6bd210075f
Markdown'daki \`\`\`mermaid çitleri artık yazıyı parçalara bölüyor ve şemalar üründeki ortak el çizimi bileşeniyle (ElCizimiSema) çiziliyor; çitte "%% aria:" satırı zorunlu, "%% altyazi:" figcaption veriyor. Tercih dönemi aramalarına dayanan dört yeni yazı: merkezi yerleştirme algoritması, OBP hesabı, üniversite kayıt rehberi ve yerleşememe/istenmeyen bölüm karar ağacı — her biri risk renk dilinde birer şemayla. Co-Authored-By: Claude Fable 5 <noreply@anthropic.com>
56 lines
4.8 KiB
Markdown
56 lines
4.8 KiB
Markdown
---
|
||
baslik: Yerleşemedim ya da İstemediğim Bölüme Yerleştim — Şimdi Ne Olacak?
|
||
aciklama: Sonuç ekranı istediğin gibi çıkmadıysa önünde hâlâ üç yol var: ek yerleştirme, yatay geçiş ve yeniden deneme. Hangi durumda hangisi mantıklı, tek şemada.
|
||
tarih: 2026-08-01
|
||
---
|
||
|
||
Sonuçlar açıklandığında iki tür hayal kırıklığı yaşanır: hiçbir tercihe yerleşememek ya da listenin sonlarındaki "keşke yazmasaydım" satırına yerleşmek. İkisi de yolun sonu değil — ama ikisinin kuralları **birbirinden çok farklı** ve yanlış hamle, doğru kapıyı kapatabiliyor.
|
||
|
||
## Önce durumunu netleştir
|
||
|
||
```mermaid
|
||
%% aria: Yerleşememe durumunda karar şeması: sonuç ekranında hiçbir tercihe yerleşemediysen ek yerleştirmeye başvurabilirsin ve boş kontenjanlar için yeni bir 24 tercihlik liste yaparsın; istemediğin bir programa yerleştiysen iki yol vardır: kayıt yaptırırsan birinci sınıfta merkezi yerleştirme puanınla yatay geçiş kapısını araştırabilirsin, kayıt yaptırmazsan yerleşmiş sayıldığın için ek yerleştirmeye giremezsin ve kalan tek yol gelecek yıl yeniden sınava girmektir.
|
||
%% altyazi: Kritik ayrım: "yerleşemedim" ek yerleştirme kapısını açar; "yerleştim ama gitmedim" o kapıyı kapatır.
|
||
flowchart TD
|
||
S{"Sonuç ekranında<br/>ne yazıyor?"}
|
||
S -- "hiçbir tercihe yerleşemedin" --> E("Ek yerleştirme hakkın var:<br/>boş kontenjanlar için yeni bir liste")
|
||
E --> E2("Eylülde ÖSYM kılavuzu yayımlar,<br/>yeniden 24 tercih yaparsın")
|
||
S -- "istemediğin bir programa yerleştin" --> K{"Kayıt yaptıracak mısın?"}
|
||
K -- "evet" --> Y("Kayıt ol; 1. sınıfta merkezi puanla<br/>yatay geçiş kapısını araştır")
|
||
K -- "hayır" --> R("Yerleşmiş sayılırsın:<br/>ek yerleştirmeye giremezsin,<br/>kalan yol gelecek yıl yeniden YKS")
|
||
|
||
classDef uyari fill:#fef3c7,stroke:#f59e0b,color:#92400e
|
||
classDef garanti fill:#d1fae5,stroke:#10b981,color:#065f46
|
||
classDef hayal fill:#fee2e2,stroke:#ef4444,color:#991b1b
|
||
class E,E2 uyari
|
||
class Y garanti
|
||
class R hayal
|
||
```
|
||
|
||
## Yol 1: Ek yerleştirme — boşta kalanların ikinci şansı
|
||
|
||
İlk yerleştirmede **hiçbir programa yerleşemediysen** ek yerleştirmeye başvurabilirsin. Kayıt dönemi bitince boş kalan ve kayıt yaptırılmadığı için boşalan kontenjanlar ÖSYM'nin ek kılavuzunda ilan edilir; yeniden en fazla 24 tercih yaparsın. Tabanlar ilk yerleştirmeye göre genelde gevşer ama en çok istenen programlar ek yerleştirmeye nadiren kalır. Kimin başvurabileceği, takvimi ve stratejisiyle tüm detaylar [ek yerleştirme rehberinde](/rehber/ek-yerlestirme-2026).
|
||
|
||
Kritik kural bir kez daha: bir programa **yerleştirildiysen** — kayıt yaptırmamış olsan bile — ek yerleştirme sana kapalıdır. "İstemediğim yere yerleştim, kayıt olmayayım, ek tercihte daha iyisini yazarım" planı **çalışmaz.**
|
||
|
||
## Yol 2: Kayıt ol + yatay geçişi araştır
|
||
|
||
İstemediğin programa yerleştiysen çoğu durumda en az riskli hamle **kayıt olmaktır.** Çünkü kayıtlı öğrenciye açık bir kapı var: **merkezi yerleştirme puanıyla (Ek Madde-1) yatay geçiş.** Mantığı şu:
|
||
|
||
- YKS'de aldığın puan, yerleştiğin yıl için geçerliliğini korur.
|
||
- Puanın, geçmek istediğin programın **senin yerleştiğin yıldaki** taban puanına eşit ya da ondan yüksekse başvurabilirsin.
|
||
- Başvuru, yerleştiğin yıl içinde değil, öğrenimin başladıktan sonraki dönemlerde (üniversitelerin ilan ettiği kontenjan ve takvimle) yapılır ve bu hak **bir kez** kullanılır.
|
||
|
||
Yani "puanım aslında X bölümüne yetiyordu ama listeme yazmamıştım" durumundaysan, bir dönem/yıl sonra o bölüme sınavsız geçme ihtimalin var. Kontenjanlar sınırlı ve üniversiteden üniversiteye değişir; hedef üniversitenin yatay geçiş sayfasını şimdiden takibe al.
|
||
|
||
## Yol 3: Yeniden denemek — bedelini bilerek
|
||
|
||
Gelecek yıl tekrar sınava girmek meşru bir plan; ama iki bedelini baştan bil:
|
||
|
||
1. **OBP çarpanı:** bir programa yerleştirildiysen (kayıt yaptırmasan bile) gelecek yıl diploma notu katkın yarıya düşer — hesabı [OBP yazısında](/rehber/obp-nedir-nasil-hesaplanir).
|
||
2. **Tabanlar sabit durmaz:** bu yıl "az farkla kaçırdığın" bölümün tabanı seneye aynı yerde olmayabilir — [tabanlar nasıl değişir](/rehber/taban-siralamalar-nasil-degisir) yazısı bu oynaklığı verilerle gösteriyor.
|
||
|
||
## Bir dahaki listeye ders
|
||
|
||
Bu durumların neredeyse tamamı, liste kurulurken önlenebilir: sonuna gerçekten razı olacağın garantiler koymak, kayıt yaptırmayacağın satırı hiç yazmamak ve [ölü tercihleri](/rehber/olu-tercih-nedir) temizlemek. Ek yerleştirme listesi kuracaksan da aynı disiplin geçerli — sıralamana göre gerçekçi seçenekleri [tercih robotunda](/tercih-robotu) saniyeler içinde görebilirsin.
|