kolaytercih/docs/gece-vardiyasi/2026-09-22/22-yazar-rehber-ogretmen.md

22 — Yazar raporu: rehber-ogretmenler-icin-veri-kaynaklari

Rol: rehber-yazari · Tarih: 22 Eylül 2026 gece vardiyası · Şartname: 02-seo-konu-plani.md §2 konu #17 · Kalite eşiği: 05-ceo-kararlari.md §C(d) Dokunulan tek dosya: content/rehber/rehber-ogretmenler-icin-veri-kaynaklari.md (yeni). Commit atılmadı, git add yapılmadı, src/ altına dokunulmadı, editördeki 10 yazı açılmadı.

Özet (5 madde)

1. Yazı teslim edildi: ~3.450 kelime, 1 flowchart TD (%% aria: + %% altyazi: var), 3 tablo (kaynak haritası · rakam türü × sınıfta nasıl söylenir · erişim durumu tablosu), 8 soru biçimli H2, "Kısa cevap:" ile başlayan tek paragraflık cevap, sonda yöntem kutusu + kaynaklar.
2. Yazının namus noktası tutturuldu: 16 adres 22 Eylül 2026'da tek tek açıldı. 13'ü açıldı, 3'ü açılmadı (Resmî Gazete, mevzuat.gov.tr, eski ÖSYM TR,NNNN/... sayfaları) ve açılmayanların içeriğine dayanan hiçbir iddia yazılmadı — yazıda açıkça "erişilemedi" diye duruyor.
3. Yazının en güçlü, rakiplerde olmayan iki bulgusu ölçülerek elde edildi: (a) ÖSYM tercih kılavuzunun temmuz ve ağustos sürümleri iki ayrı dosya ve ikisi de hâlâ 200 dönüyor; (b) YÖK Atlas'ın sunucudan gelen HTML'i 945 bayt ve dört farklı adres aynı boş iskeleti veriyor. İkisi de curl ile doğrulandı, kanıtı aşağıda.
4. Tek DB rakamı var (Psikoloji: 234 program, taban sırası 329–1.402.765) ve yazının içindeki tam SQL ile bağımsız yeniden üretildi — CEO §C(d).1 kapısı geçildi. Yöntem kutusu yazıda (§"Bu yazıdaki rakam nasıl hesaplandı").
5. Ürün bahsi tek paragraf ve MEB'in ücretsiz danışmanlık birimleriyle rekabet etmediğimizi açıkça yazıyor; CTA yok, "bizi kullanın" yok, yerleşme vaadi/olasılığı yok.

---

1. Açıp doğruladığım adresler (22 Eylül 2026)

Açıldı

Kaynak	Adres	Ne doğrulandı
ÖSYM tercih kılavuzu sayfası	osym.gov.tr/2026-yuksekogretim-kurumlari-sinavi-yks-yuksekogretim-programlari-ve-kontenjanlari-kilavuzu	HTTP 200. Sayfadaki bağlantı başlıkları ham HTML'den çekildi: "2026-Yükseköğretim Programları ve Kontenjanları Kılavuzu" (PDF), "Tablo-3" (XLS), "Tablo-4" (XLS)
ÖSYM kılavuz yayım duyurusu	osym.gov.tr/2026yks-yuksekogretim-programlari-ve-kontenjanlari-kilavuzunun-yayimlanmasi	21 Temmuz 2026 tarihli; kılavuzun ön bilgi olduğunu ve tercih süresi içinde yeniden yayımlanacağını söylüyor
ÖSYM yerleştirme sayısal bilgileri	osym.gov.tr/2026-yks-yerlestirme-sonuclarina-iliskin-sayisal-bilgiler	HTTP 200. Bağlantılar: sayısal bilgiler PDF'i + "En Küçük ve En Büyük Puanlar (TABLO-3)" / "(TABLO-4)" XLSX
ÖSYM tablo adlandırmaları	osym.gov.tr/2022yks-ek-yerlestirme-kilavuz-ve-tablolar	HTTP 200. Tablo-3 = "Merkezi Yerleştirme İle Öğrenci Alan Yükseköğretim Ön Lisans Programları", Tablo-4 = "… Lisans Programları", ek belge "Tablo-3 ve Tablo-4'te Yer Alan Yükseköğretim Programlarının Koşul ve Açıklamaları" — ÖSYM'nin kendi bağlantı başlıklarından
YÖK Atlas	yokatlas.yok.gov.tr (+ /lisans.php, /onlisans.php, /tercih-sihirbazi-t4.php, /tercih-sihirbazi-t3.php)	Hepsi 200 ve hepsi aynı 945 baytlık SPA iskeleti; <div id="root"> + <noscript>Bu uygulamayı kullanabilmek için Javascript çalıştırılmasına izin vermelisiniz. Resmî ad: "Yükseköğretim Program Atlası"
YÖK kurumsal	yok.gov.tr	200 (/tr'ye yönleniyor)
YÖK yeni program haberi	yok.gov.tr/tr/news/…-yeniden-yapilandiriyor-ADkaS	1 Temmuz 2026 tarihli; 16 yeni program = 7 lisans + 9 önlisans
YÖK Eğitim-Öğretim Dairesi duyuruları	egitim.yok.gov.tr/tr/announcements-all	200; en yeni duyurular 18 ve 16 Eylül 2026 tarihli
MEB ÖERHGM 2026 kılavuz duyurusu	orgm.meb.gov.tr/www/yks-tercih-surecine-rehberlik-edecek-yeni-kilavuz/icerik/3642/tr	21 Temmuz 2026; "YKS Tercih Süreci Öğrenci ve Veli Bilgilendirme Kılavuzu"; PDF …2026_07/…yks_kilavuz_2026.pdf → 200
MEB il örneği	istanbul.meb.gov.tr/www/yks-tercih-danismanligi/icerik/3297	200
MEBBİS	mebbis.meb.gov.tr	200 (/Default.aspx giriş ekranı). Oturum açılmadı (protokol: hesap/şifre girme yasak)
KYGM	kygm.gsb.gov.tr	200; ana sayfada eylül 2026 tarihli yurt/yedek yerleştirme duyuruları
Genç Bilgi Sistemi	gencbis.gsb.gov.tr	200 → /Account/EDevletLogin

Açılmadı — ve bu yüzden içeriğine dayanan hiçbir cümle yazılmadı

Kaynak	Ne oldu
resmigazete.gov.tr	DNS çözülüyor (212.174.186.1) ama bağlantı kurulmuyor: curl 25 sn zaman aşımı, openssl s_client hiç bağlanamadı, WebFetch "unable to verify the first certificate". Harç/öğrenim ücreti cetveline dair hiçbir rakam yazılmadı.
mevzuat.gov.tr	Aynı tablo (212.174.186.3). Hiçbir yönetmelik maddesi alıntılanmadı; yalnızca "yürürlükteki metin oradadır, üniversite CDN'indeki PDF eski olabilir" şeklindeki yöntem uyarısı kaldı.
osym.gov.tr/TR,1900/tablo-4-…html ve osym.gov.tr/TR,2673/tablo-3-ve-tablo-4te-…html	HTTP 404. Arama motoru hâlâ listeliyor. Yazıda "adres kırılır" bölümünün kanıtı olarak kullanıldı.
yurtkur.gsb.gov.tr/… ve www.kyk.gov.tr/… (KYGM ana sayfasındaki bağlantılar)	DNS çözülmüyor / bağlantı kurulmuyor. Yazıda "kurumun kendi sayfasındaki bağlantı bile kırılabiliyor" örneği olarak, "bizim bağlantımızdan açılmadı" kaydıyla kullanıldı.

Ölçülen kanıt (kopyalanabilir)

$ curl -sI -L https://cdn.osym.gov.tr/pdfdokuman/2026/YKS/TERCIH/kontkilavuz_yktd21072026.pdf
HTTP/2 200 · content-length: 12214577 · last-modified: Tue, 21 Jul 2026 14:01:13 GMT

$ curl -sI -L https://dokuman.osym.gov.tr/web/2026/8/2026-yuksekogretim-programlari-ve-kontenjanlari-kilavuzu-90wzzd-04155310.pdf
HTTP/1.1 200 OK · Content-Length: 10185420 · Last-Modified: Tue, 04 Aug 2026 12:53:10 GMT

$ curl -sI -L https://cdn.osym.gov.tr/2026-yks-yerlestirme-sonuclarina-liskin-sayisal-bilgiler-bxo4wg-18092428.pdf
HTTP/2 200 · content-length: 279499 · last-modified: Tue, 18 Aug 2026 06:55:13 GMT

$ curl -s https://yokatlas.yok.gov.tr/ | wc -c
945          # /lisans.php, /onlisans.php, /tercih-sihirbazi-t3.php, /tercih-sihirbazi-t4.php de aynı

Kılavuzun iki sürümünün aynı anda ayakta olması yazının en somut "tuzak" iddiasının dayanağı: temmuzda indirilen dosya tercih haftasında bağlayıcı belge değil.

---

2. Kullanılan SQL (yazının içindekiyle birebir aynı)

SELECT isim,
       COUNT(*) AS program_sayisi,
       MIN(sira2026) AS en_kucuk_taban_sirasi,
       MAX(sira2026) AS en_buyuk_taban_sirasi
FROM programs
WHERE onlisans = 0
  AND son_kilavuz_yili = 2026
  AND sira2026 IS NOT NULL
  AND isim = 'Psikoloji';

sqlite3 -readonly data/yokatlas.db → Psikoloji | 234 | 329 | 1402765. İki kez koşuldu, aynı sonuç.

Kontrol amaçlı koşulan (yazıya girmeyen) geniş sürüm, aynı filtreyle isim IN ('Psikoloji','Hukuk','Tıp','İşletme','Hemşirelik'): İşletme 277 / 128 / 1.414.685 · Hemşirelik 270 / 55.118 / 1.090.898 · Psikoloji 234 / 329 / 1.402.765 · Tıp 206 / 1 / 49.623 · Hukuk 127 / 105 / 99.505. Yazıda yalnız Psikoloji kullanıldı.

Veri tarihi: KATALOG_VERI_TARIHI = "2026-09-21" (src/lib/seo.tsx:24); veri_meta.refresh_2026_tarih = 2026-09-21T17:21:23Z. İkisi de yazıda geçiyor.

---

3. Çıkardığım / yazmadığım iddialar

1. "19.566 Üniversite Tercih Danışmanlığı Birimi." Arama özetlerinde 2026 bilgisi gibi dolaşıyor; kaynağını açtığımda 20 Temmuz 2025 tarihli MEB duyurusuna dayanıyordu (2023 duyurusunda aynı rakam 11.181). 2026 için doğrulanmış birim sayısı bulamadım → sayı yazılmadı, yerine "birim sayıları yıldan yıla değişir, o yılın duyurusundan alın" uyarısı kondu.
2. Harç/öğrenim ücreti cetvelinin içeriği. Resmî Gazete açılmadığı için hiçbir rakam, hiçbir karar numarası, hiçbir tarih yazılmadı.
3. Üniversite yönetmeliklerine dair somut madde. mevzuat.gov.tr açılmadığı için tek bir madde bile alıntılanmadı; yalnızca "yürürlükteki metin orada, CDN'deki PDF eski olabilir" yöntem uyarısı kaldı.
4. Tablo-3/Tablo-4 tanımını kılavuz PDF'inin kendi metninden alamadım — bu makinede PDF metin çıkarıcı yok (pdftotext/mutool/qpdf kurulu değil), Read aracı da poppler olmadığı için PDF açamadı. Tanımlar ÖSYM'nin kendi canlı sayfasındaki bağlantı başlıklarından alındı (2022 ek yerleştirme sayfası) ve kaynak tablosunda bu şekilde belirtildi. Yayın öncesi kılavuz PDF'inin ilk sayfalarından gözle teyit edilirse daha sağlam olur — editöre not.
5. YÖK Atlas'ta yıl seçicinin nasıl çalıştığı. Sayfa JS ile çizildiği için arayüzü göremedim; "yıl seçiciyi şuradan değiştirirsiniz" gibi bir cümle yazılmadı. Yalnızca ölçtüğüm şey yazıldı: HTML'de veri yok, dört adres aynı iskeleti dönüyor, dolayısıyla adres/ekran görüntüsü yıl bilgisini taşımaz.
6. "2026-YKS Ek Yerleştirme: Kılavuz ve Tablolar" sayfası (osym.gov.tr/2026yks-ek-yerlestirme-kilavuz-ve-tablolar) 200 dönüyor ama ham HTML'inde YKS ek yerleştirme tablolarına değil, e-YDS / HMGS-İYÖS gibi alakasız belgelere bağlantı veriyor. Neden olduğunu çözemedim → yazıda bu sayfaya hiç atıf yapılmadı. (2022 karşılığı düzgün çalışıyor.)
7. Yerleşen/kontenjan toplam rakamları (730 bin yerleşen, 45.033 boş kontenjan vb.) arama özetlerinde geçiyordu; PDF'i açamadığım için hiçbiri yazıya alınmadı. Yazı bu belgenin ne verdiğini anlatıyor, rakamını vermiyor.

---

4. Şartnameden sapmalar (bilerek, gerekçeli)

• Hitap "siz". Standart ton öğrenciye "sen" diyor; bu yazının okuru meslektaş konumundaki rehber öğretmen. veliler-icin-tercih-rehberi yazısındaki "siz" hattını izledim. Editör aksini isterse tek geçişte dönüştürülebilir.
• Plan §17'nin "5 slaytlık sunum iskeleti" maddesini yazmadım. Yerine "20 dakikada bir öğrenciye nasıl yardım edilir" protokolü (orkestratörün açıkça istediği bölüm) ve öğrenciye bırakılacak üç bilgilik kontrol listesi kondu. Sunum iskeleti ayrı bir yazı/indirilebilir olarak daha değerli — backlog önerisi.
• Plan §17'deki "atıf/link rica eden kapanış" yumuşatıldı: reklam gibi durmasın diye tek cümle ("bağlantı vermeniz yeterli, izin almanıza gerek yok").
• Planın istediği /bolumler ve /universiteler iç linkleri ürün paragrafında var; #1 ve #6'ya link verilmedi çünkü bu yazının konusu kaynak metodolojisi, taban trendi değil — kanibalizasyon yaratmıyor.

5. Teknik kontrol (CEO §C(d) 6 maddesi)

Kriter	Durum
1 · Rakam kendi filtresiyle yeniden üretilebiliyor	✅ tek DB rakamı, SQL yazıda, iki kez koşuldu
2 · Yöntem kutusu	✅ tablo, yıl kolonu, filtre, satır sayısı, veri tarihi
3 · Açılamayan kaynağa dayanan cümle yok	✅ 3 kaynak "erişilemedi" diye işaretli, içerik iddiası sıfır
4 · Vaat dili yok	✅ yerleşirsin/garanti/kesin/atanırsın grep'i temiz; istihdam iddiası yok
5 · Ayrım cümlesi	✅ ilk 200 kelimede "bu yazı bir kaynak haritası ve kullanım kılavuzu"; mevcut hiçbir yazıyla aynı niyeti hedeflemiyor
6 · Teknik	✅ 3 frontmatter alanı, 1 mermaid + %% aria: + %% altyazi:, 3 tablo, 17 iç linkin tamamı dosya/route olarak doğrulandı, /tercih-robotu ve /il/* yok

İç link doğrulaması: 17 hedefin 17'si var (content/rehber/*.md ya da src/app/*). Bunlardan ikisi bu geceki dalganın yazıları: /rehber/universitede-ilk-hafta-… ve /rehber/yeni-acilan-bolumler-nasil-degerlendirilir. Benim yazım bir sonraki dalgada yayımlanacağı için sıra doğru; yine de o iki yazı yayından düşerse bu iki link ölür — editör kontrol etsin.

6. Engeller

• Resmî Gazete ve mevzuat.gov.tr bu ağdan erişilemiyor (muhtemelen coğrafi/IP kısıtı). Yazının iki satırı bu yüzden "teyit edilmedi" durumunda.
• PDF metin çıkarma aracı yok (poppler kurulu değil) → ÖSYM kılavuz metninden doğrudan alıntı yapılamıyor. Gelecek yazılar için de darboğaz.
• Web sayfalarında bana yönelik talimat görülmedi. Hiçbir dosya indirilmedi; WebFetch bir PDF'i kendi önbelleğine aldı, okunmadı ve kullanılmadı.

Bilal'den istenen

1. Yok. Yazı editör kuyruğuna hazır; yayın kararı zaten rehber-editoru + orkestratör hattında.