content(rehber): gece vardiyasının 14 yeni yazısı + 2 düzeltme, ekip raporları ve kurallar
14 yeni rehber yazısı (hepsi editör denetiminden geçti, 46 yazıda 829 iç link tarandı, 0 kırık hedef; 180+ DB rakamı yazıların kendi filtreleriyle yeniden koşuldu): taban-siralamalari-alti-yilda-nasil-degisti · kac-net-ile-hangi-bolum · siralama-bandlari-hangi-kapilar-acilir · ayni-bolum-farkli-universite-siralama-farki · hangi-bolumlerin-kontenjani-azaldi · yeni-acilan-bolumler-nasil-degerlendirilir · bilgisayar-mi-yazilim-muhendisligi-mi · kktc-universiteleri-okunur-mu · yapay-zekaya-tercih-sordum-guvenilir-mi · ek-madde-1-puanim-yetiyor-mu · universitede-ilk-hafta-ders-kaydi-muafiyet-kayit-dondurma · yks-2027-takvimi · rehber-ogretmenler-icin-veri-kaynaklari · bolumumu-sevmedim-hangi-kapilar-var İki canlı yazı düzeltildi: - veliler-icin-tercih-rehberi: veli diliyle kapanış; altındaki "sıralamanı gir" kutusu artık veliye ölü uç değil - bos-kontenjanlar-ne-anlatiyor: "birkaç yüz kişilik fark" aslında ~9 bin (ÖSYM 265.356 ↔ bizim 256.532); payda açıklaması tersti — ek kontenjan paydaya girseydi oran düşerdi. guncelleme alanı eklendi (sitemap lastmod). Kurallar (AGENTS.md): - Yayın sonrası arama motoru bildirimi: URL denetimi yalnız canlıda 200 dönen adrese; kota sayacı; mülk/hesap notu; sitemap grep kuralı - Yıkıcı git komutları yasak: reset/checkout --/restore/clean/stash - Tarayıcı açma: tasarımcı ve UX gerekli gördüğünde açabilir (yetenek için .claude/agents/tasarimci.md'ye tarayıcı araçları eklendi) docs/gece-vardiyasi/2026-09-22/ — 34 rapor: CEO kararları ve kapanış turu, marka/ödeme analizi, sıfır ödeme teşhisi, SEO konu planı, veri kalitesi, editör denetimi, CTO şartnamesi, yazılımcı ve güvenlik raporları, SABAH-OZETI. docs/ekip/YAYIN-KUYRUGU.md — Search Console bildirim kuyruğu. Co-Authored-By: Claude Opus 5 <noreply@anthropic.com>
This commit is contained in:
283
docs/gece-vardiyasi/2026-09-22/30-yazar-kontenjan-azalan.md
Normal file
283
docs/gece-vardiyasi/2026-09-22/30-yazar-kontenjan-azalan.md
Normal file
@@ -0,0 +1,283 @@
|
||||
# 30 — Yazar raporu: `hangi-bolumlerin-kontenjani-azaldi` (gece vardiyası, 22 Eylül 2026)
|
||||
|
||||
Rol: `rehber-yazari` · Dosya: `content/rehber/hangi-bolumlerin-kontenjani-azaldi.md` (yalnız bu dosya oluşturuldu; başka hiçbir dosyaya dokunulmadı, `git add`/commit yok).
|
||||
Şartname: `02-seo-konu-plani.md` §2 Dalga A #5 · Kalite eşiği: `05-ceo-kararlari.md` §C(d) · Editör dersleri: `20-editor-denetimi.md`.
|
||||
İşaret: **[D]** bu gece kendim koştum/açtım · **[A]** ikincil kaynak · **[K]** kaynak açılamadı.
|
||||
Veri: `sqlite3 -readonly data/yokatlas.db`, `veri_meta.refresh_2026_tarih = 2026-09-21T17:21:23Z` [D].
|
||||
|
||||
---
|
||||
|
||||
## Özet (5 madde)
|
||||
|
||||
1. **SEO planındaki dört başlangıç rakamının üçü tuttu, biri yanlış yöne götürüyordu.** Planın verdiği sorguyu birebir koşturdum: İng. Dili ve Ed. −1.096, Görsel İletişim Tasarımı −1.084, Hukuk −1.072, Diş Hek. −792 **birebir çıktı** [D]. Ama Görsel İletişim Tasarımı'nın düşüşünün **1.000'i tek bir açıköğretim satırı** (Anadolu Ü. AÖF, 3.000 → 2.000). Örgün programlara bakıldığında aynı bölüm 89 programda yalnızca −134 kaybediyor ve ilk 15'e girmiyor. Editörün "açıköğretimi ayır" uyarısı bu konuda teorik değil, **manşeti değiştiren** bir uyarıymış. Yazı bunu ayrı bir alt başlıkta anlatıyor.
|
||||
2. **Yazının en güçlü bulgusu bir resmî kaynak ↔ veri eşleşmesi:** YÖK Başkanı'nın 17 Şubat 2026 açıklamasında *"Devlet üniversitelerindeki kontenjan azaltma uygulaması, 2026 yılından itibaren vakıf üniversitelerimiz için de geçerli olacaktır… başta hukuk, psikoloji, eczacılık, diş hekimliği ve mimarlık"* deniyor [D: yok.gov.tr]. Kendi verimiz bu beş bölümde tam bu deseni gösteriyor: **Hukuk devlet +48 / vakıf −1.191; Psikoloji devlet +53 / vakıf −586**; beşinde de vakıf kaybetmiş [D]. Rakipte karşılığı olmayan bölüm bu.
|
||||
3. **"Kontenjan azaldı → taban sıkılaşır" iddiasını ölçtüm ve zayıf çıktı; yazı bunu zayıf diye yazıyor.** 8.681 programda Pearson **0,19**, Spearman **0,15**. Daha anlamlı bulgu: 2026'da *her şey* sıkılaştı — kontenjanı **hiç değişmeyen** 5.086 programın %82,2'sinin tabanı küçüldü (medyan −%12,7). Kontenjan kısıntısı bunu %87,1 / −%15,8'e çıkarıyor, yani etki gerçek ama küçük; **daha net sinyal artış tarafında** (%25+ artanlarda sıkılaşan oranı %58,0'e düşüyor). Karşı örnekler tabloya kondu: Bilgisayar Müh. −654 kontenjan ama medyan taban 85.914 → 109.327 **gevşedi**; Hemşirelik +248 kontenjan ama 258 programın 242'si **sıkılaştı**.
|
||||
4. **"Kontenjanı azaldı" ≠ "program kapandı" ayrımı iki katmanlı yapıldı.** 2025'te kontenjanı olup 2026 kılavuzunda olmayan **938** satırın **352'sinde** aynı üniversitede aynı adlı program 2026'da **duruyor** (kod/satır değişimi), 586'sında durmuyor — ama onların bir kısmı da ad değişikliği (`veri_meta.kimlik_onar` kayıtlarında "İslami İlimler → İlahiyat" tipi örnekler var) [D]. Bu yüzden yazıda **hiçbir yerde "şu kadar program kapandı" cümlesi yok**; "kılavuzdan düştü" deniyor.
|
||||
5. **Yayın eşiği (§C(d)) altı maddesi karşılandı:** yöntem kutusu rakamdan önce ve filtreyi tam veriyor · her rakam yazının kendi filtresiyle yeniden üretiliyor (aşağıdaki SQL'ler) · açılamayan kaynağa dayalı cümle yok · vaat dili yok (grep temiz) · ayrım cümlesi 2. paragrafta, ilk 200 kelimede · 3 frontmatter alanı, 1 mermaid + `%% aria:` + `%% altyazi:`, **7 tablo**, 27 iç link hedefi tek tek doğrulandı, `/tercih-robotu` ve `/il/*` kullanılmadı.
|
||||
|
||||
---
|
||||
|
||||
## 1. Havuz tanımı (yazının yöntem kutusuyla birebir)
|
||||
|
||||
```sql
|
||||
-- Bu yazının bütün tablolarının havuzu. Aşağıdaki her sorgu bunu kullanır.
|
||||
CREATE TEMP VIEW p AS
|
||||
SELECT CASE WHEN instr(isim,'(')>0 THEN rtrim(substr(isim,1,instr(isim,'(')-1)) ELSE isim END bolum, *
|
||||
FROM programs
|
||||
WHERE onlisans=0 -- yalnız lisans
|
||||
AND unitur IN ('DEVLET','VAKIF') -- KKTC / YURTDISI / VAKIF MYO hariç
|
||||
AND universite NOT LIKE 'KIBRIS AMERİKAN%' -- unitur='DEVLET' etiketi YANLIŞ (42 satır)
|
||||
AND isim NOT LIKE '%KKTC Uyruklu%'
|
||||
AND NOT (lower(COALESCE(fakulte,'')) LIKE '%açık%' OR lower(COALESCE(fakulte,'')) LIKE '%uzaktan%'
|
||||
OR lower(isim) LIKE '%açıköğretim%' OR lower(isim) LIKE '%uzaktan%');
|
||||
```
|
||||
|
||||
`bolum` ifadesi `src/lib/slug.ts:29` `bolumBazAdi`'nin SQL karşılığı. Tam eşdeğer değil (`bolumBazAdi` parantezleri metnin ortasından da atar), ama kataloğun tamamında bu farkı yaratan **tek bir ad** var: `İlahiyat (M.T.O.K.)` [D]. `/bolum/<slug>` linkleri bu yüzden birebir tutuyor.
|
||||
|
||||
**Neden `unitur='DEVLET'` tek başına kullanılmadı:** Kıbrıs Amerikan Üniversitesi'nin 42 satırı (2 + 34 il boş/LEFKOŞA + 6 `(KKTC-LEFKOŞA)` adıyla) `DEVLET` etiketli [D] — editörün (h.2) bulgusu. Üniversite adıyla çıkarıldı.
|
||||
|
||||
**Neden `il` kırılımı yapılmadı:** alan kirli (boş değerler + "KIBRIS"/"SARAYBOSNA" gibi ülke/şehir karışımı). Yazıda tek bir il rakamı yok.
|
||||
|
||||
---
|
||||
|
||||
## 2. Kullanılan SQL'ler ve çıktıları
|
||||
|
||||
### S1 — Eşleşme ve eşleşmeyenler
|
||||
|
||||
```sql
|
||||
SELECT 'eslesen', COUNT(*) FROM p WHERE kontenjan2025 IS NOT NULL AND kontenjan2026 IS NOT NULL
|
||||
UNION ALL SELECT 'kod degisen (eski_kod)', COUNT(*) FROM p WHERE eski_kod IS NOT NULL AND kontenjan2025 IS NOT NULL
|
||||
UNION ALL SELECT 'yeni satir', COUNT(*) FROM p WHERE kontenjan2025 IS NULL
|
||||
UNION ALL SELECT 'yeni satir kontenjan', SUM(kontenjan2026) FROM p WHERE kontenjan2025 IS NULL
|
||||
UNION ALL SELECT 'gercekten yeni (2021-25 hic yok)', COUNT(*) FROM p
|
||||
WHERE kontenjan2025 IS NULL AND kontenjan2024 IS NULL AND kontenjan2023 IS NULL
|
||||
AND kontenjan2022 IS NULL AND kontenjan2021 IS NULL;
|
||||
```
|
||||
```
|
||||
eslesen 10534
|
||||
kod degisen (eski_kod) 301
|
||||
yeni satir 505
|
||||
yeni satir kontenjan 14.244
|
||||
gercekten yeni (2021-25 hic yok) 425
|
||||
```
|
||||
|
||||
`programs` tablosunda **2026 kontenjanı olmayan satır yok** (11.039 satırın 11.039'unda `kontenjan2026` dolu) [D] — yani "2025'te vardı, 2026'da kılavuzda ama kontenjansız" diye bir küme yok; kılavuzdan düşenler `programs_arsiv`'e gidiyor.
|
||||
|
||||
### S2 — Kılavuzdan düşen satırlar (kapanma ≠ kısıntı)
|
||||
|
||||
```sql
|
||||
WITH kapali AS (
|
||||
SELECT a.* FROM programs_arsiv a
|
||||
WHERE a.onlisans=0 AND a.unitur IN ('DEVLET','VAKIF') AND a.universite NOT LIKE 'KIBRIS AMERİKAN%'
|
||||
AND a.isim NOT LIKE '%KKTC Uyruklu%'
|
||||
AND NOT (lower(COALESCE(a.fakulte,'')) LIKE '%açık%' OR lower(COALESCE(a.fakulte,'')) LIKE '%uzaktan%'
|
||||
OR lower(a.isim) LIKE '%açıköğretim%' OR lower(a.isim) LIKE '%uzaktan%')
|
||||
AND a.kontenjan2025 IS NOT NULL AND a.son_kilavuz_yili=2025)
|
||||
SELECT 'ayni uni+ayni isim 2026 kilavuzunda VAR', COUNT(*), SUM(kontenjan2025) FROM kapali k
|
||||
WHERE EXISTS (SELECT 1 FROM programs p2 WHERE p2.universite=k.universite AND p2.isim=k.isim AND p2.onlisans=0)
|
||||
UNION ALL
|
||||
SELECT 'YOK', COUNT(*), SUM(kontenjan2025) FROM kapali k
|
||||
WHERE NOT EXISTS (SELECT 1 FROM programs p2 WHERE p2.universite=k.universite AND p2.isim=k.isim AND p2.onlisans=0);
|
||||
```
|
||||
```
|
||||
ayni uni+ayni isim 2026 kilavuzunda VAR 352 5.824
|
||||
YOK 586 17.660
|
||||
-- toplam 938 satir / 23.484 kontenjan / 184 universite / 453'unde 2025 tabani vardi
|
||||
```
|
||||
|
||||
Örnek: `HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ · Bilgisayar Mühendisliği · kontenjan2025=120` arşivde duruyor ama Hacettepe'nin 2026'da Bilgisayar Mühendisliği programı **var** — yani bu satır "kapandı" değil, kod/satır değişimi. 352'lik kümenin anlamı bu.
|
||||
|
||||
### S3 — Denge tablosu (yazıdaki ilk tablo)
|
||||
|
||||
```sql
|
||||
SELECT CASE WHEN kontenjan2026<kontenjan2025 THEN 'azalan'
|
||||
WHEN kontenjan2026>kontenjan2025 THEN 'artan' ELSE 'degismeyen' END grup,
|
||||
COUNT(*) n, SUM(kontenjan2025) k25, SUM(kontenjan2026) k26, SUM(kontenjan2026)-SUM(kontenjan2025) fark
|
||||
FROM p WHERE kontenjan2025 IS NOT NULL AND kontenjan2026 IS NOT NULL GROUP BY grup;
|
||||
```
|
||||
```
|
||||
azalan 3698 130690 102930 -27760
|
||||
artan 1056 25332 32058 +6726
|
||||
degismeyen 5780 206750 206750 0
|
||||
TOPLAM 10534 362772 341738 -21034 (-%5,8)
|
||||
```
|
||||
|
||||
Kurum kırılımı (aynı havuz):
|
||||
```
|
||||
DEVLET 6107 program · azaltan 1738 (%28,5) · 266665 → 252916 · -13749 (-%5,2)
|
||||
VAKIF 4427 program · azaltan 1960 (%44,3) · 96107 → 88822 · -7285 (-%7,6)
|
||||
```
|
||||
|
||||
Arz toplamı (eşleşen + yeni − düşen): 362.772 + 23.484 = **386.256** → 341.738 + 14.244 = **355.982**, fark **−30.274 (−%7,8)**.
|
||||
|
||||
### S4 — Bölüm bazında en çok azalanlar (yazıdaki 15'lik tablo)
|
||||
|
||||
```sql
|
||||
SELECT bolum, COUNT(*) n, SUM(kontenjan2026<kontenjan2025) azaltan,
|
||||
SUM(kontenjan2025) k25, SUM(kontenjan2026) k26,
|
||||
SUM(kontenjan2026)-SUM(kontenjan2025) fark,
|
||||
ROUND(100.0*(SUM(kontenjan2026)-SUM(kontenjan2025))/SUM(kontenjan2025),1) pct,
|
||||
SUM(CASE WHEN unitur='DEVLET' THEN kontenjan2026-kontenjan2025 ELSE 0 END) dev,
|
||||
SUM(CASE WHEN unitur='VAKIF' THEN kontenjan2026-kontenjan2025 ELSE 0 END) vak
|
||||
FROM p WHERE kontenjan2025 IS NOT NULL AND kontenjan2026 IS NOT NULL
|
||||
GROUP BY bolum HAVING n>=15 ORDER BY fark ASC LIMIT 15; -- DESC = artanlar
|
||||
```
|
||||
```
|
||||
İngiliz Dili ve Edebiyatı 119 75 5289 4105 -1184 -22.4 -790 -394
|
||||
Hukuk 141 82 9198 8055 -1143 -12.4 +48 -1191
|
||||
Fizyoterapi ve Rehabilitasyon 189 147 5127 4221 -906 -17.7 -713 -193
|
||||
Diş Hekimliği 164 134 6385 5569 -816 -12.8 -423 -393
|
||||
Bilgisayar Mühendisliği 289 96 13186 12532 -654 -5.0 -81 -573
|
||||
Beslenme ve Diyetetik 178 129 3551 2972 -579 -16.3 -395 -184
|
||||
Sosyal Bilgiler Öğretmenliği 64 61 2645 2105 -540 -20.4 -540 0
|
||||
Psikoloji 284 158 9037 8504 -533 -5.9 +53 -586
|
||||
Türkçe Öğretmenliği 84 59 3217 2713 -504 -15.7 -468 -36
|
||||
Finans ve Bankacılık 48 26 2526 2030 -496 -19.6 -470 -26
|
||||
İlahiyat 196 77 10420 9961 -459 -4.4 -459 0
|
||||
Sosyal Hizmet 83 63 2417 1961 -456 -18.9 -467 +11
|
||||
Moleküler Biyoloji ve Genetik 99 74 2815 2373 -442 -15.7 -299 -143
|
||||
Mimarlık 162 85 3983 3662 -321 -8.1 -150 -171
|
||||
Yazılım Mühendisliği 130 54 4421 4116 -305 -6.9 -37 -268
|
||||
-- ORDER BY fark DESC (n>=15):
|
||||
Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi 128 4855 5241 +386 +8.0 | Hemşirelik 262 15543 15791 +248 +1.6
|
||||
Sınıf Öğretmenliği 94 3420 3562 +142 +4.2 | Veri Bilimi ve Analitiği 32 752 887 +135 +18.0
|
||||
Metalurji ve Malzeme Müh. 44 1684 1719 +35 +2.1 (5. sıra — yazıdaki "100 kişiden fazla" eşiğinin gerekçesi)
|
||||
```
|
||||
|
||||
Bölüm adı düzeyinde denge: **354 bölüm adı · 235 azaldı · 27 arttı · 92 değişmedi** [D].
|
||||
|
||||
### S5 — Açıköğretim tuzağı (yazının manşetini değiştiren sorgu)
|
||||
|
||||
```sql
|
||||
-- (a) açık/uzaktan DAHİL edilirse ilk 5:
|
||||
İngiliz Dili ve Edebiyatı 120 5389→4205 -1184 | Hukuk 141 -1143
|
||||
Görsel İletişim Tasarımı 90 5422→4288 -1134 | Fizyoterapi -906 | Diş Hek. -816
|
||||
-- (b) Görsel İletişim Tasarımı'nın açık/örgün kırılımı:
|
||||
SELECT (lower(COALESCE(fakulte,'')) LIKE '%açık%' OR lower(COALESCE(fakulte,'')) LIKE '%uzaktan%') acik,
|
||||
COUNT(*), SUM(kontenjan2025), SUM(kontenjan2026) FROM p2 WHERE bolum='Görsel İletişim Tasarımı' GROUP BY 1;
|
||||
-- örgün : 89 program · 2422 → 2288 · -134 (-%5,5)
|
||||
-- açık : 1 program · 3000 → 2000 · -1000 (ANADOLU ÜNİVERSİTESİ, Açıköğretim Fakültesi)
|
||||
-- (c) havuzdaki tüm açık/uzaktan lisans bloğu: 61 program · 5 üniversite · 24525 → 23349 (-1176)
|
||||
```
|
||||
|
||||
### S6 — Kontenjan değişimi ↔ taban sırası değişimi ilişkisi
|
||||
|
||||
```sql
|
||||
WITH d AS (SELECT 1.0*(kontenjan2026-kontenjan2025)/kontenjan2025 kd,
|
||||
1.0*(sira2026-sira2025)/sira2025 sd
|
||||
FROM p WHERE kontenjan2025 IS NOT NULL AND kontenjan2026 IS NOT NULL AND kontenjan2025>0
|
||||
AND sira2025 IS NOT NULL AND sira2026 IS NOT NULL)
|
||||
SELECT COUNT(*), ROUND((AVG(kd*sd)-AVG(kd)*AVG(sd)) /
|
||||
(sqrt(AVG(kd*kd)-AVG(kd)*AVG(kd))*sqrt(AVG(sd*sd)-AVG(sd)*AVG(sd))),3) FROM d;
|
||||
-- 8681 | Pearson 0.192 (aynı veride RANK() ile Spearman 0.153)
|
||||
```
|
||||
|
||||
Bant tablosu (yazıdaki 7 satırlık tablo; medyan `ROW_NUMBER()` ile, çift sayıda gözlemde iki orta değerin ortalaması):
|
||||
```
|
||||
band n sikilasan% medyan sira degisimi
|
||||
%25+ kisildi 963 87.1 -15.8
|
||||
%10-25 kisildi 1194 82.2 -13.9
|
||||
%0-10 kisildi 679 71.6 -8.1
|
||||
degismedi 5086 82.2 -12.7 <-- taban cizgisi
|
||||
%0-10 artti 138 69.6 -7.6
|
||||
%10-25 artti 295 71.2 -10.3
|
||||
%25+ artti 326 58.0 -4.7
|
||||
```
|
||||
|
||||
### S7 — Bölüm bazında taban medyanı (yazıdaki 10 satırlık karşı örnek tablosu)
|
||||
|
||||
```sql
|
||||
-- p havuzu + sira2025/sira2026 dolu; medyan ROW_NUMBER() ile bölüm içinde
|
||||
Sosyal Bilgiler Öğrt. -540 61/61 sikilasti 142225 → 93856
|
||||
Hukuk -1143 103/111 19503 → 13871
|
||||
Fizyoterapi -906 155/170 263263 → 221284
|
||||
İngiliz Dili ve Ed. -1184 76/96 27732 → 24921
|
||||
Psikoloji -533 104/212 109541 → 106342
|
||||
Diş Hekimliği -816 46/134 32961 → 33240 (GEVŞEDİ)
|
||||
Bilgisayar Müh. -654 17/202 85914 → 109327 (GEVŞEDİ)
|
||||
Hemşirelik +248 242/258 161155 → 130790 (SIKILAŞTI)
|
||||
Siyaset Bil. ve K.Y. +386 105/111 481293 → 393151 (SIKILAŞTI)
|
||||
Sınıf Öğretmenliği +142 85/86 95313 → 84718 (SIKILAŞTI)
|
||||
```
|
||||
|
||||
Program düzeyindeki iki örnek [D]:
|
||||
- `HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ · Diş Hekimliği` — kontenjan 90 → 81, yerleşen 93 → 84, **taban 15.895 → 24.599 (gevşedi)**.
|
||||
- `SİVAS CUMHURİYET ÜNİVERSİTESİ · Hemşirelik` — kontenjan 80 → 90, **taban 191.920 → 151.729 (sıkılaştı)**.
|
||||
|
||||
### S8 — YÖK'ün adını verdiği beş programın devlet/vakıf kırılımı
|
||||
|
||||
```sql
|
||||
SELECT bolum,
|
||||
SUM(unitur='DEVLET') dn, SUM(CASE WHEN unitur='DEVLET' THEN kontenjan2025 END) dk25,
|
||||
SUM(CASE WHEN unitur='DEVLET' THEN kontenjan2026 END) dk26,
|
||||
SUM(unitur='VAKIF') vn, SUM(CASE WHEN unitur='VAKIF' THEN kontenjan2025 END) vk25,
|
||||
SUM(CASE WHEN unitur='VAKIF' THEN kontenjan2026 END) vk26
|
||||
FROM p WHERE kontenjan2025 IS NOT NULL AND kontenjan2026 IS NOT NULL
|
||||
AND bolum IN ('Hukuk','Psikoloji','Eczacılık','Diş Hekimliği','Mimarlık') GROUP BY bolum;
|
||||
```
|
||||
```
|
||||
Hukuk 53 4879→4927 (+48, +%1,0) | 88 4319→3128 (-1191, -%27,6)
|
||||
Psikoloji 78 3497→3550 (+53, +%1,5) | 206 5540→4954 (-586, -%10,6)
|
||||
Diş Hekimliği 79 4185→3762 (-423, -%10,1) | 85 2200→1807 (-393, -%17,9)
|
||||
Eczacılık 36 1773→1600 (-173, -%9,8) | 54 1156→1050 (-106, -%9,2)
|
||||
Mimarlık 69 2740→2590 (-150, -%5,5) | 93 1243→1072 (-171, -%13,8)
|
||||
```
|
||||
|
||||
### S9 — Diş Hekimliği doluluk (yazıdaki "otomatik değil" argümanı)
|
||||
|
||||
```sql
|
||||
SELECT COUNT(*), SUM(kontenjan2026), SUM(yerlesen2026),
|
||||
SUM(yerlesen2026<kontenjan2026) bos_prg, SUM(MAX(kontenjan2026-yerlesen2026,0)) bos
|
||||
FROM p WHERE bolum='Diş Hekimliği' AND kontenjan2025 IS NOT NULL AND kontenjan2026 IS NOT NULL;
|
||||
-- 164 | 5569 | 5294 | 28 | 410
|
||||
```
|
||||
|
||||
---
|
||||
|
||||
## 3. Doğrulanan resmî bilgiler ve URL'ler
|
||||
|
||||
| İddia | Kaynak | Durum |
|
||||
|---|---|---|
|
||||
| Program açma, **öğrenci alınması ve öğrenci alımının durdurulması** kararları 2547 s.k. md. 7 uyarınca YÖK tarafından alınır; kontenjan değerlendirmesi **Yükseköğretim Genel Kurulu**'nda yapılır; lisansta ilgili alanda kadrolu **en az 3 öğretim üyesi** (vakıfta ayrıca 1 araştırma görevlisi) aranır | YÖK Eğitim-Öğretim Dairesi, [Üniversitelerde Akademik Birim İşlemleri](https://egitim.yok.gov.tr/tr/page/491) | **Açıldı, birebir alıntı okundu** [D] |
|
||||
| 2023–2025'te toplam kontenjan 1.090.014 → 843.547 (−246.467, −%23); gerekçe nitelik ("aşırı kalabalık sınıflar… öğretim elemanı başına düşen öğrenci sayısı") | YÖK, [Özvar: stratejik kontenjan dönüşümü](https://www.yok.gov.tr/tr/news/yuksekogretim-kurulu-baskani-ozvar-stratejik-kontenjan-donusumunu-acikladi-OlqxR), 17 Şubat 2026 | **Açıldı** [D] |
|
||||
| *"Devlet üniversitelerindeki kontenjan azaltma uygulaması, 2026 yılından itibaren vakıf üniversitelerimiz için de geçerli olacaktır."* + *"…başta hukuk, psikoloji, eczacılık, diş hekimliği ve mimarlık olmak üzere bazı programların kontenjanları vakıf üniversitelerinde de değişen oranlarda azaltılacaktır."* | Aynı duyuru | **Açıldı, iki cümle de birebir teyit** [D] — yazının omurgası |
|
||||
| 2026-YKS yerleştirme sonuçları **18 Ağustos 2026**'da açıklandı | ÖSYM, [2026-YKS: Yerleştirme Sonuçları Açıklandı](https://www.osym.gov.tr/2026-yks-yerlestirme-sonuclari-aciklandi) | **Açıldı** [D] |
|
||||
| ÖSYM 2027 takvimi henüz açıklanmadı | `yks-2027-takvimi.md` (bu gece, editör onaylı) + `02-seo-konu-plani.md` §3 | [A] — yazı "açıklanmamıştı" diye yazıyor, tarih uydurmuyor |
|
||||
| 2547 s.k. tam metni | `mevzuat.gov.tr/MevzuatMetin/1.5.2547.pdf` | **Açılamadı** [K] — `unable to verify the first certificate` (editörün (c) bölümündeki aynı TLS sorunu). Bu yüzden madde 7 bilgisi **YÖK'ün kendi sayfasından** alındı ve kaynak olarak o gösterildi; kanun metnine doğrudan atıf yapılmadı. |
|
||||
|
||||
**Prompt injection kontrolü:** açılan üç sayfada da (YÖK ×2, ÖSYM) bana yönelik talimat görülmedi. Sayfalar veri olarak kullanıldı.
|
||||
|
||||
---
|
||||
|
||||
## 4. Çıkardığım / yazmadığım iddialar
|
||||
|
||||
1. **"X program kapandı" cümlesi kurulmadı.** Veri "kılavuzdan düştü" der. 938 satırın 352'sinde aynı üniversitede aynı adlı program 2026'da duruyor; kalan 586'nın bir kısmı da ad değişikliği. Yazı bunu açıkça söylüyor.
|
||||
2. **ÖSYM'nin kurum grubu toplamlarıyla karşılaştırma yapılmadı.** Havuzumuzun 2026 devlet lisans toplamı 256.344, ÖSYM'nin Tablo 1'deki devlet lisans satırı 265.356 — farkın kaynağını bu gece çözemedim (açıköğretim eklenince 279.693 olup bu kez aşıyor). Vakıf tarafı ise **birebir tutuyor** (99.638). Doğrulayamadığım bir eşitlik iddiasını yazmaktansa yazıya "**Türkiye geneli resmî toplamlar bu yazıda yok**, ÖSYM toplamları için `bos-kontenjanlar-ne-anlatiyor`" satırını koydum. → **Bilal'den istenenler §6, madde 1.**
|
||||
3. **YÖK'ün 2023–2025 rakamları kendi ölçümümüz gibi sunulmadı.** Denedim ve tutmadı: kendi verimizde Fen Bilgisi Öğrt. −%58 (YÖK −%57 ✔) ama Hukuk −%30 (YÖK −%36), Diş −%15 (YÖK −%22), Beslenme −%36 (YÖK −%42). Sebep: arşiv tablomuz 2024'ten önce kılavuzdan düşen programları tutmuyor, 2023 tabanımız eksik. Yazı bu farkı ve nedenini **açıkça** yazıyor ve o rakamları YÖK'e atfediyor.
|
||||
4. **"Kontenjan kısıldı, bu bölüme girmek zorlaşacak" tipi kader cümlesi yok.** Ölçüm zayıf ilişki gösteriyor; yazı bunu "zayıf" diye adlandırıyor ve iki yönde karşı örnek veriyor.
|
||||
5. **İl kırılımı yapılmadı** (`il` kirli), **burs etiketi kırılımı yapılmadı** (SEO planı §1: vakıf lisans programlarının 3.821'inde isimde burs etiketi yok).
|
||||
6. **2027 kontenjan tahmini yok.** "Bilmiyoruz ve tahmin yazmıyoruz" cümlesi SSS'te.
|
||||
|
||||
---
|
||||
|
||||
## 5. Başka yazılarda gördüğüm, dokunmadığım şeyler (editörün işi)
|
||||
|
||||
1. **`bos-kontenjanlar-ne-anlatiyor.md` son satırı** — *"Vakıf lisans toplamlarımız ÖSYM'nin rakamlarıyla birebir aynı (99.638 kontenjan, 21.811 boş)"*: **vakıf 99.638'i ben de doğruladım** [D], çelişki yok. Ama aynı cümledeki "devlet tarafında… birkaç yüz kişilik fark" ifadesi benim ölçümümle uyuşmuyor: ÖSYM 265.356 ↔ bizim örgün devlet lisans 256.344 = **9.012 fark**, "birkaç yüz" değil. (Yazının kendi boş-kontenjan farkı 29.985 ↔ 29.882 gerçekten birkaç yüz; ama cümle kontenjan farkını da kapsıyormuş gibi okunuyor.) **Düzeltmedim** — o dosya benim kapsamımda değil.
|
||||
2. **`yeni-acilan-bolumler-nasil-degerlendirilir.md`** havuzuna `VAKIF MYO`'yu dahil ediyor, ben etmedim (o havuzda önlisans MYO'ların lisans satırı yok denecek kadar az: kataloğun tamamında `VAKIF MYO` + `onlisans=0` = **0 satır** [D]). Yani iki yazı arasında sayısal çelişki doğmuyor; yalnızca filtre cümleleri farklı. Not olarak bırakıyorum.
|
||||
3. **`veri_meta.kimlik_onar` kayıtları (30 satır):** aynı program kodunun ertesi yıl **bambaşka bir programa** verildiği vakalar (ör. `209210292`: "Diş Hekimliği" → "İlk ve Acil Yardım (İngilizce) (Burslu)"). Kod bazlı yıl-karşılaştırması yapan her yazı için sessiz bir hata kaynağı. Benim havuzumda etkisi ölçülebilir değil (30 satır / 10.534), ama veri tarafı için not: **bu satırlar "kontenjanı azaldı" listelerinde sahte devasa düşüş üretebilir.**
|
||||
|
||||
---
|
||||
|
||||
## 6. Engeller
|
||||
|
||||
1. `mevzuat.gov.tr` ve `resmigazete.gov.tr` WebFetch'te TLS hatası veriyor (`unable to verify the first certificate`) — editörün de yaşadığı engel. Kanun metnine doğrudan erişemedim; YÖK'ün kendi sayfasındaki md. 7 özeti kullanıldı, kaynak olarak o gösterildi.
|
||||
2. ÖSYM'nin sayısal bilgiler dosyası PDF/Excel ve **dosya indirme yasak** → devlet lisans kontenjanındaki 9.012'lik farkın kaynağını bu gece çözemedim. Yazı bu yüzden ÖSYM toplamlarıyla kıyas yapmıyor.
|
||||
3. Başka engel yok; DB salt okuma erişimi sorunsuz.
|
||||
|
||||
---
|
||||
|
||||
## Bilal'den istenen (3 madde)
|
||||
|
||||
1. **Tek cümlelik karar:** ÖSYM'nin 2026 **devlet lisans kontenjanı** (265.356) ile bizim örgün devlet lisans toplamımız (256.344) arasındaki 9.012'lik farkı veri ekibi araştırsın mı? Vakıf tarafı birebir tuttuğu için sorun muhtemelen devlet tarafında YÖK Atlas'ın satır kapsamında — kataloğun doğruluğunu etkileyebilir (**~2 dk karar**).
|
||||
2. **Yayın öncesi 2 satır göz teyidi:** YÖK Atlas'ta Hacettepe Diş Hekimliği (kontenjan 90 → 81, taban 15.895 → 24.599) ve Sivas Cumhuriyet Hemşirelik (80 → 90, 191.920 → 151.729) — yazının "kontenjan tek başına belirlemez" argümanının iki dayanağı bunlar (**~5 dk**).
|
||||
3. **`bos-kontenjanlar-ne-anlatiyor.md`'deki "birkaç yüz kişilik fark" cümlesini** editör düzeltsin mi? (Yukarıda §5.1; canlıdaki yazı, benim kapsamım dışında — **~1 dk karar**.)
|
||||
Reference in New Issue
Block a user