBP katsayısını yarıya düşmüş olarak kullanır [5]. 2027 kılavuzu henüz yayımlanmadı; kuralın aynen sürmesi bekleniyor ama bu bir beklenti. Burak için yarıya inme 21,3 puan kayıp demek.
  • Hiçbir yere yerleşmediyse katsayı tam kalır. Ama ek tercihte bir yere yerleşirse, kayıt yaptırmasa bile, 2027'de yarım katsayıyla girer. Bunu 2026 Ek Yerleştirme Kılavuzu da açıkça yazıyor: yerleşirsen bir sonraki yıl katsayı yarıya iner, okumayı düşünmediğin programı yazma [2] (kılavuz 1.5 c). Açıköğretim için ayrı bir istisna yok [2][5].
  • Bazı sitelerde "yerleşip kayıt yaptırmazsan OBP kırılmaz" yazıyor; bu 2026 kılavuzlarıyla çelişiyor [2][5].

Özel yetenek, yurt dışı, KKTC

  • Özel yetenek: Başvuru için 2026 TYT puanının hesaplanmış olması gerekir; spor bilimleri programları dışındaki eşikleri üniversiteler kendisi belirler; özel yetenekle öğrenci alan öğretmenlik programları için Y-TYT'de ilk 800 bin şartı var [5]. Bazı üniversiteler Eylül'de ek kontenjan sınavı açabiliyor (ör. bir vakıf üniversitesinin tiyatro bölümü ek kontenjan duyurusu; duyuru başlığı 2026-27 diyor ama sayfadaki kayıt tarihi 15–18 Eylül 2025 yazıyor, yıl belirsiz) [30]. Bu yol yalnızca gerçekten o alanda hazırlığı olan için anlamlı. Dikkat: özel yetenekle bir programa kayıt olmak da 2027'de OBP'yi yarıya indirir [5].
  • Yurt dışı: YÖK'ün 27 Temmuz 2026'da güncellediği bilgilendirmeye göre tıp (SAY ilk 50 bin), diş hekimliği (ilk 80 bin), eczacılık (ilk 100 bin) ve hukuk (EA ilk 100 bin) için yurt dışında okuyanlar da diploma denkliğinde bu başarı sırasını sağlamak zorunda; üniversite en az iki tanınmış sıralamada ilk 1000'deyse bu şart aranmıyor. Diğer alanlarda YKS başarı sırası şartı yok ama denklik ayrıca değerlendiriliyor [11].
  • KKTC: KKTC üniversitelerine Türkiye'den öğrenci ÖSYM ile yerleşir; ama bir üniversite kendi sayfasında sınava girmemiş ya da puanı yetmemiş adaylara "bir yıl %50 indirimli İngilizce hazırlık, sonra bölüm" yolu sunuyor [19]. ÖSYM yerleştirmesi olmadan kayıt olunan KKTC programlarında diploma, denklik başvurusuna tabi [20]. Bu yol "sınavsız üniversite" diye satılıyor ama bedeli ücret ve denklik riski.

İş hayatı ve gündelik hayat

  • Genç işsizlik ve "ne eğitimde ne işte": TÜİK'in "İstatistiklerle Gençlik, 2025" bültenine göre 15–24 yaş gençlerin %23,3'ü ne eğitimde ne istihdamda; genç işsizlik 2025'te %15,3 [16]. Temmuz 2026'da 15–24 yaş işsizlik oranı %14,5 olarak haberlere yansıdı (ikincil kaynak) [17].
  • İŞKUR İşbaşı Eğitim Programı: İŞKUR'a kayıtlı işsiz, en az 15 yaşında olanlar katılabiliyor; standart programlar en fazla 3 ay, bilişim ve imalatta 6 ay, "geleceğin meslekleri" (siber güvenlik, oyun geliştirme vb.) 18–29 yaş için en fazla 9 ay. Günlük cep harçlığı iş arayan için 1.079,83 TL, geleceğin mesleklerinde 1.403,78 TL [15]. İŞKUR Gençlik Programı ise yalnızca devlet üniversitelerinin örgün öğrencileri için; Burak katılamaz (ikincil kaynak) [18b].
  • Askerlik: Askerlik çağı 20 yaşına girilen yılın 1 Ocak'ında başlar; 2008 doğumlu Burak için 1 Ocak 2028. 7179 sayılı Askeralma Kanunu'nun 20. maddesine göre lise mezunları istekleri hâlinde mezuniyetten itibaren 3 yıl (meslek lisesi mezunları 6 yıl) erteleme alabilir; bu süre 22 yaşın (meslek lisesinde 25) tamamlandığı yılın sonunu geçemez [12]. Yani 2027 YKS için askerlik acil bir engel değil; ama erteleme kendiliğinden işlemez, istenmesi gerekir. (Kaynak 2023 tarihli bir MEB özetidir; kanun maddesi o tarihten beri değişmediyse geçerli, doğrulanamadı.)
  • Sağlık güvencesi: 5510 sayılı Kanun'a göre anne-baba üzerinden sağlık hizmeti 18 yaşa kadar, lise öğrenimi sürüyorsa 20, yükseköğrenimde 25 yaşa kadar sürer [18]. Liseyi bitirmiş, 18 yaşını geçmiş ve okula kayıtlı olmayan bir gencin durumu için ek bir süre olup olmadığını resmî metinden doğrulayamadık (doğrulanamadı). Burak'ın yapması gereken, e-Devlet'te SGK "provizyon" (sağlık hakkı) sorgusuna bakmak.
  • Yeşil pasaport: Hususi pasaport hakkı olan ailelerin 18 yaş üstü çocukları, öğrenimleri devam ettiği sürece 25 yaşına kadar bu haktan yararlanıyor; üniversiteye kayıtlı olmayan lise mezunu bu şartı sağlamıyor (ikincil kaynak) [29].

2027 planının sabit taşları

  • ÖSYM 2027 sınav takvimini 24 Eylül 2026 itibarıyla yayımlamadı; duyuru listesinde 2027'ye dair kayıt yok [9]. Son üç yılda YKS başvurusu Şubat'ta açıldı, sınav Haziran'da yapıldı (bizim yks-2027-takvimi yazımızdaki kayıt).
  • 2026'da her oturumun ücreti 700 TL'ydi (TYT, AYT, YDT ayrı ayrı) [5]; 2027 ücreti açıklanmadı.
  • MEB'in MEBİ platformu mezunlar dahil ücretsiz; son 8 yılın çıkmış soruları, konu testleri ve deneme sınavları var [14]. 2026–2027'de 12 Türkiye geneli YKS denemesi planlandı, ilki 21–27 Eylül 2026'da [14b].
  • Mezun grubu dershane fiyatları için bulabildiğimiz tek rakamlar ticari ilan sitelerinden: 70 bin–115 bin TL aralığı (doğrulanamadı, resmî kaynak yok) [28].
  • Bir fikir vermesi için: 2026'da TYT Temel Matematik'te tüm adayların ortalaması 40 soruda 6,4 net; lise son sınıftakilerde 6,8 net [6]. Burak'ın matematikteki takılması istisna değil, ortalama.

4. Nerede takılıyorum

Bilgi boşlukları. Burak'ın kafasındaki soruların çoğu tek bir resmî cümleyle cevaplanıyor ama o cümle 400 sayfalık bir kılavuzun içinde. Ek tercihte kimin neyi yazabildiği, OBP'nin ne zaman yarıya düştüğü, askerlik ertelemesinin kaç yıl olduğu internette dağınık ve sıkça yanlış. Şikâyetvar'daki "sıralamam yetiyordu ama yerleşemedim" şikâyetlerinin ortak noktası, adayların geçen yılın tabanını bu yılın kesin eşiği sanması: bir şikâyette 1,39 milyonluk sıralamayla "1,5 milyona kadar olan bölümleri" yazdığı hâlde yerleşemediği anlatılıyor (şikâyetin yılı sayfada net değil) [25]. Tabanın yerleştirme sırasında yeniden oluştuğu bilgisi yok.

Yaygın efsaneler ve doğrusu.

Efsane Doğrusu (2026)
"Ek tercihte tabanlar düşer, bir yer mutlaka çıkar." Dolu programlarda ek tercihin eşiği ilk turun en küçük puanıdır; altına inilmez. Gevşeyen yerler ilk turda zaten dolmamış, çoğu ücretli programlar [2][3].
"Açıköğretime herkes girer, sınavsızdır." Lise mezunu için ilk kayıt ÖSYM yerleştirmesiyle; 2026 ek tablolarında her açıköğretim programının eşik puanı vardı [3][13]. Sınavsız yol yalnızca "ikinci üniversite".
"Ek tercihte bir yere yerleşip gitmezsem bir şey olmaz." Yerleştirilmek yeter; kayıt olmasan da ertesi yıl OBP katsayın yarıya iner [2][5].
"Yerleşemediysem OBP'm de gitti." Hiçbir yere yerleşmediysen OBP katsayın tam kalır [5].
"Mezuna kalınca askere alırlar." Askerlik çağı 20 yaşına girilen yıl başlar; lise mezunu istekle 3 yıl erteleme alabilir [12].
"Mezuna kalmak kalktı / yasaklandı." 2026 kılavuzunda böyle bir kural yok; mezunlar YKS'ye başvurabiliyor [5].
"KKTC'ye sınavsız girilir, sorun olmaz." Bazı okullar hazırlık yoluyla alıyor ama ÖSYM yerleştirmesi olmadan diploma denkliğe tabi [19][20].
"Yurt dışına gidersem YKS'ye gerek yok." Tıp, diş, eczacılık ve hukukta başarı sırası şartı yurt dışında da geçerli (ilk 1000 istisnası hariç) [11].

Duygular. Ekşi Sözlük'teki "mezuna kalmak" ve "ikinci kez mezuna kalmak" başlıklarında üç duygu tekrar ediyor [22][23]: arkadaşlar üniversitede gezerken evde kalmanın yalnızlığı; "seneye de olmazsa" korkusu; ve yaşça büyüklerin alaycı tepkisi ("başarısızlığın kılıfı" türünden). Bu kuşak çatışması o kadar belirgin ki başlık ayrı bir forumda da tartışma konusu olmuş [26]. Aynı başlıklarda deneyimliler "bir iki yıl büyük bir kayıp değil" diye yazıyor; bir kullanıcı "iki yıl geç başlarsın ama istediğin gibi başlarsın" anlamında bir teselli veriyor [23] (editör kontrolünde sayfa yeniden açılamadı; doğrulanamadı). Ama "ailem ısrar etti, ikinci kez kaldım, keşke kalmasaydım" anlatısı da orada [23].

Aile baskısı iki yönlü. KızlarSoruyor'daki soru başlıklarında hem "ailem mezuna kalmamı istemiyor" hem "babamı nasıl ikna ederim" hem de "akrabalara ne diyeceğim" var [24]. Burak'ın babası "bir yere yazılsaydın" diyor; bazı ailelerde tersine çocuk istemese de "bir yıl daha" dayatılıyor. Ortak nokta: karar çoğu zaman sayıyla değil, utançla veriliyor.

Para. İlanlardaki mezun grubu dershane fiyatları (70–115 bin TL; doğrulanamadı) [28] Burak'ın ailesinin bütçesini aşıyor. Ek tercihteki "herkese açık" koltukların çoğunun vakıf ve indirimli-ücretli olması da onu "para varsa okursun" duygusuna itiyor [3].

5. Bana gerçekten işe yarayacak basit veri

Kart 1 — "100 kişiden 43'ü" Tek sayı: %43. Açıklama: 2026'da tercih yapan 1.279.439 kişiden 548.585'i ilk turda hiçbir yere yerleşemedi. Neden anlamlı: Burak'ın ilk ihtiyacı çözüm değil, "bir tek ben değilim" duygusu; utanç azalınca doğru kararı konuşabiliyor. Bizde var mı: hayır; ÖSYM'nin sayısal bilgiler belgesinden (Tablo 2) yılda bir elle girilir [1]. Veritabanımızda aday sayısı tutulmuyor, program başına kontenjan ve yerleşen var (programs.kontenjan2026, yerlesen2026).

Kart 2 — "OBP'n sağlam: 42,6 puan seninle" Tek sayı + küçük uyarı: 42,6 puan (diploma 71 için); altında "Ek tercihte bir yere yerleşirsen, gitmesen bile 2027'de 21,3'e iner." Neden anlamlı: Burak'ın elindeki tek sabit avantaj bu ve ek tercih listesini yazarken kaybedebileceği tek şey de bu. Kararı kendisi verir ama bedelini görmüş olur. Bizde var mı: hesap kuralı var (diploma × 5 × 0,12; YKS Kılavuzu 4.1–4.2 [5], ek kılavuz 1.5 c [2]); diploma notunu kullanıcıdan alırız. Veritabanına gerek yok.

Kart 3 — "Senin sıralamanla 139 devlet Bilgisayar Programcılığı açıktı" Tek sayı: 139. Açıklama: 2026'da taban sıralaması 780 binin gerisinde kapanan 139 devlet Bilgisayar Programcılığı programı vardı (toplam 8.326 kontenjan). Burak'ın yazdığı dört büyük şehirdeki 15 programın tabanı ise 199 bin ile 603 bin arasında kapandı; hepsi onun için hayal dilimindeydi [DB]. Neden anlamlı: "şansım yoktu" yerine "listem yanlış kuruldu" gerçeğini suçlamadan gösterir ve 2027 listesi için doğrudan ders olur. Bizde var mı: evet — programs tablosu, isim, unitur = 'DEVLET', onlisans = 1, sira2026, il, fakulte (açıköğretim hariç tutarak). Son üç yılın üçünde de 780 binin gerisinde kapanan 135 program var (sira2024, sira2025, sira2026); "güvenli" satırlar için bu daha sağlam bir işaret. Sıralama 2027'de değişeceği için kartın altında bunun bir 2026 fotoğrafı olduğu yazmalı.

Kart 4 — "Ek tercihte her 5 açıkta kalana 1 koltuk" Küçük görsel: beş insan simgesi, biri koltukta. Açıklama: 2026 ek yerleştirmede açıköğretim dahil yaklaşık 110 bin koltuk vardı (95.717 örgün + 13.902 açıköğretim); devlet lisans koltuğu yalnızca 9.175 ve dolu devlet programlarında eşik ilk turun tabanı [2][3]. Altına küçük not: "Herkes ek tercih yapmadı; oran kabaca hesaplandı." Neden anlamlı: "ekte kesin bir yer çıkar" beklentisini sakin bir dille düzeltir, planı ek sonucuna bağlamamayı öğretir. Bizde var mı: hayır. ÖSYM'nin Tablo-3 ve Tablo-4 Excel dosyalarından gelir; bu dosyalardaki program kodları bizim programs.id ile birebir eşleşiyor (kontrol ettik: 110410279 ve 106510014 iki tarafta aynı program, aynı en küçük puan). Yani ek kontenjanlar mevcut tabloya ek_kontenjan2026 ve ek_min_puan2026 gibi iki sütun olarak eklenebilir.

Kart 5 — "Yeniden deneyenlerin 100'de 28'i örgün lisansa yerleşti" Tek sayı: %28 (ve yanında küçük harfle: herhangi bir yere yerleşen %56). Açıklama: 2026'da önceki yıllarda yerleşmemiş olup tercih yapan 672.226 kişiden 190.960'ı örgün lisansa, toplam 378.664'ü bir programa yerleşti [1]. Neden anlamlı: "bir yıl daha çalışırsam olur" düşüncesini ne yıkıyor ne şişiriyor; kararın ortalama sonucunu gösteriyor. Bizde var mı: hayır; ÖSYM Tablo 2'den yılda bir elle girilir [1].

6. KolayTercih bunu nasıl sunar

Ekran fikri: "Açıkta kaldım" sayfası (ücretsiz, giriş istemez). Üç soru sorar: sonucun ne (ilk turda yerleşemedim / ekte de yerleşemedim / ek sonucunu bekliyorum), puan türün ve sıralaman, diploma notun. Karşısına dört kart çıkar: Kart 1 (yalnız değilsin), Kart 2 (OBP'n ve ek tercihin bedeli), Kart 3 (senin sıralamanla 2026'da açık olan devlet programları, yakın illerden başlayarak), Kart 5 (yeniden deneyenlerin ortalama sonucu). Altında tek bir zaman şeridi: "Şimdi — Ek sonucu — Ekim–Mayıs hazırlık — Şubat başvuru — Haziran sınav — Temmuz tercih". Her durağın yanında tek cümle ve resmî kaynağa bağlantı. Ürün dili risk renklerini metinle kullanır: Kart 3'teki programlar "Güvenli", "Dengeli", "Hayal" etiketleriyle gösterilir; renk tek başına anlam taşımaz.

Ek sonucu günü için mini araç: "Yerleştim ama gitmeli miyim?" Yerleştiği programı girer; ekran iki sütun gösterir: "Kayıt olursan" (bölüm elinde, Ek Madde-1 yatay geçiş kapısı, OBP 2027'de yarım) ve "Kayıt olmazsan" (bölüm yok, OBP yine yarım). Bu, mevcut mezuna-kalmak-mi-kayit-olmak-mi karar ağacının etkileşimli hâli.

2027 liste iskeleti için ön hazırlık. Burak'ın 2027'de 24'lük liste kurarken ihtiyaç duyacağı şey, "son 3 yılın hepsinde benim sıramın gerisinde kapanan programlar" listesi; bu, bizim güvenli dilim kuralımızın (taban sırası > 1,4 × kendi sıran) üç yıla yayılmış hâli. 780 bin için 2026'da bu banda (1.092.000'in gerisi) düşen 2.182 devlet örgün önlisans programı vardı, 71'i Bilgisayar Programcılığı [DB]. Bu liste Ekim'de "izleme listesi" olarak kaydedilebilir; Temmuz'da sihirbaz buradan başlar.

Rehber yazısı fikirleri (boşluklar).

  1. "Ek tercihte de yerleşemedim: Ekim'den Haziran'a 9 aylık plan" — ek sonucundan sonraki ilk hafta yapılacaklar (OBP durumunu kontrol, askerlik durum belgesine bakma, MEBİ hesabı), aylara bölünmüş sade bir takvim. Bugün sitede bu ana kadar gelip duran yazı yok.
  2. "Açıköğretime herkes girer mi? 2026 ek tercih eşikleri" — Kart 4 ve açıköğretim eşik tablosu; "açıköğretime yerleşemedim" aramasına doğrudan cevap.
  3. "Mezuna kaldım: askerlik, sağlık güvencesi, öğrenci kartı, pasaport — ne değişir?" — otomatik tamamlamada tek tek çıkan beş soruyu tek sayfada, resmî kaynakla cevaplar. SGK ve pasaport kısmı için resmî metin mutlaka okunmalı (bizde şu an yalnızca ikincil kaynak var).
  4. "Ekte tabanlar düşer mi? Kılavuzun tek cümlesi" — kısa, paylaşılabilir bir efsane düzeltmesi.
  5. "Mezuna kalınca dershane mi, evde mi, MEBİ mi?" — fiyat karşılaştırması resmî olmayan ilanlara dayanacağı için dikkatli; asıl değer "ücretsiz resmî kaynaklar listesi".

Mevcut yazılardan işe yarayanlar (slug ile).

Boşluk: Sitede "yerleşemedim" durumundan sonraki dokuz ay için somut bir yol haritası, askerlik–SGK–pasaport gibi gündelik sorular ve ek yerleştirme koltuk verisi yok. Ek tabloları veritabanına alınırsa hem "ekte hangi program açıktı" hem de 2027'de "hangi programlar iki yıl üst üste ekte boş kaldı" gösterilebilir.

7. Marka gözüyle

Ton. Sakin, yargılamayan, kısa. "Kazanamadın" yerine öğrencinin kendi sözcükleri: "açıkta kaldım", "yerleşemedim", "mezuna kaldım". Burak'a akıl veren abi sesi değil, kuralı ve sayıyı masaya koyan bir arkadaş sesi. İlk cümle her zaman "yalnız değilsin" (Kart 1), ikinci cümle "elindeki şu" (Kart 2), üçüncü cümle "şimdi şu karar var". Acındırma ve "ya sonra?" korkutması yok.

Kanal.

  • Google araması: Otomatik tamamlamada çıkan soruların her biri bir sayfa başlığı olabilir ("yerleşemedim obp düşer mi", "mezuna kaldım askerlik tecil", "açıköğretime yerleşemedim") [21]. Bu kitle ürünü değil cevabı arıyor; ilk temas buradan.
  • TikTok, Instagram, YouTube kısa videoları: "Ekte tabanlar düşer mi? Kılavuzun tek cümlesi" türünden 30 saniyelik efsane düzeltmeleri.
  • Ekşi Sözlük ve forumlar: Reklam değil, kaynaklı bilgi yazısı olarak (şirket hesabıyla, açıkça); bu kitle reklamı hemen fark ediyor.
  • Mezun WhatsApp grupları ve dershane mezun sınıfları: Kart 1 ve Kart 4 kişisel bilgi içermediği için paylaşılabilir.

Yılın hangi ayında.

  • Ağustos (ilk sonuç günü) ve ek sonuç günü (2025'te 6 Ekim'di): Duygunun en yoğun olduğu an; ücretsiz "Açıkta kaldım" sayfası burada.
  • Ekim–Kasım: Plan kurma dönemi; "9 aylık plan" yazısı ve izleme listesi.
  • Şubat: YKS başvurusu; hatırlatma e-postası (izin verdiyse).
  • Temmuz–Ağustos 2027: Asıl ödeme anı; Ekim'de kurulan izleme listesi sihirbazın başlangıç noktası olur.

Güveni ne kazandırır. Her sayının yanında kaynağı; "bilmiyoruz, ÖSYM açıklamadı" diyebilmek; efsaneyi kılavuz cümlesiyle düzeltmek; ek tercihte "ücretli ama boş" koltukları yüceltmemek; Burak'ın kendi sıralamasıyla nelerin açık olduğunu dürüstçe göstermek.

Güveni ne kaybettirir. "Garanti yerleş", "kesin kazan" gibi dil; ek sonuç gününde ödeme duvarı; vakıf, KKTC hazırlık ya da dershane reklamlarıyla gelir modeli (Burak bunu anında "bunlar da satıcı" diye okur); "ekte tabanlar düşer" gibi bir hatayı sitede bırakmak (şu an bizim yazımızda var).

Parayı kim verir, ne kadar. Ürünün 299 TL'lik paketi [vizyon belgesi] Burak için Ekim'de değil Temmuz 2027'de anlamlı. Parayı büyük ihtimalle aile verir; ama bu ailede dershane bile bütçeyi aşıyor [28], bu yüzden 299 TL'nin "danışmanın onda biri" diye değil "bu yılki hatayı tekrarlamamak için" diye anlatılması gerekir. Ekim–Haziran arası ücretsiz kalmalı; gelir, bu dönemde kazanılan güvenin Temmuz'da dönüşmesinden gelir. Geçen yıl ücretsiz aracı kullanıp izleme listesi kuranlara Temmuz'da küçük bir sadakat indirimi düşünülebilir (fiyat kararı ekibin).

Ağızdan ağıza. Açıkta kalan gençler birbirini mezun gruplarında ve dershane sınıflarında buluyor. Paylaşılabilir olan kişisel skor değil, genel gerçek: "Ekte her 5 kişiye 1 koltuk vardı" ya da "Yerleşip gitmezsen OBP yine yarıya iniyor". Kişisel kartlar (Kart 2, Kart 3) paylaşım için tasarlanmamalı; utanç yayılmaz, bilgi yayılır. En güçlü yayılma, 2027'de yerleşen bir "eski Burak"ın "geçen Ekim'de şu sayfayı görmüştüm" demesi.

8. Dikkat edilecekler

  • Yanlış vaat. "Ekte bir yer çıkar", "bir yıl çalışırsan kazanırsın", "bu listeyle yerleşirsin" gibi cümleler kurulmaz. Kart 3'teki programlar 2026'nın fotoğrafı; 2027'de tabanlar oynar. Risk dili her zaman metinle: "Güvenli" bile bir olasılık, söz değil.
  • Ek tercih ve OBP tuzağı. Ek listeye "boş kalmasın" diye yazılan her satır, yerleşilirse 2027'de OBP'yi yarıya indirir [5]. Araç bu uyarıyı ek tercih listesi kurarken en üstte göstermeli; kararı öğrenci verir.
  • Duygusal hassasiyet. Bu kitle utanç, yalnızlık ve aile baskısı yaşıyor [22][23][24]. Metinlerde başarısızlık sözcükleri, "herkes gitti sen kaldın" karşılaştırmaları ve alaycı dil yok. Sohbet (AI) kısmında kendine zarar verme ya da umutsuzluk dili görülürse, tercih konusu bırakılıp acil destek hattına (112) yönlendiren bir güvenlik yanıtı olmalı; bu ürün bir ruh sağlığı hizmeti değildir.
  • Hukuki konular. Askerlik, SGK ve pasaport bilgileri genel bilgi olarak verilir; "kendi durumun için e-Devlet'teki askerlik durum belgene ve askerlik şubesine bak" cümlesi eklenir. SGK ve pasaport satırları şu an yalnızca ikincil kaynağa dayanıyor; yayımlanmadan önce resmî metinden doğrulanmalı.
  • Ticari yönlendirme. Vakıf, KKTC hazırlık, yurt dışı ajansı ve dershane yönlendirmesinden komisyon alınmaz, alınıyorsa açıkça yazılır. Şikâyetvar'da "koşulsuz iade garantisi" verip iade etmeyen danışmanlık şikâyetleri var [25b]; aynı kategoriye düşmemek markanın varlık sebebi.
  • Kişisel veri. Sıralama ve diploma notu kişisel veri; "Açıkta kaldım" sayfası girişsiz çalışmalı, girilen değerler cihazda kalmalı. İzleme listesi için kayıt istenecekse açık rıza ve KVKK metni gerekir.
  • Yıl karışıklığı. 2025 kuralları (ör. ek tercih tarihleri) 2026 diye yazılmamalı; 2027 tarihleri ÖSYM açıklayana kadar "beklenti" diye işaretlenmeli.

Kaynaklar

Erişim tarihi hepsi için 24 Eylül 2026.

  1. ÖSYM, "2026-YKS Yerleştirme Sonuçlarına İlişkin Sayısal Bilgiler" (Tablo 1, Tablo 2, Şekil 1) — https://www.osym.gov.tr/2026-yks-yerlestirme-sonuclarina-iliskin-sayisal-bilgiler ; PDF: https://cdn.osym.gov.tr/2026-yks-yerlestirme-sonuclarina-liskin-sayisal-bilgiler-bxo4wg-18092428.pdf — 24.09.2026
  2. ÖSYM, "2026-YKS Yükseköğretim Programlarına Ek Yerleştirme Kılavuzu" (17 Eylül 2026; bölüm 1.1, 1.2, 2) — https://dokuman.osym.gov.tr/web/2026/9/2026-yuksekogretim-programlarina-ek-yerlestirme-kilavuzu-f2ttjv-17130413.pdf — 24.09.2026
  3. ÖSYM, "2026-Yükseköğretim Programları Ek Yerleştirme Kılavuzu ve Tablolar" sayfası; Tablo-3 (önlisans) https://dokuman.osym.gov.tr/web/2026/9/tablo-3-su2gue-17130413.xls ve Tablo-4 (lisans) https://dokuman.osym.gov.tr/web/2026/9/tablo-4-ekh96u-17130414.xls — toplamlar bizim hesabımız — https://www.osym.gov.tr/2026-yuksekogretim-programlari-ek-yerlestirme-kilavuzu-ve-tablolar — 24.09.2026
  4. ÖSYM, "2026-YKS Ek Yerleştirme: Tercihlerin Alınması" duyurusu — https://www.osym.gov.tr/2026-yks-ek-yerlestirme-tercihlerin-alinmasi — 24.09.2026
  5. ÖSYM, "2026 Yükseköğretim Kurumları Sınavı (YKS) Kılavuzu" (sınav ücretleri; bölüm 3 puan hesaplama; 4.1–4.2 OBP; 6 özel yetenek) — https://dokuman.osym.gov.tr/pdfdokuman/2026/YKS/basvuru_kilavuz06022026.pdf — 24.09.2026
  6. ÖSYM, "2026 YKS Sayısal Bilgiler" (aday sayıları, test ortalamaları) — https://cdn.osym.gov.tr/pdfdokuman/2026/YKS/SB/sayisal_ykdd21072026.pdf — 24.09.2026
  7. ÖSYM, "2025-YKS Yerleştirme Sonuçlarına İlişkin Sayısal Bilgiler" (Tablo 2) — https://www.osym.gov.tr/2025yks-yerlestirme-sonuclarina-iliskin-sayisal-bilgiler ; PDF: https://dokuman.osym.gov.tr/pdfdokuman/2025/YKS/YERLESTİRME/sayisalbilgiler_ykd25082025.pdf — 24.09.2026
  8. ÖSYM, "2025-YKS Ek Yerleştirme Sonuçlarına İlişkin Sayısal Bilgiler" — https://www.osym.gov.tr/2025yks-ek-yerlestirme-sonuclarina-iliskin-sayisal-bilgiler ; PDF: https://dokuman.osym.gov.tr/pdfdokuman/2025/YKS/YERLESTİRME/EK/sayisalbilgiler-yked06102025.pdf — 24.09.2026
    • (Eski 8b bağlantısı, osym.gov.tr/TR,33534/..., 24.09.2026'da 404 döndü ve çıkarıldı. 6 Ekim 2025 sonuç tarihi, 8 numaralı PDF'nin dosya adındaki tarih ve [10] ile destekleniyor.)
  9. ÖSYM, YKS sınav grubu duyuru listesi — https://www.osym.gov.tr/SinavGrubu/Index/2 — 24.09.2026
  10. NTV, "YKS ek tercih sonuç tarihi 2026: YKS ek yerleştirme (tercih) sonuçları açıklandı mı?" (ikincil) — https://www.ntv.com.tr/egitim/yks-ek-tercih-sonuc-tarihi-2026-yks-ek-yerlestirme-tercih-sonuclari-aciklandi-mi-1743013 — 24.09.2026
  11. YÖK, "2026-YKS Tercih Döneminde Yurt Dışında Yükseköğrenim Planlayan Adaylara Yönelik Tanıma ve Denklik Süreçlerine İlişkin Bilgilendirme" (27.07.2026 güncelleme) — https://www.yok.gov.tr/tr/announcements/2026-yks-tercih-doneminde-yurt-disinda-yuksekogrenim-planlayan-adaylara-yonelik-tanima-ve-denklik-sureclerine-iliskin-bilgilendirme-fn0hU — 24.09.2026
  12. MEB Düsseldorf Eğitim Müşavirliği, "Öğrencilik Statüsünde Askerlik Erteleme İşlemleri" (7179 sayılı Askeralma Kanunu md. 20 özeti; belge Mayıs 2023 tarihli) — https://dusseldorf.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2023_05/09164839_OYrencilik_Statusunde_Askerlik_Erteleme_YYlemleri.pdf — 24.09.2026
  13. Anadolu Üniversitesi Açıköğretim, "Türkiye Programları 2026-2027 Öğretim Yılı Akademik Takvim" — https://www.anadolu.edu.tr/acikogretim/acikogretim-akademik-takvim/turkiye-programlari-2026-2027-ogretim-yili-akademik-takvim — 24.09.2026
  14. MEB, MEBİ Bireysel Öğrenme Platformu — https://mebi.eba.gov.tr/ — 24.09.2026
  1. İŞKUR, "İşbaşı Eğitim Programları" — https://www.iskur.gov.tr/is-arayan/aktif-isgucu-programlari/isbasi-egitim-programlari/ — 24.09.2026
  2. Dünya Gazetesi, "Genç nüfusta düşüş eğilimi: Gençlerin yüzde 23,3'ü ne eğitimde ne istihdamda" (TÜİK İstatistiklerle Gençlik 2025 bülteni haberi, 14.05.2026; ikincil) — https://www.dunya.com/ekonomik-veriler/genc-nufusta-dusus-egilimi-genclerin-yuzde-233u-ne-egitimde-ne-istihdamda-haberi-825105 — 24.09.2026
  3. Numedya24, "İş arayanlar 2,3 milyonu aştı, gençlerde işsizlik yüzde 14,5'te" (TÜİK Temmuz 2026 işgücü haberi; ikincil) — https://www.numedya24.tv/is-arayanlar-23-milyonu-asti-genclerde-issizlik-yuzde-14-5te/ — 24.09.2026
  4. Gazete Vatan, "Anne baba üzerinden sağlıktan yararlanma" (5510 sayılı Kanun özeti; ikincil; lise sonrası "2 yıl" kuralını içermiyor) — https://www.gazetevatan.com/calisma-hayati/anne-baba-uzerinden-sagliktan-yararlanma-cocugun-sgk-kaydi-nasil-yapilir-e-devletten-olur-mu-1370953 — 24.09.2026
  1. Uluslararası Kıbrıs Üniversitesi, "TC Adaylar — Kayıt Kabul Koşulları" — https://ciu.edu.tr/tr/aday-ogrenci/tc-adaylar/kayit-kabul-kosullari — 24.09.2026
  2. KolayTercih, "KKTC (Kıbrıs) Üniversiteleri Okunur mu?" (YÖK Usul ve Esaslar'a dayanan iç yazı) — content/rehber/kktc-universiteleri-okunur-mu.md — 24.09.2026
  3. Google otomatik tamamlama önerileri (suggestqueries, hl=tr, gl=tr; sorgular: "yerleşemedim", "mezuna kaldım", "mezuna kalınca", "mezuna kalan öğrenci", "ek tercihte yerleşemeyenler", "ikinci ek tercih", "açıköğretim sınavsız", "2027 yks" vb.) — https://suggestqueries.google.com/complete/search — 24.09.2026
  4. Ekşi Sözlük, "mezuna kalmak" başlığı (s. 38) — https://eksisozluk.com/mezuna-kalmak--4665496?p=38 — 24.09.2026
  5. Ekşi Sözlük, "ikinci kez mezuna kalmak" başlığı (s. 1, 13, 15) — https://eksisozluk.com/ikinci-kez-mezuna-kalmak--6113885 — 24.09.2026
  6. KızlarSoruyor, "mezuna kalmak" konulu soru başlıkları (ör. "Ailem mezuna kalmamı istemiyor", "İkinci kez mezuna kalacağım. Aileme, akrabalarıma ne diyeceğim?") — https://www.kizlarsoruyor.com/egitim-kariyer/q22609969-ikinci-kez-mezuna-kalacagim-aileme-akrabalarima-ne-diyecegim — 24.09.2026 (sayfa içeriği erişimi engelledi; yalnızca başlıklar kullanıldı)
  7. Şikâyetvar, "ÖSYM Ek Tercih ve Yerleşemediniz Şikayetleri" — https://www.sikayetvar.com/osym/ek-tercih/yerlesemediniz — 24.09.2026
  • 25b. Şikâyetvar, danışmanlık firması iade şikâyetleri (ör. "Kopilot Rehberlik" sayfası; firma adı yalnızca kaynak gösterimi için) — https://www.sikayetvar.com/kopilot-rehberlik — 24.09.2026 (arama özetinden; sayfa ayrıca okunmadı, doğrulanamadı)
  1. DonanımHaber Forum, "Mezuna kalmak tabiriyle ilgili 109 sayfa analiz kasan ekşi sözlük" — https://forum.donanimhaber.com/mezuna-kalmak-tabiriyle-ilgili-109-sayfa-analiz-kasan-eksi-sozluk--153665643-2 — 24.09.2026
  2. PervinKaplan.com, "Üniversiteden kaçış mı var? Yaklaşık 80 bin genç kayıt yaptırmadı" (2025 verisi, Salim Ünsal analizi; ikincil) — https://www.pervinkaplan.com/detay/universiteden-kacis-mi-var-yaklasik-80-bin-genc-kayit-yaptirmadi/32213 — 24.09.2026
  3. Eleman.net, "Dershane Ücretleri 2026" ve dershanefiyatlari.com.tr (ticari ilan siteleri; doğrulanamadı) — https://www.eleman.net/is-rehberi/guncel/dershane-ucretleri-h7344 — 24.09.2026
  4. Sağlık-Sen, "Çocukların yeşil pasaport alma şartları nelerdir?" (ikincil) — https://www.sagliksen.org.tr/soru/cocuklarin_yesil_pasaport_alma_sartlari_nelerdir — 24.09.2026
  5. Kadir Has Üniversitesi, "2026-27 Tiyatro Bölümü Özel Yetenek Sınavı Ek Kontenjan Kayıt Yaptırmaya Hak Kazananlar" — https://www.khas.edu.tr/2026-27-tiyatro-bolumu-ozel-yetenek-sinavi-ek-kontenjan-kayit-yaptirmaya-hak-kazananlar/ — 24.09.2026 (sayfa açıldı; başlıkta 2026-27, gövdede 15–18 Eylül 2025 kayıt tarihi var)

[DB] KolayTercih, data/yokatlas.db, programs tablosu (YÖK Atlas 2021–2026 verisi; sira2024, sira2025, sira2026, kontenjan2026, onlisans, unitur, il, fakulte sütunları), yalnızca okunarak sorgulandı — 24.09.2026

Editör notu

24 Eylül 2026'da ikinci bir göz olarak okundu. Sayıların çoğu doğru çıktı; düzeltmeler küçük ama bazıları önemli.

Resmî kaynaktan yeniden kontrol edilenler (doğru çıktı). ÖSYM 2026 yerleştirme sayısal bilgileri Tablo 2 (2.187.747 / 1.279.439 / 730.854; "önceki yıllarda yerleşmemiş" satırı 954.596 / 672.226 / 190.960 / 148.391 / 378.664; son sınıf 350.354'ten 218.441) [1]. 2025 Tablo 2 (1.412.734 / 778.298) [7]. 2025 ek yerleştirme (122.218 koltuk, 55.021 yerleşen, 67.197 boş, açıköğretime 15.485) [8]. 2026 Ek Yerleştirme Kılavuzu: 17–21 Eylül, 170 TL, 22 Eylül 23.59 son ödeme, en küçük puan kuralı (1.2 madde 2) [2]. 2026 YKS Kılavuzu: diploma × 5 = OBP, 0,12 katsayı, yarıya inme kuralı, 700 TL oturum ücreti, özel yetenekte 2026 TYT puanı şartı ve öğretmenlikte 800 bin şartı, mühendislikte SAY 300 bin [5]. TYT Temel Matematik ortalamaları 6,4 ve 6,8 [6]. YÖK yurt dışı bilgilendirmesi (50 bin / 80 bin / 100 bin / 100 bin, iki sıralamada ilk 1000 istisnası, 27.07.2026 güncelleme) [11]. Askerlik erteleme süreleri [12]. Anadolu Üniversitesi açıköğretim kayıt ve ikinci üniversite tarihleri [13]. İŞKUR cep harçlıkları [15]. Ek tablo toplamları (Tablo-3 ve Tablo-4 Excel dosyaları yeniden indirilip bağımsız olarak toplandı): vakıf 28.287 / 26.188, açıköğretim 2.789 / 11.113, herkese açık 52.752 koltuk (42.670 vakıf), %50 indirimli 46.189, burslu 607, devlet önlisansta 4.917 program, Bilgisayar Programcılığı eşik ortancası 292,8, açıköğretim önlisans en düşük eşik 243,95 (Anadolu Ü. İlahiyat) ve ortanca 294,1, lisans ortanca 274,0.

Açılıp içeriği kontrol edilen bağlantılar: [1], [2], [4], [5], [6], [7], [8], [9], [10], [11], [12], [13], [14b], [15], [16], [17], [18], [18b], [19], [25], [30].

Düzeltilenler.

  • Ek tercih hakkının istisnası eklendi: özel yetenekle yerleşen ek tercih yapabilir (kılavuz 1.2 madde 3). En fazla 24 tercih bilgisi eklendi.
  • OBP'nin 2027'de yarıya ineceği bilgisi 2026 YKS Kılavuzu'ndan "bir önceki yıl" kuralıyla çıkarılmıştı. 2027 kılavuzu henüz yok; bu yüzden "beklenti" diye işaretlendi. Ek yerleştirme için ise 2026 Ek Kılavuzu'nun doğrudan cümlesi (1.5 c) kaynak olarak eklendi.
  • Ek koltuk tablosundaki "Devlet" satırı ÖSYM'nin sınıflamasından farklı: Türk devlet üniversitelerinin Kıbrıs yerleşkeleri (574 ücretli koltuk) KKTC satırında. Bu açıkça yazıldı ve ÖSYM yöntemindeki karşılığı (9.694 / 22.301) verildi.
  • Devlet Bilgisayar Programcılığı ek programı 215 değil 214 (en az bir koltuğu olanlar).
  • 2025 ek sonuç duyurusu bağlantısı [8b] 404 veriyordu; çıkarıldı, tarih 2025 ek sayısal bilgiler PDF'i ve [10] ile desteklendi. 2025 ek tercih tarihleri (25–30 Eylül) eklendi.
  • SGK'daki "lise bittikten sonra 2 yıl daha" iddiası kaynak haberde yok; çıkarıldı, "doğrulanamadı" notu ve e-Devlet sorgusu önerisi kondu.
  • İŞKUR süresine bilişim ve imalatta 6 ay eklendi.
  • Özel yetenek ek kontenjan örneğinde (Kadir Has) sayfa başlığı 2026-27 dese de gövdede 2025 tarihi var; yıl belirsiz diye işaretlendi, "Eylül–Ekim" yerine "Eylül" yazıldı.
  • Şikâyetvar'da "birden fazla 18 Ağustos 2026 tarihli şikâyet" teyit edilemedi; sayfada en yeni şikâyetin 18 Ağustos 2026 tarihli olduğu görülüyor, cümle buna göre yumuşatıldı. 1,39 milyonluk örneğin yılı belirsiz diye not düşüldü.
  • "Dershane bir yıllık kira kadar" karşılaştırması kaynaksızdı; çıkarıldı. Birkaç yerde dil sadeleşti ("entry" gibi).

"Bizde var mı" kontrolü. data/yokatlas.db yalnızca okunarak sorgulandı: 780 binin gerisinde kapanan devlet Bilgisayar Programcılığı 139 program ve 8.326 kontenjan (açıköğretim hariç); üç yılın üçünde de 135; Burak'ın dört ildeki 15 programı 199.202 ile 603.155 arasında; 1.092.000'in gerisinde 2.182 devlet önlisans, 71'i Bilgisayar Programcılığı; Anadolu Ü. açıköğretim İlahiyat 2026 tabanı 1.585.423. Ek tablolardaki 110410279 ve 106510014 kodları bizim programs.id ile aynı program; 110410279'un en küçük puanı (317,21457) iki tarafta aynı. Güvenli dilim kuralı (taban sırası 1,4 × aday sırasının gerisinde) src/lib/risk.ts ile uyumlu. Rehberde düzeltilmesi önerilen cümle (yerlesemedim-ne-yapmaliyim, 33. satır) gerçekten orada. Adı geçen 13 rehber yazısının hepsi content/rehber altında var.

Doğrulanamayanlar. Google otomatik tamamlama önerileri, Ekşi Sözlük ve KızlarSoruyor başlıkları, Ekşi'deki teselli cümlesi (yeniden açılamadı); 2025'te kayıt yaptırmayan 79.560 kişi (ikincil kaynak); dershane fiyatları; yeşil pasaport kuralı (ikincil kaynak); TÜİK sayıları haber üzerinden okundu, TÜİK bülteninin kendisi açılmadı; danışmanlık iade şikâyeti [25b].

Güven düzeyi: yüksek (ÖSYM kuralları, sayılar ve veritabanı iddiaları için). Öğrenci sesi ve SGK, pasaport, dershane satırları için orta.

Reference in New Issue View Git Blame Copy Permalink