Files
kolaytercih/docs/arastirma/2026-09-24-ogrenci-senaryolari/11-ilk-nesil-yusuf.md
bilalgursen 2f01d06592
All checks were successful
Deploy / deploy (push) Successful in 7m12s
docs: Türkiye'de sağlayıcı adayları, 26 Eyl kararları (onay ücretsiz, model Türkiye'de), rapor eki
Co-Authored-By: Claude Fable 5.1 <noreply@anthropic.com>
2026-09-25 10:46:37 +03:00

46 KiB
Raw Blame History

Yusuf — ailesinde üniversiteye giden ilk kişi, küçük ilçeden büyükşehre, cebinde para yok

Tek cümlelik özet: Yusuf'un asıl derdi "okuyabilir miyim" değil; "okurken ayın sonunu getirebilir miyim" ve "bu tarihleri kimse bana söylemedi" korkusu. Ona verebileceğimiz şey, tercih listesinin yanında duran, ücretsiz ve resmî kaynaklı bir "cebine ne kalır" hesabı ile kayıttan sonraki 60 günün tarih kartı.

Araştırma tarihi: 24 Eylül 2026. Rakamların yılı her cümlede yazılıdır. "Bizim veritabanı" dediğimiz yer data/yokatlas.db (YÖK Atlas'tan alınmış 2021-2026 taban, kontenjan, yerleşen verisi); sorgular yalnızca okuma modunda çalıştırıldı. Bu çalışmada internet araması kotası erken doldu ve Reddit, Kızlar Soruyor, Technopat, OECD siteleri otomatik erişimi engelledi; DergiPark doğrulama sorusu çıkardı, çözülmedi. Öğrenci sesi bu yüzden Google otomatik tamamlama, Ekşi Sözlük ve Şikayetvar'dan derlendi (bkz. bölüm 8). Dosya 24 Eylül 2026'da editör kontrolünden geçti; düzeltmeler en sondaki "Editör notu"nda.


1. Ben kimim

Ben Yusuf, 18 yaşındayım. İç Anadolu'da, il merkezine bir saat uzaklıkta, 20 bin nüfuslu bir ilçede büyüdüm; ilçedeki Anadolu lisesinden bu yaz mezun oldum. Babam mevsimlik işlerde çalışıyor, kışın çoğu zaman işsiz; annem evde, bir de ortaokula giden iki kardeşim var. Evde sabit internet yok, annemin eski telefonunu kullanıyorum, ayın sonuna doğru paket bitince okulun ya da kahvenin Wi-Fi'sine oturuyorum. Dershaneye gitmedim; YouTube'dan ve okulun verdiği kaynaklardan çalıştım. 2026'da sayısalda 140 binler civarı bir sıralama yaptım ve Marmara'da büyükşehirdeki bir devlet üniversitesinin mühendisliğine yerleştim. Ailemden, amcalarımdan, kuzenlerimden üniversite okumuş kimse yok; "üniversite" kelimesini evde ilk söyleyen benim.

Kafamdaki ses şu: "Kazandım ama gidebilecek miyim? Babam 'biz sana ayda şu kadar gönderemeyiz' dedi, rakam bile söylemedi. KYK yurdu yedekten çıkar mı? Çıkmazsa büyükşehirde oda kaç para? Burs mu alacağım kredi mi, kredi alırsam borca mı gireceğim? Tercih yaparken İstanbul'daki bir vakıf üniversitesinin burslusu da sıralamama yakındı ama 'vakıf zengin işi' diye yazmadım; doğru mu yaptım bilmiyorum. Kaydımı telefondan yaptım, yurt başvurusunun kayıttan hemen sonra, beş gün içinde bittiğini bir arkadaşımın WhatsApp mesajından öğrendim. Bunları kimse söylemiyor; herkesin bir abisi, ablası var, benim yok."

2. Kafamdaki sorular

Aşağıdaki sorular gerçekten aranan ya da yazılan şeylerden derlendi; kaynak türü parantezde. Google otomatik tamamlama önerileri 24 Eylül 2026'da Türkçe ve Türkiye ayarıyla doğrudan alındı [1]. Forum başlıkları örüntü olarak özetlendi, kimsenin adı yazılmadı.

  1. "kyk bursu ne kadar 2026 lisans", "kyk bursu ne kadar olacak" (Google otomatik tamamlama)
  2. "kyk bursu ne kadar geri ödemesiz" (Google otomatik tamamlama). Burs ile kredinin farkı karışıyor; "geri ödemesiz" ek olarak yazılıyor.
  3. "kyk kredi burs başvuruları ne zaman 2026", "kyk kredisi ne zaman kesilir" (Google otomatik tamamlama)
  4. "kyk yurt ücreti aylık ne kadar", "kyk yurt ücreti ne kadar 2026", "kyk yurt ücreti nasıl ödenir" (Google otomatik tamamlama)
  5. "kyk yurt çıkmadı ne yapmalıyım", "kyk yurt çıkmazsa tekrar başvuru yapılır mı", "yurt çıkmazsa misafir öğrenci olarak kalmak" (Google otomatik tamamlama); Ekşi Sözlük'te "kyk yurt yedek sırası" başlığı, her hafta sonuca bakan öğrencinin kaygısını anlatıyor [26]; Şikayetvar'da 23 Eylül 2026'da "yedekte 13. sıradayım" türü bir şikâyet var [29].
  6. "üniversite harcı kalktı mı", "üniversite kaydı ücretli mi", "üniversite kaydı için ücret ödenir mi" (Google otomatik tamamlama)
  7. "burslu vakıf üniversiteleri ücretli mi", "vakıf burslu ne demek", "tam burslu okurken para veriliyor mu" (Google otomatik tamamlama)
  8. "tam burslu okurken burs kesilir mi", "burslu okurken dersten kalmak" (Google otomatik tamamlama)
  9. "üniversite öğrencisinin aylık masrafı 2026", "1 yıllık üniversite masrafı", "üniversite okumak için ne kadar para lazım" (Google otomatik tamamlama); Ekşi'de "bir üniversite öğrencisinin aylık harcaması" ve "bir üniversite öğrencisinin çalışabileceği işler" başlıkları [28]
  10. "karşılıksız burs veren kurumlar 2026", "burs veren kurumlar geri ödemesiz", "ihtiyaç sahibi öğrencilere burs" (Google otomatik tamamlama)
  11. "kısmi zamanlı öğrenci başvuru ne zaman", "öğrencilere yarı zamanlı iş devlet" (Google otomatik tamamlama)
  12. "ailem üniversiteye gitmeme izin vermiyor", "ailem üniversiteye göndermiyor" (Google otomatik tamamlama)
  13. "şehir dışında okumak zor mu", "şehir dışında okumak mantıklı mı", "okumak mı çalışmak mı" (Google otomatik tamamlama)
  14. "telefondan üniversite tercihi nasıl yapılır" (Google otomatik tamamlama)
  15. "yurda giderken alınması gereken belgeler", "üniversite öğrencisi sosyal yardım alabilir mi", "yemek bursu başvurusu" (Google otomatik tamamlama)

Örüntü: Yusuf'un soruları neredeyse hiç "hangi bölüm" değil; hepsi para, tarih ve kural. Bir de kimse "ailede ilk üniversiteli" diye aramıyor: "ailede ilk üniversite" ve "üniversiteye gidecek param yok" yazıldığında Google hiçbir öneri getirmedi, Ekşi'de bu adla bir başlık yok [1]. Yani kimlik değil, somut sorun aranıyor. Ürün de bu kişiye "ilk nesil" diye değil, sorduğu soruların cevabıyla ulaşmalı.

3. Gerçek durum: kurallar ve sayılar (2026)

Takvim sıkışık ve kayıttan hemen sonra başlıyor. 2026'da üniversite kayıtları 24-28 Ağustos arasındaydı [31]. KYK yurt başvurusu ise 25 Ağustos 10.00 ile 29 Ağustos 23.59 arasında, e-Devlet'ten alındı; yani kaydını yaptıran öğrencinin yurt için yalnızca beş günü vardı [2]. Yurt yerleştirme duyurusu 9 Eylül'de çıktı, yurtlar 14 Eylül'de açıldı, yedek yerleştirmeler 23 Eylül'de hâlâ sürüyordu [3][6]. Ek yerleştirmeyle ya da yatay geçişle gelenlerin yurt başvurusu 24 Eylül itibarıyla açılmadı; KYK "kayıtlar tamamlanınca, ilerleyen tarihlerde" diyor [4].

Burs/kredi başvurusu ayrı ve sonra. 2026-2027 burs/kredi başvuru tarihi 24 Eylül itibarıyla açıklanmadı; haberlere göre Ekim'de bekleniyor [13]. Geçen yıl pencere 13-17 Ekim 2025 idi, beş gün [31]. Başvuru e-Devlet'ten tek seferde yapılıyor; burs mu kredi mi çıkacağını öğrenci seçmiyor, aynı anda ikisi alınamıyor [7]. KYK, ilk kez burs/kredi alacak öğrenciye Ekim ayının ödemesinin de yapıldığını yazıyor; ödemeler kimlik numarasının son hanesine göre her ayın 6'sı ile 10'u arasında yapılıyor [7]. Buradan çıkan pratik sonuç: Eylül ayının parası KYK'dan gelmez; ilk ödeme sonuçlar açıklandıktan sonra gelir (sonuç tarihi her yıl duyuruyla belli olur). Sonuç çıkınca e-Devlet'ten taahhütname onaylanmazsa para ödenmez [9]. TEV'in KYK yönetmeliğine dayanarak yaptığı açıklamaya göre, burs çıkıp taahhütnameyi onaylayan ve sonra vazgeçen öğrenci bundan sonra yalnızca kredi alabiliyor [34].

Tutarlar (dikkatli okunmalı).

  • 2026-2027 için lisans ve ön lisans burs/kredi tutarı haberlere aylık 4.000 TL olarak yansıdı; yüksek lisans 8.000, doktora 12.000 TL [13]. Bu rakamı KYK'nın kendi sayfasında göremedik (doğrulanamadı). KYK'nın sıkça sorulan sorularına göre taahhütnamedeki tutar da tahmini, kesin tutar sonra belirleniyor [7].
  • KYK yurt ücretleri 2026-2027 için oda tipine göre aylık 1.000 ile 1.590 TL arası (Anadolu Ajansı'nın GSB'ye dayanan 2 Eylül 2026 haberi, NTV: https://www.ntv.com.tr/turkiye/galeri-kyk-yurtlarinda-ucretler-belli-oldu-iste-2026-2027-donemi-kyk-yurt-ucretleri-1739988); 2025-2026'da 725-1.250 TL'ydi. GSB'nin kendi tarife sayfası görülmedi. (40-elestiri düzeltmesi: eski metin "2026-2027 açıklanmadı" diyordu [14].) KYK, ücretin yatak ücreti ve güvence bedelinden oluştuğunu, yurda ve yerleşme tarihine göre değiştiğini yazıyor [8]. O ayın ücreti ayın son iş günü 23.00'e kadar ödeniyor; ödenmezse güvence bedelinden kesiliyor, bedel izleyen ayın 15'ine kadar tamamlanmazsa yurt kaydı siliniyor [5].
  • KYK yurtlarında ücretsiz kalanlar: şehit aileleri ve evlenmemiş kardeşleri, gaziler ve çocukları, anne ve babası vefat etmiş 25 yaş altı öğrenciler, orta öğrenimini devlet koruması altında (yetiştirme yurdu vb.) tamamlayanlar ve devlet korumasındakiler [8].

Kimler KYK alamıyor (Yusuf'un bilmesi gerekenler). KYK'nın kendi listesine göre [9]:

  • Açıköğretim, uzaktan ya da dışarıdan okuyan öğrenci ne burs ne kredi alabiliyor.
  • "Burs başvuru tarihinde, öğretim kurumuna giriş tarihi itibarıyla bir öğretim yılı kaybı olan" öğrenciye burs verilmiyor; aynı madde kredi listesinde yok. Metin, kaybın üniversiteye girişten sonra (ör. sınıf tekrarı) sayıldığını düşündürüyor; mezuna kalıp ertesi yıl birinci sınıfa başlayan öğrenciyi kapsayıp kapsamadığını resmî bir açıklamada göremedik (doğrulanamadı). Böyle bir öğrenciye "burs alamazsın" demek yerine "KYK'ya sor" demek gerekir.
  • 5102 sayılı Kanun'da sayılan kamu kurumlarından burs, kredi ya da benzeri nakdî yardım alan öğrenci KYK bursu alamıyor. Bu madde kredi listesinde yok. Özel vakıf ve derneklerin bursu listede geçmiyor; yani "başka yerden burs alırsam KYK kesilir" inancı genel olarak doğru değil, ama kurumun kamu olup olmadığına bakmak gerekiyor.
  • Önlisans ve lisansta başvuru tarihinde 30 yaşını doldurmuş olmak iki yolu da kapatıyor.

Kredi borcu. Kredi, normal öğrenim süresi bittikten iki yıl sonra, alınan süre kadar aylık taksitle ödeniyor [7]. Kredi Yönetmeliği'ne göre borç "verilen miktar kadardır" [30]. Ekşi'de "14 eylül 2022 kyk kredi faizlerinin kaldırılması" başlığı, bu kuralın 2022'deki değişiklikten geldiğini gösteriyor [28]; değişikliğin kanun maddesini bu çalışmada açamadık. Erteleme hâlinde KYK, ilk yıldan sonra her yıl için yüzde 10 ya da daha düşükse TÜFE oranında ekleme yapıldığını yazıyor [7].

Okurken çalışmak burs/krediyi kesmiyor. 2547 sayılı Kanun'un 46. maddesine göre üniversiteler, KYK bursu alanlara ya da alma şartlarını taşıyanlara öncelik vererek öğrencileri kampüsteki geçici işlerde kısmi zamanlı çalıştırabiliyor. Saat ücreti, günlük brüt asgari ücretin dörtte birini geçmeyecek şekilde üniversite belirliyor. Kanun açıkça şunu söylüyor: bu ücret, KYK bursunun ya da kredisinin kesilmesi veya KYK yurdundan çıkarılma sonucunu doğurmaz [11]. Aynı madde, bu maddeden gelen üniversite gelirlerinin en fazla yüzde onunun, yönetim kurulunun belirlediği "başarılı ve gelir düzeyi düşük" öğrencilerin kitap, kırtasiye, beslenme ve barınma yardımında kullanılacağını da söylüyor [11]. "Yemek bursu" aramalarının kaynağı büyük ölçüde budur; her üniversite kendi duyurusuyla yapar.

Öğrenim ücreti. Devlet üniversitesinde birinci öğretimde, normal süre içinde öğrenim ücreti alınmaması 2012'den beri süren uygulama; 2026-2027'ye ait karar metnini bu çalışmada açamadık (doğrulanamadı). 2547'nin 46. maddesi ise ikinci öğretim ve uzaktan öğretimde öğrenim ücreti alındığını yazıyor [11]. Yani "harç kalktı mı" sorusunun cevabı "birinci öğretimde normal sürede evet, ikinci öğretimde hayır".

Vakıf burslusu "bedava" ama şehri pahalı. Bizim veritabanında 2026'da vakıf üniversitelerinin lisans kontenjanının yüzde 90'ı İstanbul, Ankara ve İzmir'de; devlet üniversitelerinde bu oran yüzde 24,8. Program adında "(Burslu)" geçen vakıf lisans programları 2026'da 2.209 kontenjana 2.284 yerleşenle doldu (2025'te 1.881'e 2.199); "İndirimli" etiketli lisans programları ise 14.008 kontenjanın 10.092'sini doldurabildi (yüzde 72). ÖSYM'ye göre 2026'da vakıf lisansta 99.638 kontenjanın 21.811'i boş kaldı (yüzde 21,9); devlet lisansta boş kalan yalnızca 2.255 (yüzde 0,85) [12]. Kontenjan kılavuzu burslu programlarda bursun öğrenim süresi boyunca verildiğini yazıyor [32]; bursun sürme koşulları ise her üniversitenin kendi yönergesinde.

Başka kapılar (2026-2027).

  • Vakıflar Genel Müdürlüğü yükseköğrenim bursu başvurularının tarihi, 2026 ek yerleştirme tarihlerine göre belirlenecek; 18 Eylül'de henüz açıklanmadı [15][16].
  • Türk Eğitim Vakfı (TEV) üniversite bursu başvurusu 14 Eylül-8 Ekim 2026 arasında, vakfın Obigenç adlı telefon uygulamasından yapılıyor [35]. 2026-2027 için aylık üniversite bursu 8.000 TL olarak açıklandı (6 Ağustos 2026) [36]. Şartlar: YKS ile devlet üniversitesinde lisans ya da önlisansa yerleşmiş olmak, 25 yaşından küçük olmak, açıköğretim, uzaktan ya da ücretli programda kayıtlı olmamak [18]. TEV, 1 Eylül 2026'da yeni dönemde bursunun KYK bursuyla birlikte alınabileceğini duyurdu [34]. (Sitedeki 7 Eylül-16 Kasım 2026 tarihi yeni başvuru değil, bursu süren öğrencilerin belge yükleme dönemidir [17].)
  • Gençlik ve Spor Bakanlığının "Seyahatsever" uygulamasıyla 18-30 yaş arası gençler yazın her ilde belirlenen yurtlarda 5 güne kadar ücretsiz kalabiliyor; 2026 yazında (6 Temmuz-21 Ağustos) 104.771 genç yararlandı [10]. Bu, kayıt ya da şehri görme yolculuğu için ücretsiz bir yatak demek; ama yalnızca yaz döneminde.
  • MEB, 29 Temmuz-10 Ağustos 2026'da 81 ilde 11.573 birimde ücretsiz tercih danışmanlığı verdi (MEB'in kendi 13 Temmuz 2026 haberi; ikincil kaynak [24] 11.576 yazıyor, 40-elestiri düzeltmesi). Yusuf'un ilçesinde de bir nokta vardı, ama bundan haberi olmadı.

Sınavın kendisi de para istiyor. 2026 YKS başvuru ücreti oturum başına 700 TL'ydi (TYT ve AYT için 1.400 TL); bir önceki yıl 450 TL'ydi [25]. Ek yerleştirme tercih ücreti 170 TL idi [31].

Kaç kişi Yusuf'un durumunda? Türkiye'de ailesinde ilk kez üniversiteye giden öğrencilerin sayısını ya da oranını veren resmî, güncel bir kaynak bulamadık (doğrulanamadı). Yakın göstergeler şunlar:

  • ÖSYM'ye göre 2026'da yerleştirme puanı hesaplanan 2.187.747 adayın 1.279.439'u tercih yaptı; yani 908.308 aday (yüzde 41,5) hiç tercih yapmadı [12].
  • Son sınıftaki 766.971 adayın 206.631'i (yüzde 26,9) örgün bir lisans ya da önlisans programına yerleşti [12]. Eğitim Reformu Girişimi, bu oranın iki yılda 5,9 puan düşerek 2025'te yüzde 26,4'e gerilediğini yazıyor [19].
  • Okul türüne göre fark büyük: 2026'da Anadolu lisesinden yerleştirme puanı alan 928.075 adayın 171.347'si (yüzde 18,5) örgün lisansa yerleşti; fen liselerinde bu oran yüzde 42,4, "diğer meslek liseleri" grubunda yüzde 3,3 [12].
  • TÜİK'in 2025 hanehalkı tüketim verisine göre en düşük gelirli hanelerde bütçenin yüzde 38,7'si konuta, yüzde 29,2'si gıdaya gidiyor; tüm hanelerde eğitimin payı yüzde 1,8 [23]. ERG'nin TÜİK 2022 verisinden aktardığına göre en düşük gelirli yüzde 20'lik grup, toplam eğitim harcamasının yalnızca yüzde 1,5'ini yapıyor [20] (bu oranı bu kontrolde yeniden açmadık); ERG'nin 2025 raporuna göre en zengin hanelerin eğitime yaptığı harcama en yoksulların 28 katı [19].
  • Telefon ve internet: TÜİK 2025 bilişim araştırmasına göre 16-74 yaşta internet kullanımı yüzde 90,9; en çok kullanılan uygulamalar WhatsApp (yüzde 88,6), YouTube (yüzde 72,9) ve Instagram (yüzde 68,1) [22]. Evde sabit internet olmayan ya da yalnızca telefonla bağlanan hane oranını bu çalışmada doğrulayamadık.

4. Nerede takılıyorum

Bilgi boşlukları. Yusuf'un sorunu bilgi yokluğu değil, bilginin dağınık ve zamansız olması. Kayıt ÖSYM kılavuzunda, yurt KYK duyurusunda, burs/kredi başka bir KYK duyurusunda, VGM bursu başka bir kurumda, TEV bir uygulamada, yemek bursu üniversitenin sitesinde. Hepsinin penceresi beş gün civarında ve birbirinin hemen ardından açılıyor. Evde "bunu geçen yıl ben yaşadım" diyebilecek kimse olmadığı için Yusuf her tarihi ya bir arkadaşından ya da tesadüfen öğreniyor. Şikayetvar'da 21 Eylül 2026 tarihli, taahhütname onayını kaçırıp yurt hakkını kaybetme korkusunu anlatan bir şikâyet bu boşluğun tam örneği [29].

Yaygın inanışlar ve doğrusu:

İnanış Doğrusu (kaynaklı)
"Vakıf üniversitesi zengin işi." Burslu programlarda öğrenim ücreti yok [32]. Ama vakıf lisans kontenjanının yüzde 90'ı üç büyükşehirde (bizim veritabanı), yani asıl yük kira ve yaşam. "Vakıf" değil "şehir" pahalı.
"İndirimli satır da ucuzdur." %50 indirimli program da yıllık ücretin yarısını ister. 2026'da indirimli lisans kontenjanlarının yüzde 28'i boş kaldı (bizim veritabanı); tam burslular doldu. Yusuf için indirimli satır, ödeyemeyeceği bir ücrete yerleşme riskidir.
"Kredi alırsam faizle borca batarım." Kredi Yönetmeliği'ne göre borç, verilen miktar kadardır; normal süre bittikten 2 yıl sonra, alınan süre kadar taksitle ödenir [7][30]. Erteleme hâlinde ekleme yapılır [7].
"Burs mu kredi mi, ben seçerim." Seçemezsin; tek başvuru yapılır, Bakanlık değerlendirir [7].
"Çalışırsam bursum ya da yurdum kesilir." Üniversitedeki kısmi zamanlı işten alınan ücret burs/krediyi ve yurt hakkını kesmez; KYK burslusuna öncelik verilir [11]. (Dışarıda sigortalı çalışmanın etkisini bu çalışmada doğrulamadık.)
"Başka bir vakıftan burs alırsam KYK bursu gider." Engel, kamu kurumlarından alınan burs/yardım için; özel vakıf/dernek bursu KYK'nın listesinde yok [9]. Vakfın kendi şartına ayrıca bakmak gerekir: örneğin TEV 2026'dan itibaren KYK bursuyla birlikte verilebildiğini açıkça duyurdu [34].
"Yurt çıkmadıysa iş bitti." Yedek yerleştirmeler Eylül boyunca sürüyor (23 Eylül 2026'da hâlâ sonuç açıklandı) [6]; ek kontenjan ve geçişle gelenler için ayrı başvuru açılacak [4].
"Harç var, kayıt parası lazım." Devlet birinci öğretimde normal sürede öğrenim ücreti alınmaması 2012'den beri uygulanıyor (2026-2027 kararı doğrulanamadı); ikinci öğretimde ücret var [11].
"Açıköğretime yazılırsam hem çalışırım hem KYK alırım." Açık, uzaktan ve dışarıdan öğrenim gören öğrenci KYK bursu da kredisi de alamaz [9].

Duygular. Yusuf'un kafasındaki en ağır şey para değil, yalnızlık ve mahcubiyet. "Ailem bana para gönderemiyor" demek zor; "ailem üniversiteye göndermiyor" araması bunun bir ucu [1]. İkinci duygu "yanlış bir şey yaparsam kimse düzeltemez" korkusu: bir tarihi kaçırmak, bir onay düğmesine basmamak bir yılını götürebilir. Üçüncüsü "zaten bizim gibilere göre değil" kanısı: bu kanı yüzünden Yusuf tercih listesine burslu vakıf satırını yazmadı; belki doğru bir karardı (büyükşehir kirası), ama bilgiyle değil korkuyla verildi.

Aile. Baba ya da anne bilgiyi değil, sonucu soruyor: "Ne kadar tutacak, ne zaman bitecek, sonunda iş var mı?" Aile kararı paraya ve güvenliğe göre veriyor; özellikle kız çocukları için "şehir dışı" başlı başına bir engel olabiliyor ("ailem şehir dışında okumama izin vermiyor" türü sorular Google önerilerinde ve daha önceki araştırmamızda var). Aileye anlatılacak tek bir sayfa, tek bir sayı Yusuf'un en çok işine yarayacak şey.

5. Bana gerçekten işe yarayacak basit veri

Kart 1 — "5 gün"

Görsel: Tek satır takvim şeridi: Kayıt (24-28 Ağu) → Yurt başvurusu (25-29 Ağu) → Yurt sonucu (9 Eyl) → Yurtlar açılır (14 Eyl) → Burs/kredi başvurusu (Ekim, tarih bekleniyor). Tek cümle: "Kaydını yaptığın hafta KYK yurt başvurusu da açılıp kapanıyor; 2026'da pencere 5 gündü." Neden anlamlı: Yusuf'un en büyük kaybı bilgisizlikten değil zamanlamadan geliyor; bu kart "sonra bakarım" hatasını önler. Bizde var mı: Hayır. src/lib/sezon.ts yalnızca ÖSYM tercih dönemini (2026: 29 Temmuz-10 Ağustos) tutuyor. Kaynak KYGM duyuruları [2][3][4]; her yıl elle, duyuru çıkınca girilmeli, tarih yoksa "açıklanmadı" yazmalı.

Kart 2 — "Ayda cebinde ne kalır?"

Görsel: Tek büyük sayı ve altında iki küçük satır: "+4.000 KYK (tahmini) − 1.000-1.590 yurt (2026-27, AA haberi) = yaklaşık 2.400-3.000 TL yemek, yol, telefon için." (40-elestiri düzeltmesi: eski hesap 2025-26 yurt ücretini kullanıyordu.) Tek cümle: "KYK yurdunda kalıp KYK bursu ya da kredisi alırsan, yurt parası çıktıktan sonra ayda yaklaşık bu kadar kalır; Eylül ayı ve yurda girişte ödenen güvence bedeli bu hesabın dışında." Not: İki sayı da 2026-27'ye ait ama ikisi de haber kaynaklı (KYK tutarı Timeturk, yurt ücreti AA/NTV); GSB/KYGM resmî duyurusu görülünce teyit edilmeli. Neden anlamlı: Aileye söylenebilecek tek sayı bu. "Okuyabilir miyim" sorusunu korkudan hesaba çevirir. Bizde var mı: Hayır. KYK tutarı ve yurt ücreti bizde yok; kaynak KYGM duyuruları ve e-Devlet ekranı [5][8][13][14]. Tutarlar resmî duyuruyla teyit edilmeden "kesin" gösterilmemeli; kartın üstünde "tahmini, yıl: 2026-27" yazmalı.

Kart 3 — "%90"

Görsel: Türkiye haritasında üç nokta (İstanbul, Ankara, İzmir) ve tek sayı. Tek cümle: "Vakıf üniversitelerinin lisans kontenjanının yüzde 90'ı üç büyükşehirde; burslu okusan da kira büyükşehir kirası." Neden anlamlı: "Vakıf burslusu = bedava" ile "vakıf = zengin işi" inançlarının ikisini birden düzeltir; kararı ücretten şehre taşır. Bizde var mı: Evet. data/yokatlas.db → programs tablosu, unitur, il, kontenjan2026, onlisans sütunları (2026 vakıf lisans: yüzde 90,0; devlet lisans: yüzde 24,8).

Kart 4 — "Burslu dolu, indirimli boş"

Görsel: Yan yana iki çubuk: burslu satırlar tamamen dolu (2026'da yerleşen sayısı kontenjanı bile geçti; fark büyük olasılıkla ek kontenjanlardan), indirimli satırlar yüzde 72 dolu. Tek cümle: "2025'te de 2026'da da tam burslu satırlar doldu; indirimli satırların dörtte biri boş kaldı. Boş kalması 'ucuz' olduğunu göstermez." Neden anlamlı: Parası olmayan öğrenci için indirimli satır bir tuzak; bu kart listeye yanlışlıkla ücretli bir satır yazmayı önler. Bizde var mı: Kısmen. programs.isim içinde "(Burslu)", "İndirimli", "(Ücretli)" etiketi geçen satırlardan hesaplandı; ama vakıf satırlarının büyük kısmında bu etiket yok (2026'da kontenjanı olan vakıf satırlarının yalnızca 717'sinin adında "burs" geçiyor). Tam burs türü bilgisi ÖSYM kontenjan kılavuzundaki program adlarından alınmalı. Sihirbazdaki "Vakıf (burslu olursa)" seçeneği (src/features/sihirbaz/sihirbaz-sabitler.ts) bu veri olmadan sözünü tam tutamaz.

Kart 5 — "Evine 740 km" (örnek sayı)

Görsel: Programın sayfasında tek satır: "Senin ilinden kampüse yaklaşık X km." Tek cümle: "Her eve gidiş-dönüş bir yol parası; bayram ve dönem arası dahil yılda kaç kez gideceğini düşün." Neden anlamlı: Tercih tablosunda hiç görünmeyen ama düşük gelirli öğrencinin bütçesinde büyük yer tutan kalem; ayrıca aileye "ne kadar uzak" sorusunun cevabı. Bizde var mı: Evet, hesaplanabilir. src/lib/uni-koordinatlar.ts içinde UNI_KOORDINAT (kampüsler) ve IL_MERKEZ (81 il merkezi) var; il merkezinden kampüse kuş uçuşu mesafe üretilebilir. Yol ücreti bizde yok ve tahmin edilmemeli; yalnızca mesafe gösterilmeli.

6. KolayTercih bunu nasıl sunar

Ekran fikri 1: Program sayfasında "Cebine ne kalır?" kutusu. Bölüm ve üniversite sayfalarında, taban sıralamanın hemen altında sade bir kutu: "Bu program: devlet, birinci öğretim, öğrenim ücreti yok. Şehir: İstanbul. KYK yurdu: başvuru kayıt haftasında. Evine uzaklık: 740 km." Altında "Ayda cebinde ne kalır?" hesabı, üç kaydırıcıyla: KYK alır mısın (burs/kredi aynı tutar), KYK yurdu mu özel yer mi, aileden ayda ne gelebilir. Sonuç tek sayı; üstünde yıl ve "tahmini" etiketi, altında resmî kaynak bağlantısı. Girişsiz ve ücretsiz. Renk kullanılırsa metin etiketiyle birlikte ("yetiyor / sınırda / yetmiyor"); ürünün hayal/dengeli/güvenli dili sıralama riski için kalmalı, bu kutu para içindir ve iki dil karışmamalı.

Ekran fikri 2: "Yerleştim, şimdi ne?" 60 günlük tarih kartı. Sonuç açıklandığı gün açılan tek sayfa: kayıt, yurt başvurusu, yurt sonucu, taahhütname onayı, burs/kredi başvurusu, VGM ve TEV pencereleri, üniversitenin yemek bursu duyurusu. Her satırda: tarih (yoksa "açıklanmadı"), nereden yapılır (e-Devlet, uygulama, üniversite), kaçırırsan ne olur. Sayfa hafif olmalı (az görsel, telefonda düşük veriyle açılsın) ve tek dokunuşla WhatsApp'a gönderilebilir bir görsel üretmeli. Kullanıcı isterse e-postayla hatırlatma alır. Projede e-posta altyapısı var (src/lib/eposta.ts, src/lib/eposta-gonder.ts); src/lib/kredi-hatirlatma.ts ise KYK kredisiyle değil, sitedeki uygulama kredisi bitince giden hatırlatmayla ilgili, yani tarih hatırlatması için ayrıca yazılması gerekir. SMS ya da WhatsApp bildirimi için ayrı izin gerekir.

Ekran fikri 3: Sihirbazda "Sadece ücretsiz okuyabileceğim yerler" seçeneği. Mevcut "Vakıf (burslu olursa)" seçeneğinin gerçekten çalışan hâli: devlet birinci öğretim + tam burslu vakıf. Bunun ön şartı Kart 4'teki burs türü verisini tamamlamak. Liste kurulduktan sonra her satırın yanında şehir ve uzaklık görünür; "ikinci öğretim" satırlarında "öğrenim ücreti var" uyarısı çıkar (bizim veritabanında ikinci öğretim etiketi program adında yok; bu da ayrı bir veri işi).

Ekran fikri 4: "Aileme göster" tek sayfası. Öğrencinin listesinden ya da yerleştiği programdan üretilen, veliye yönelik sade bir sayfa: kaç yıl, öğrenim ücreti var mı, ayda tahmini ne kalır, ilk ay (Eylül) için ne kadar hazırlık lazım, mezunlar ne iş yapıyor. Rapor sayfasının (/rapor) ücretsiz, kısa bir kardeşi olabilir.

Rehber yazısı fikirleri:

  • "Yerleştim ama param yok: kayıttan sonraki ilk 60 gün" — Kart 1 ve 2'nin yazı hâli; her yıl Ağustos'ta güncellenir.
  • "KYK yurdu çıkmadı: yedek sıra, ek kontenjan ve diğer seçenekler" — Google'da en sık tamamlanan sorulardan biri [1].
  • "Okurken çalışmak: kısmi zamanlı öğrenci işi burs/krediyi keser mi?" — kanun maddesiyle, kısa [11].
  • "Burslu vakıf gerçekten bedava mı? Büyükşehir hesabı" — Kart 3 ve 4 ile.
  • "KYK'dan başka burslar: kamu mu özel mi, hangisi KYK'yı etkiler?" — [9] listesinden; TEV'in 2026 değişikliği [34] iyi bir örnek.
  • "Ailende ilk üniversiteli sen misin? Kimsenin söylemediği 10 şey" — başlıkta kimlik değil soru kullanmak daha doğru olabilir; bölüm 2'deki arama örüntüsüne göre başlık "üniversiteye giderken bilmen gereken 10 şey" gibi seçilmeli.

Mevcut yazılardan işe yarayanlar (slug):

  • kyk-burs-mu-kredi-mi: kurallar ve geri ödeme sağlam, resmî kaynaklı. Eksik: kısmi zamanlı çalışma maddesi, "kamu bursu / özel burs" ayrımı, TEV'in 2026'dan itibaren KYK bursuyla birlikte verilebilmesi. Düzeltilmeli: yazı "bir öğretim yılı kaybı" maddesini mezuna kalmakla ilişkilendiriyor; madde metni ("öğretim kurumuna giriş tarihi itibarıyla") bunu açıkça söylemiyor, cümle "KYK'ya sor" diye yumuşatılmalı.
  • yurt-burs-ve-yillik-maliyet: yöntem doğru ama sayı yok ve KYK yurt başvurusunun kayıt haftasında 5 günlük bir pencere olduğunu söylemiyor ("sonuç açıklandığında resmî duyuruyu takip et" diyor). 2026 takvimiyle güncellenmeli.
  • devlet-mi-vakif-mi: burslu/indirimli farkını iyi anlatıyor; "vakıf kontenjanının yüzde 90'ı üç büyükşehirde" bilgisi eklenebilir.
  • universite-kayit-rehberi-2026: "yurt başvurusu ayrı takvim" diyor ama tarihi vermiyor; 25-29 Ağustos 2026 yazılmalı.
  • universitede-ilk-hafta-ders-kaydi-muafiyet-kayit-dondurma, ek-yerlestirme-sonuclari-ve-kayit, veliler-icin-tercih-rehberi, bolum-mu-universite-mi-sehir-mi, onlisans-mi-lisans-mi, mezuna-kalmak-mi-kayit-olmak-mi (bir yılın maliyeti), rehber-ogretmenler-icin-veri-kaynaklari (rehber öğretmen kanalı).

Boşluk: Sitede hiçbir yazı "ilk ay"ı, yurt çıkmamasını, kısmi zamanlı çalışmayı ve KYK dışındaki bursların birbirini nasıl etkilediğini anlatmıyor. Ürün tarafında da maliyet hiçbir ekranda sayı olarak görünmüyor; kodda KYK ya da yurt maliyetiyle ilgili bir alan yok.

7. Marka gözüyle

Ton. Abi-abla tonu ama resmî kaynaklı: "Şu tarihte şunu yap, kaçırırsan şu olur, kaynağı burada." Acıma dili yok: "fakir öğrenci", "dar gelirli genç" gibi etiketler kullanılmaz; Yusuf kendini böyle aramıyor (bölüm 2). "Ücretsiz" kelimesi açık ve koşulsuz olmalı: ücretsiz dediğimiz şeyin arkasında bulanık önizleme ya da "devamı için öde" olmamalı.

Kanal.

  • Google araması: bölüm 2'deki sorular doğrudan rehber başlığı olur; Yusuf'un ilk kapısı burası.
  • WhatsApp: TÜİK 2025'e göre en çok kullanılan uygulama [22]. Sınıf ve köy grupları bilginin gerçekte dolaştığı yer; paylaşılabilir takvim görseli bu kanal için yapılır.
  • YouTube ve Instagram: TÜİK 2025'te ikinci ve üçüncü sırada [22]. Kısa videolar: "Kayıt yaptırdın mı? Yurt başvurun 5 gün sonra kapanıyor."
  • Rehber öğretmenler: MEB tercih döneminde 11.573 birimde ücretsiz danışmanlık verdi (MEB haberi; [24] 11.576 diyor); bu öğretmenlerin elinde yazdırılabilir, tek sayfalık "takvim ve para" kâğıdı olursa bilgi Yusuf'un ilçesine ulaşır.

Yılın hangi ayı.

  • Şubat: YKS başvurusu (2026'da 1.400 TL [25]); "sınav parası" ilk para sorusu.
  • Temmuz sonu-Ağustos başı: tercih dönemi; maliyet bilgisi listenin girdisi olmalı.
  • Ağustos son haftası: kayıt ve yurt; en kritik 10 gün.
  • Eylül: yurt yedek sonuçları, TEV başvurusu (2026'da 14 Eylül-8 Ekim), VGM duyurusu, ilk ayın parası.
  • Ekim: KYK burs/kredi başvurusu ve taahhütname. Bugün (24 Eylül) tam Yusuf'un ayı: yedek sırası, ek kontenjan, VGM ve KYK bekleyişi. Bu yazılar şimdi yayına çıkarsa hemen okunur.

Güveni ne kazandırır / ne kaybettirir.

  • Kazandırır: Her sayının yanında yıl ve resmî bağlantı; "henüz açıklanmadı" diyebilmek; tarih değişince aynı gün güncellemek; kişisel gelir belgesi istememek.
  • Kaybettirir: Yanlış bir tarih (bir kez kaçırtılmış yurt başvurusu markayı o ilçede bitirir); bilgi sayfalarında ödeme duvarı; "burs kazandırıyoruz", "garanti yurt" gibi vaatler; reklam dolu ağır sayfalar.

Parayı kim verir, ne kadar verir. Yusuf'un ailesi 299 TL'lik paketi ödemeyebilir; bu tutar 2025-26 fiyatıyla en pahalı KYK yurt odasının aylık ücretinin yaklaşık dörtte biri [14]. Fırsat eşitliği açısından önerimiz: kurallar, tarihler, maliyet hesabı, 24'lük temel liste ve risk dilimleri herkese ücretsiz; ücret yalnızca yapay zekâ sohbeti gibi maliyeti bize yük getiren kısımda kalsın. Bunun üstüne üç finansman yolu düşünülebilir (hepsi doğrulanmamış fikir, uygulanmadan önce hukuk ve maliyet değerlendirmesi gerekir):

  • Rehber öğretmen ya da okul kodu: okulun rehber öğretmeni ihtiyaç sahibi öğrenciye kod verir, öğrenciden belge istenmez.
  • "Askıda rapor": paketi alan veli isterse bir başka öğrencinin paketini de öder; kime gittiği gizli kalır.
  • Kurum desteği: burs veren vakıflar, belediyeler ya da şirketler belirli sayıda öğrencinin paketini üstlenir; öğrencinin adı ve verisi kuruma verilmez.

Ağızdan ağıza. Yusuf ailesinde ilk; ama köyünde, ilçesinde kendinden küçük kardeşlerin, kuzenlerin "abisi" olacak. Ürünün en güçlü yayılma yolu, Yusuf'un bir yıl sonra "bunu ben bilmiyordum, sen bil" diye bir linki ya da takvim görselini paylaşması. Bunun için paylaşılan şeyin sade, tek sayfa, reklamsız ve kişisel veri içermeyen bir şey olması gerekir.

8. Dikkat edilecekler

  • Tutar vaadi yok. KYK tutarı, yurt ücreti ve üniversite burs tutarları her yıl değişiyor ve bazıları ancak e-Devlet ekranında kesinleşiyor [7][8]. Ekranlarda "tahmini" ve yıl etiketi zorunlu; haber kaynaklı rakam resmî gibi sunulmamalı.
  • "Burs kazanırsın", "yurt çıkar" dili yok. Burs/kredi Bakanlığın değerlendirmesiyle çıkıyor, yurt yerleştirmesi kapasiteye bağlı. Ürün olasılığı bilmiyor; tahmin yapmamalı.
  • Kredi bir borçtur. "Kredi al" ya da "alma" demek bizim işimiz değil; kuralları (ne kadar, ne zaman, nasıl geri ödenir) gösteririz, karar öğrencinin ve ailesinindir. Kredi kişisel finans tavsiyesi gibi sunulmamalı.
  • Gelir bilgisi toplamayız. "Cebine ne kalır" hesabı cihazda kalmalı, sunucuya aile geliri yazılmamalı. Engellilik, şehit/gazi yakınlığı, anne-baba vefatı gibi durumlar hassas; kullanıcıdan istenmemeli, yalnızca "bu durumdaysan ücretsiz yurt/öncelikli burs hakkın olabilir, KYK'ya bak" diye genel bilgi verilmeli (KVKK açısından da sağlık ve benzeri veriler özel nitelikli).
  • Utandırmayan dil. "Yoksul", "dar gelirli" etiketi kullanıcıya yapıştırılmaz; ücretsiz yollar herkese açık gösterilir, kimse "ihtiyaç sahibi olduğunu" kanıtlamak zorunda kalmaz.
  • Kız öğrenciler ve aile güveni. "Şehir dışı" kararı bazı ailelerde güvenlik meselesi. Yurt bilgisi (kız/erkek yurdu, açılış tarihi) bu yüzden sadece para değil, izin konusu; ama ürün aile kararına taraf olmamalı.
  • Resmî görünme riski. KYK, GSB, VGM logosu ya da adıyla sayfa tasarlanmamalı; resmî kurumun sayfasına bağlantı verilir, taklit edilmez.
  • Araştırmanın sınırları. İlk kuşak öğrenci sayısı, 2026-2027 yurt ücreti, 2026-2027 KYK burs/kredi tutarının resmî duyurusu, KYK yatak kapasitesi ve 2026-2027 devlet üniversitesi öğrenim ücreti kararı doğrulanamadı. Reddit, Kızlar Soruyor, Technopat ve OECD siteleri otomatik erişime 403 döndü; DergiPark doğrulama sorusu çıkardı ve çözülmedi; bu yüzden akademik "ilk kuşak öğrenci" literatürü bu dosyada yok. Ekşi Sözlük'teki KYK yurt başlıklarının incelenen girdileri 2021 tarihli; tutum eski olabilir.

Kaynaklar

Tüm kaynaklara 24 Eylül 2026'da erişildi (aksi yazılmadıkça).

  1. Google otomatik tamamlama önerileri (hl=tr, gl=tr; "kyk bursu ne kadar", "kyk yurt ücreti", "yurt çıkmazsa", "kyk yurt çıkmadı", "burslu vakıf", "vakıf üniversitesi tam burs", "burslu okurken", "karşılıksız burs", "burs veren kurumlar", "kısmi zamanlı öğrenci", "yarı zamanlı iş öğrenci", "üniversite harcı", "üniversite kaydı ücret", "üniversite masrafı", "ailem üniversiteye", "şehir dışında okumak", "okumak mı çalışmak mı", "telefondan tercih", "yurda giderken", "yemek bursu", "sosyal yardım üniversite öğrencisi", "ailede ilk üniversite", "üniversiteye gidecek param yok") — https://suggestqueries.google.com/complete/search — 24.09.2026
  2. Kredi ve Yurtlar Genel Müdürlüğü (KYGM), "2026-2027 Eğitim Öğretim Yılı Yurt Başvurularına İlişkin Duyuru" (19 Ağustos 2026) — https://kygm.gsb.gov.tr/Duyuru/302551/2026-2027-egitim-ogretim-yili-yurt-basvurularina-iliskin-duyuru.aspx — 24.09.2026
  3. KYGM, "Yurt Yerleştirmelerine İlişkin Duyuru" (9 Eylül 2026) — https://kygm.gsb.gov.tr/Duyuru/302909/yurt-yerlestirmelerine-iliskin-duyuru.aspx — 24.09.2026
  4. KYGM, "2026-2027 Eğitim Öğretim Yılı Ek Kontenjan Başvurularına İlişkin Duyuru" (22 Eylül 2026) — https://kygm.gsb.gov.tr/Duyuru/303162/2026-2027-egitim-ogretim-yili-ek-kontenjan-basvurularina-iliskin-duyuru.aspx — 24.09.2026
  5. KYGM, "Yurt Ücretini Zamanında Ödemeyi Unutma" (19 Eylül 2026) — https://kygm.gsb.gov.tr/HaberDetaylari/1/303096/yurt-ucretini-zamaninda-odemeyi-unutma.aspx — 24.09.2026
  6. KYGM ana sayfası, duyuru ve haber listesi ("23.09.2026 Tarihli Yurt Yedek Yerleştirme Sonuçları", 14 Eylül yurtların açılışı, 20 Eylül "Üniversiteli Gençlere Karşılama") — https://kygm.gsb.gov.tr/ — 24.09.2026
  7. KYGM, Sıkça Sorulan Sorular (Kredi & Burs) — https://kygm.gsb.gov.tr/sayfalar/2446/3200/sikca-sorulan-sorular-kredi-burs.aspx — 24.09.2026
  8. KYGM, Sıkça Sorulan Sorular (Yurt) (soru 3 ve 13) — https://kygm.gsb.gov.tr/Sayfalar/2678/3200/sikca-sorulan-sorular-yurt.aspx — 24.09.2026
  9. KYGM, Kredi/Burs Hizmetleri — Genel Bilgiler (burs ve kredi verilmeyecek öğrenciler, öncelikli öğrenciler) — https://kygm.gsb.gov.tr/sayfalar/2441/2390/genel-bilgiler.aspx — 24.09.2026
  10. Gençlik ve Spor Bakanlığı, "Son beş yılda 628 bin Seyahatsever genç yurtlarda ücretsiz konakladı" (23 Eylül 2026) — https://gsb.gov.tr/tr/haber-detay/303168-son-bes-yilda-628-bin-seyahatsever-genc-yurtlarda-ucretsiz-konakladi — 24.09.2026
  11. 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu, madde 46 (katkı payı/öğrenim ücreti; kısmi zamanlı öğrenci çalıştırma; düşük gelirli öğrencilere yardım) — https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuatmetin/1.5.2547.pdf — 24.09.2026
  12. ÖSYM, "2026 YKS Yerleştirme Sonuçlarına İlişkin Sayısal Bilgiler" (Tablo 1, 2, 3) — https://cdn.osym.gov.tr/2026-yks-yerlestirme-sonuclarina-liskin-sayisal-bilgiler-bxo4wg-18092428.pdf — 24.09.2026
  13. Timeturk, "KYK burs ve kredi tutarları 2026-2027'de ne kadar?" (19 Eylül 2026) — https://www.timeturk.com/kyk-burs-ve-kredi-tutarlari-2026-2027de-ne-kadar — 24.09.2026
  14. Milliyet Uzmanpara, "KYK yurt aylık ücreti ne kadar? 2026-2027 KYK yurt ücretleri" — https://uzmanpara.milliyet.com.tr/uzmanpara/kyk-yurt-aylik-ucreti-ne-kadar-2026-2027-kyk-yurt-ucretleri-kac-para-iste-odalarin-kisi-sayisina-gore-ucretler-7655806 — 24.09.2026
  15. Vakıflar Genel Müdürlüğü, "Vakıflar Genel Müdürlüğü 2026-2027 Eğitim Yılı Bursları" (18 Eylül 2026) — https://www.vgm.gov.tr/duyurular/vakiflar-genel-mudurlugu-2026-2027-egitim-yili-burslari — 24.09.2026
  16. Vakıflar Genel Müdürlüğü, "Burs Başvuruları" — https://www.vgm.gov.tr/sayfalar/burs-basvurulari — 24.09.2026
  17. Türk Eğitim Vakfı (TEV), ana sayfa (duyuru: "Burs Devamlılığı İçin Belge Yükleme Tarihleri: 7 Eylül-16 Kasım 2026") — https://www.tev.org.tr/ — 24.09.2026
  18. TEV, "Kimler Başvurabilir?" — https://www.tev.org.tr/burs/tr/44/Kimler-Basvurabilir — 24.09.2026
  19. Eğitim Reformu Girişimi, "Eğitim İzleme Raporu 2025" (24 Kasım 2025) — https://egitimreformugirisimi.org/yayinlar/egitim-izleme-raporu-2025/ — 24.09.2026
  20. Eğitim Reformu Girişimi, "Sosyoekonomik Durumun Eğitim Hakkıyla İlgisi Ne?" (21 Temmuz 2023; TÜİK 2022 verisi) — https://egitimreformugirisimi.org/sosyoekonomik-durumun-egitim-hakkiyla-ilgisi-ne/ — 24.09.2026
  21. Eğitim Sen, "2025 YKS Yerleştirme Sonuçları: Eşitsizlik Üreten Sistemin Çarpık Tablosu" (2025 bağlamı) — https://egitimsen.org.tr/2025-yks-yerlestirme-sonuclari-esitsizlik-ureten-sistemin-carpik-tablosu/ — 24.09.2026
  22. Dünya Gazetesi, "TÜİK açıkladı: İnternet, e-ticaret ve sosyal medya kullanımı artmaya devam ediyor" (TÜİK Hanehalkı Bilişim Teknolojileri Kullanım Araştırması 2025) — https://www.dunya.com/ekonomi/tuik-acikladi-internet-e-ticaret-ve-sosyal-medya-kullanimi-artmaya-devam-ediyor-haberi-791438 — 24.09.2026
  23. Haberler.com, "2025'te hanehalkı harcamalarında konut ve kira birinci sırada" (TÜİK Hanehalkı Tüketim Harcaması 2025) — https://www.haberler.com/ekonomi/2025-te-hanehalki-harcamalarinda-konut-ve-kira-birinci-sirada-19902087-haberi/ — 24.09.2026
  24. MEB Personel, "MEB YKS için 11 bin 576 noktada ücretsiz tercih danışmanlığı veriyor" — https://mebpersonel.com/meb-personel/meb-yks-icin-11-bin-576-noktada-ucretsiz-tercih-danismanligi-veriyor-h141693.html — 24.09.2026
  25. CNN Türk, "YKS başvuru ücreti 2026" — https://www.cnnturk.com/egitim/yks-basvuru-ucreti-2026-yks-tyt-ayt-ydt-sinav-ucreti-ne-kadar-kac-tl-yks-basvuru-ucreti-nasil-ve-nereye-yatirilir-2392892 — 24.09.2026
  26. Ekşi Sözlük, "kyk yurt yedek sırası" (incelenen girdi 25 Eylül 2021) — https://eksisozluk.com/kyk-yurt-yedek-sirasi--7041230 — 24.09.2026
  27. Ekşi Sözlük, "kyk yurt gerçekleri" (girdiler 6-8 Eylül 2021) — https://eksisozluk.com/kyk-yurt-gercekleri--7026602 — 24.09.2026
  28. Ekşi Sözlük başlık aramaları: "kyk kredi" (ör. "14 eylül 2022 kyk kredi faizlerinin kaldırılması", "kyk burs ve kredi ödemelerinin toplu halde yatması") ve "üniversite öğrencisinin" (ör. "bir üniversite öğrencisinin aylık harcaması", "bir üniversite öğrencisinin çalışabileceği işler") — https://eksisozluk.com/basliklar/ara?SearchForm.Keywords=kyk+kredi — 24.09.2026
  29. Şikayetvar, Kredi ve Yurtlar Genel Müdürlüğü şikâyetleri (17-23 Eylül 2026) — https://www.sikayetvar.com/kredi-ve-yurtlar-genel-mudurlugu — 24.09.2026
  30. Resmî Gazete, Gençlik ve Spor Bakanlığı Burs Yönetmeliği ve Kredi Yönetmeliği (3 Kasım 2023, sayı 32358) — https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2023/11/20231103-2.htm — bu çalışmada site yanıt vermedi; madde içerikleri KolayTercih'in kyk-burs-mu-kredi-mi yazısından (kaynaklara 22.09.2026'da erişilmiş) alındı
  31. KolayTercih rehberleri: kyk-burs-mu-kredi-mi (2025-2026 başvuru penceresi 13-17 Ekim 2025, KYGM arşiv kopyasına dayanarak; taahhütname tutarının tahmini olması), universite-kayit-rehberi-2026 (kayıt 24-28 Ağustos 2026), ek-yerlestirme-2026 (ek yerleştirme ücreti 170 TL) — https://kolaytercih.com/rehber — 24.09.2026
  32. ÖSYM, 2026-YKS Yükseköğretim Programları ve Kontenjanları Kılavuzu (21 Temmuz 2026; vakıf burs maddeleri) — https://cdn.osym.gov.tr/pdfdokuman/2026/YKS/TERCIH/kontkilavuz_yktd21072026.pdf — dosya bu çalışmada okunamayacak kadar büyüktü; burslu programlarda bursun öğrenim süresi boyunca verildiği bilgisi aynı klasördeki 04-tercih-donemi-can.md araştırmasından alındı
  33. KolayTercih veritabanı, data/yokatlas.db → programs tablosu (2025-2026 kontenjan/yerleşen, unitur, il, isim etiketleri) ve src/lib/uni-koordinatlar.ts (kampüs ve il merkezi koordinatları) — salt okuma, 24.09.2026
  34. TEV, "TEV Bursunun Diğer Burslarla Birlikte Alınmasına İlişkin Bilgilendirme" (1 Eylül 2026) — https://www.tev.org.tr/duyuru/tr/72/TEV-Bursunun-Diger-Burslarla-Birlikte-Alinmasina-Iliskin-Bilgilendirme — 24.09.2026
  35. TEV, "TEV Üniversite Eğitim Bursu Başvuruları Açıldı!" (14 Eylül 2026; başvuru 14 Eylül-8 Ekim 2026, Obigenç uygulaması) ve "TEV 2026-2027 Burs Başvuru Tarihleri Belli Oldu!" (1 Temmuz 2026) — https://www.tev.org.tr/duyuru/tr/74/TEV-Universite-Egitim-Bursu-Basvurulari-Acildi , https://www.tev.org.tr/duyuru/tr/63/TEV-2026-2027-Burs-Basvuru-Tarihleri-Belli-Oldu — 24.09.2026
  36. TEV, "2026-2027 Akademik Yılı TEV Burs Tutarları Açıklandı!" (6 Ağustos 2026; üniversite 8.000 TL/ay) — https://www.tev.org.tr/duyuru/tr/68/2026-2027-Akademik-Yili-TEV-Burs-Tutarlari-Aciklandi — 24.09.2026

Editör notu

24 Eylül 2026'da şüpheci bir gözle yeniden kontrol edildi. Açılıp içeriği teyit edilen kaynaklar: KYGM yurt başvuru duyurusu [2] (25 Ağustos 10.00-29 Ağustos 23.59, e-Devlet), yurt yerleştirme duyurusu [3] (9 Eylül), ek kontenjan duyurusu [4] (tarih yok, "ilerleyen tarihlerde"), yurt ücreti ödeme haberi [5], KYGM ana sayfası [6] (23 Eylül yedek yerleştirme), kredi/burs SSS [7], yurt SSS [8], genel bilgiler sayfası [9] (burs ve kredi listeleri madde madde), 2547 sayılı Kanun md. 46 [11], ÖSYM 2026 sayısal bilgiler [12] (bütün ÖSYM sayıları tek tek hesaplanarak tuttu), Timeturk [13], Uzmanpara [14], VGM [15], GSB Seyahatsever [10], TEV sayfaları [17][18][34-36], ERG [19], TÜİK haberleri [22][23], MEB Personel [24], CNN Türk [25], Şikayetvar [29]. Veritabanı sayıları (programs tablosu: vakıf lisans yüzde 90,0, devlet yüzde 24,8; burslu 2.209/2.284, 2025'te 1.881/2.199; indirimli 14.008/10.092; adında "burs" geçen vakıf satırı 717; program adında ikinci öğretim etiketi yok) salt okuma sorgusuyla yeniden üretildi ve tuttu. sezon.ts, uni-koordinatlar.ts (UNI_KOORDINAT, IL_MERKEZ), sihirbazdaki "Vakıf (burslu olursa)" seçeneği ve 299 TL'lik paket (src/lib/credits.ts) repoda doğrulandı.

Düzeltilenler:

  • TEV bilgisi yanlıştı: 7 Eylül-16 Kasım 2026 yeni başvuru değil, bursu süren öğrencilerin belge yükleme dönemi. Yeni başvuru 14 Eylül-8 Ekim 2026. 8.000 TL "bağış seçeneği" değil, TEV'in 6 Ağustos 2026'da açıkladığı aylık üniversite bursu; "(doğrulanamadı)" kaldırıldı. Şartlara "ücretli programda olmamak" eklendi.
  • Yeni ve önemli bilgi eklendi: TEV 1 Eylül 2026'dan itibaren KYK bursuyla birlikte alınabiliyor. Ayrıca KYK bursunun taahhütnamesini onaylayıp vazgeçenin yalnızca krediye dönebildiği bilgisi eklendi.
  • "Bir öğretim yılı kaybı" maddesinin mezuna kalanları kapsadığı iddiası metinle desteklenmiyordu; madde aynen alıntılandı ve yorum "(doğrulanamadı)" olarak işaretlendi. Aynı sorun sitedeki kyk-burs-mu-kredi-mi yazısında da var; bölüm 6'ya not düşüldü.
  • Ücretsiz yurt listesi KYK SSS'ye göre tamamlandı (anne-babası vefat etmişlerde 25 yaş sınırı).
  • 2547 md. 46'daki yardım payının "en fazla yüzde on" olduğu eklendi.
  • ERG'nin "28 kat" bulgusu "özel eğitim harcaması" değil "eğitime yapılan harcama" olarak düzeltildi.
  • Kart 2'ye iki farklı yılın sayısını birleştirdiği ve güvence bedelinin hesaba girmediği notu, Kart 4'e yerleşen sayısının kontenjanı neden geçebildiği açıklaması eklendi.
  • kredi-hatirlatma.ts'nin KYK ile değil uygulama kredisiyle ilgili olduğu belirtildi.

Doğrulanamayanlar (işaretli bırakıldı): 2026-2027 KYK burs/kredi tutarı (4.000 TL yalnızca haberde; KYGM sitesinde yok), KYK burs/kredi başvuru tarihi (açıklanmadı), 2026-2027 yurt ücretleri (açıklanmadı), 2026-2027 devlet üniversitesi öğrenim ücreti kararı, yurtların 14 Eylül açılışı (yalnızca KYGM haber listesinde görüldü, duyuru metni tarih vermiyor), ilk kuşak öğrenci sayısı, Resmî Gazete'deki yönetmelik metni (site yanıt vermedi), ÖSYM kontenjan kılavuzundaki burs maddesi (başka dosyadan aktarıldı), Google otomatik tamamlama ve Ekşi Sözlük örnekleri (yeniden sorgulanmadı; web arama kotası dolmuştu).

Güven düzeyi: Orta-yüksek. Resmî kurallar, ÖSYM sayıları ve veritabanı hesapları sağlam; para tutarları ve Ekim takvimi hâlâ haber kaynaklı ya da açıklanmamış olduğu için ürün ekranlarında "tahmini" ve yıl etiketi şart.